Fundacja rodzinna inwestuje i utrzymuje rodzinę

0
120

Materiał powstał we współpracy z MRiT

Fundacja rodzinna jest jednym ze sposobów na zachowanie w całości
majątku biznesowego należącego do jednej rodziny. Można do niej bowiem wnosić zarówno
majątek prywatny, jak i zgromadzony dzięki działalności gospodarczej, zarówno w
gotówce, jak też w formie np. udziałów w spółkach prowadzonych przez członków
rodziny – mówi minister rozwoju i technologii Waldemar Buda i podkreśla –  Trzeba jednak pamiętać,  że fundacja rodzinna nie jest narzędziem
bezpośredniego wykonywania działalności gospodarczej.

Ograniczony
biznes

Zgodnie z art. 5 ustawy o fundacji rodzinnej, zakres biznesu
prowadzonego przez fundację rodzinną ogranicza się do kilku rodzajów
działalności. Jest to raczej obrót aktywami finansowymi, a nie działalność
wytwórcza czy usługowa. Wyjątkowo dopuszczono działalność wykonywaną w związku
z prowadzonym gospodarstwem rolnym.

Warto pamiętać, że przewidziano nawet karną, 25-procentową stawkę
podatku dochodowego od niedozwolonej działalności fundacji rodzinnej. Problem
ten nie powstanie, jeśli fundator wniesie do fundacji rodzinnej np. swoje
udziały w spółce z o.o.

Fundacja rodzinna może zbywać należące do niej mienie. Ustawa nie
pozwala jednak na sprzedaż mienia „nabytego wyłącznie w celu dalszego zbycia”,
co wyłącza np. nabywanie nieruchomości, by je potem odsprzedawać. Jest to
przepis zapobiegający działalności spekulacyjnej.

Fundacja rodzinna może natomiast udostępniać mienie (p.. lokale użytkowe)
na zasadzie najmu, dzierżawy lub udostępniania do korzystania na innej
podstawie.  

W ramach dozwolonej działalności fundacja rodzinna może przystępować do
spółek handlowych, funduszy inwestycyjnych, spółdzielni oraz podmiotów o
podobnym charakterze, mających swoją siedzibę w kraju albo za granicą, a także
uczestnictwa w tych spółkach, funduszach, spółdzielniach oraz podmiotach.

Ustawa umożliwia również typową działalność inwestorską na rynkach
finansowych: nabywanie i zbywanie papierów wartościowych, instrumentów
pochodnych i praw o podobnym charakterze. Fundacja rodzinna może też udzielać
pożyczek, ale tylko w ograniczonym zakresie. Pożyczkobiorcami mogą być spółki kapitałowe,
w których ta fundacja rodzinna ma udziały albo akcje, spółkom osobowym, w
których uczestniczy jako wspólnik, a także beneficjentom. Dozwoloną
działalnością jest też obrót zagranicznymi środkami płatniczymi należącymi do fundacji rodzinnej w celu dokonywania
płatności związanych z działalnością tej fundacji
rodzinnej.

Zarząd decyduje,
beneficjenci korzystają

Na co dzień działalnością fundacji rodzinnej kieruje jej zarząd,
który może podlegać wewnętrznemu nadzorowi rady nadzorczej. Na działalność fundacji
rodzinnej mogą mieć też wpływ jej beneficjenci, którymi zazwyczaj będą
członkowie rodziny. Wskazani w statucie beneficjenci tworzą zgromadzenie
beneficjentów,
które zbiera się w określonych przypadkach, np.
przy uzupełnianiu składu danego organu,  czy też zatwierdzeniu sprawozdania
finansowego.

Zarówno fundator, jak i beneficjent mogą kierować do zarządu i rady
nadzorczej fundacji rodzinnej uwagi, opinie lub zalecenia dotyczące jej
działalności. Przepis formułujący to uprawnienie nie nakłada jednak na zarząd i
radę nadzorczą obowiązku praktycznej realizacji tych opinii i zaleceń.
Natomiast organy te muszą udzielać beneficjentom informacji i wyjaśnień
dotyczących działalności fundacji rodzinnej. Beneficjent ma przy tym prawo
wglądu do dokumentów fundacji
rodzinnej
, w tym statutu, sprawozdań finansowych i ksiąg rachunkowych,
oraz sporządzania z nich kopii i notatek.

Statut fundacji rodzinnej powinien określać, do jakich świadczeń
są uprawnieni beneficjenci. Fundacja rodzinna może im np. wypłacać określoną
miesięczną kwotę pieniężną lub udostępnić nieruchomość czy samochód. W
przypadku beneficjentów będących osobami fizycznymi, spełnianie świadczeń może
polegać w szczególności na pokrywaniu kosztów utrzymania lub kształcenia.

Audyt

Co najmniej raz na cztery lata fundacja rodzinna powinna poddać
się audytowi, czyli przeglądowi zarządzania aktywami, zaciągania i spełniania
zobowiązań oraz zobowiązań publicznoprawnych. Takie badanie przeprowadza się
pod kątem prawidłowości, rzetelności oraz zgodności z prawem, celem oraz
dokumentami fundacji
rodzinnej
.

W skład zespołu audytorów musi wchodzić: biegły rewident, doradca
podatkowy, adwokat lub radca prawny. Taki ekspercki skład zapewnia należyte
przeprowadzenie audytu w fundacji rodzinnej. Audytor powinien przy tym:

·       
być niezależny od danej fundacji rodzinnej;

·       
nie brać udziału w procesie podejmowania decyzji przez fundację rodzinną;

·       
nie świadczyć czynności rewizji finansowej lub doradztwa na rzecz fundacji
rodzinnej.

Audytorzy powinni mieć pełen dostęp do informacji stanowiących
tajemnicę fundacji rodzinnej, w związku z czym zobowiązani są do jej
nieujawniania. Po zbadaniu otrzymanych dokumentów i informacji sporządzają
raport z audytu, który przekazywany jest zarządowi fundacji rodzinnej.
Następnie zarząd przedstawia raport na najbliższym posiedzeniu radzie
nadzorczej, a jeżeli nie została ustanowiona – zgromadzeniu beneficjentów.

Rozwiązanie
fundacji rodzinnej

O rozwiązaniu fundacji rodzinnej decyduje jej zarząd w przypadku,
gdy upłynął czas, na jaki
fundacja rodzinna została powołana, zrealizowania jej celu albo braku
możliwości jego realizacji. Jeśli zajdą inne ważne powody (np.
jest
zarządzana w sposób oczywiście sprzeczny z jej celem lub interesami
beneficjentów)
może o tym zdecydować jednomyślna uchwała zgromadzenia beneficjentów. O
rozwiązaniu fundacji rodzinnej może również zadecydować sąd rejestrowy na
wniosek beneficjenta albo z urzędu.

Statut fundacji rodzinnej powinien określać, kto otrzymuje majątek
po jej likwidacji. Statut w szczególności powinien wskazywać nie tylko
uprawnionych (np. fundatora, beneficjentów), ale również majątek przypadający
na poszczególne osoby na skutek likwidacji (np. procentowo, czy też konkretnie,
jakie aktywa komu przypadają). 

Jeżeli fundacja rodzinna jest rozwiązywana za życia fundatora, to
właśnie on jest wyłącznie uprawnionym do otrzymania mienia. Statut może również
wskazywać jako współuprawnionych albo jedynie uprawnionych niektórych albo
wszystkich beneficjentów. Jeżeli natomiast fundator już nie żyje, podział
mienia następuje zgodnie z zapisami statutu. Jeżeli statut nie wskazuje
beneficjentów albo brak jest takich beneficjentów, majątek fundacji rodzinnej przechodzi
na spadkobierców fundatora.  

Materiał powstał we współpracy z MRiT

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię tutaj