Nawrocki pod Jasną Górą nie pozostawił wątpliwości, że korzystając z autorytetu i widoczności urzędu prezydenta, będzie walczył o dobre imię kibicowskiej subkultury.
Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękujemy, że jesteś z nami!
Foto: Newsweek
— Dzięki waszej odwadze i temu, że stadionów nie dotknęła propaganda i chwilowe polityczne mody, zostałem prezydentem — grzmiał na Jasnej Górze prezydent Karol Nawrocki. Do uczestników XVIII pielgrzymki kibiców przemawiał z białoczerwonym szalikiem piłkarskim na ramionach. Jak z dumą podkreślał, brał udział w dorocznych pielgrzymkach kibicowskich jeszcze jako zwykły obywatel, zanim został dyrektorem Muzeum II Wojny Światowej czy prezesem IPN. W sobotę przyjechał, by spłacić polityczny dług wobec jednego ze środowisk, któremu zawdzięcza zwycięstwo w wyborach w czerwcu zeszłego roku, by przypomnieć kibicom, że pamięta, skąd się wziął i że nie zapomniał o swoich korzeniach.
Karol Nawrocki na Jasnej Górze przemawia do uczestników XVIII pielgrzymki kibiców
Foto: Grzegorz Celejewski/Agencja Wyborcza.pl / Agencja Wyborcza.pl
Wykrzykując swoją mowę do kibiców, Nawrocki po raz kolejny zademonstrował, że nie ma najmniejszego zamiaru być prezydentem także tej połowy Polski, która na niego nie głosowała. Można było wręcz odnieść wrażenie, że wszedł w rolę „kibolskiego prezydenta” także po ty, by zirytować swoich przeciwników i sprowokować ich do tych samych ataków, które nie zadziałały, a nawet obróciły się na korzyść kandydata PiS w trakcie kampanii wyborczej.
Nawrocki na Jasnej Górze i kibice, sól tej ziemi
W trakcie kampanii na jaw wyszły bowiem informacje o przeszłości prezydenta, które jeszcze dziesięć lat temu mogłyby zatopić każdą kandydaturę. Nie tylko sprawa pana Jerzego i jego kawalerki, ale także związków Nawrockiego ze środowiskami pseudokibiców i udziału w ustawkach. Te ostatnie informacje w niczym jednak nie zaszkodziły kandydatowi forsowanemu przez PiS. W jego obronie stanęła cała prawica, przekonując, że ustawki to normalna rywalizacja młodych chłopców i nie ma co z udziału w nich robić dramatu. Także Nawrocki za ustawki nigdy nie przeprosił, nie wyraził skruchy, można było wręcz odnieść wrażenie, że jest dumny ze swojej przeszłości.
Jak pokazały wyniki, wyborcom taka przeszłość prezydenta co najmniej nie przeszkadzała. Jakie konkretnie czynniki nie przyczyniłyby się do takiego a nie innego wyniku czerwcowych wyborów, to zwycięstwo Nawrockiego dokonało swoistej legitymizacji subkultury kibolskiej. Łącznie z jej najbardziej patologicznymi elementami — na czele z przemocą.
Nawrocki pod Jasną Górą nie pozostawił wątpliwości, że korzystając z autorytetu i widoczności urzędu prezydenta, będzie walczył o dobre imię kibicowskiej subkultury. W pewnym momencie zwrócił się „do naszych braci”, którzy nigdy nie byli na „patriotycznej pielgrzymce kibiców”, zarzucając im, że „nie widzą belki w swoim oku, a widzą drzazgę w oku kibiców”, że roszczą sobie prawo, by „wyznaczać moralne standardy i rozliczać środowiska kibiców”, a tak naprawdę zajmują się „niszczeniem drugiego człowieka”. Prezydent wymienił w tym kontekście dziennikarzy — jak można zgadywać, mając na myśli tych, którzy opisywali w trakcie kampanii jego przeszłość — oraz polityków „latami ubliżających środowisku kibiców”, a dziś „kryjących się za immunitetem”.
Przesłanie prezydenta z Jasnej Góry można więc streścić: „tu jest Polska, to wy jesteście prawdziwą solą tej ziemi, a nie pseudoelity z mediów czy Sejmu”. Nawrocki wzywał co prawda: „miłujcie tych, którzy was nienawidzą”, ale robił to takim tonem, jakby zagrzewał do bitwy, a nie wzywał do pojednania.
Ostateczna „kibolizacja” polskiej prawicy
Oglądając prezydenta Polski w kibicowskim szaliku przemawiającego do kibiców w szalikach klubów z całego kraju, można było odnieść wrażenie, że obserwujemy właśnie ostateczną „kibolizację” głównego nurtu polskiej prawicy. Bo proces schodzenia się głównego nurtu polskiej prawicy i środowisk kibicowskich wcale nie był oczywisty i zajął sporo czasu.
Jeszcze na początku wieku prawica pisała o kibicach w języku prawa i porządku, prawicowi publicyści wzywali rządy, by bezwzględnie egzekwowali prawo wobec łamiących prawo kiboli. To zaczyna zmieniać się gdzieś za pierwszego rządu Donalda Tuska. Kibice wchodzą wtedy w spór z rządem, a główny nurt prawicy — całkowicie wówczas zdominowany przez PiS — nagle zaczyna dostrzegać w stadionowej subkulturze „patriotyczną młodzież” prześladowaną przez wykorzeniony, liberalny rząd „Niemca” Tuska.
Kibicowskie oprawy robią się też coraz bardziej „patriotyczne”, stadiony stają się rozsadnikiem nacjonalizmu, prawicowej polityki historycznej i innych podobnie zideologizowanych przekazów. Z kolei przekaz głównego nurtu prawicy sam zaczyna się „kibolizować” — staje się coraz bardziej agresywny, pozbawiony subtelności, komiksowo przesadzony w swoim patriotyzmie, oparty na mocnych i bezwzględnych podziałach na „my” i „oni”. Spór partii politycznej zaczyna coraz bardziej przypominać konflikt Wisły i Cracovii czy Ruchu Chorzów i GKS Katowice.
Prawicy spod znaku PiS — podobnie jak żadnej innej partii — nigdy nie udało się przy tym w pełni politycznie zagospodarować środowisk kibicowskich. W Nawrockim otrzymały one jednak swojego prezydenta. I być może to właśnie stadionowość Nawrockiego, jego przeszłość dobrze trafiająca w antyelitarną emocję pomogły mu wygrać, umożliwiając mobilizację głosu młodych, prawicowych, zsocjalizowanych w ruchach kibicowskich mężczyzn, którzy nigdy nie poparliby polityka PiS z bardziej inteligenckim pochodzeniem czy spędzającego młodość raczej na działalności w partyjnej młodzieżówce niż na ustawkach i przygotowywaniu opraw meczów.
Nawrockiemu związki z kibicami na pewno nie zaszkodzą
Zwracając się do kibiców, Nawrocki mówił, że „pod piękną biało-czerwoną flagą jest miejsce dla nas wszystkich”: „dla kibiców Wisły, Cracovii, Arki, Lechii, Lecha Poznań, Jagielloni Białystok”. To dość ograniczone rozumienie „wszystkich”, które nie obejmuje większości Polek i Polaków niebędących kibicami klubowej piłki albo niekatolików, którzy na Jasną Górę nigdy nie wybraliby się na pielgrzymkę, co najwyżej jako turyści.
Prezydent zakłada jednak najwyraźniej, że poparcia tej Polski, którą razi kibicowska estetyka, agresja i skrajnie prawicowa ideologia związana ze stadionową subkulturą, po prostu nie potrzebuje. Tak jak nie potrzebował go w czerwcu 2025 r.
Czy tak będzie faktycznie, przekonamy się w 2030 r. W tym roku w Częstochowie frekwencja na przemówieniu prezydenta dopisała średnio. Nawrocki nie będzie mieć tak efektownych i politycznie użytecznych zdjęć z soboty jak te, które zrobiono mu przy okazji Marszu Niepodległości. Może mieć rację, że kontakty ze stadionową subkulturą jakoś specjalnie mu nie zaszkodzą — elektorat może mieć jednak wiele innych powodów, by podziękować mu za ostatnie pięć lat, a stadionowy styl, gdy wszystkim spowszednieje, przestanie nadawać prezydentowi walczącemu o reelekcję antyestablishmentowego sznytu.
