Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji pracuje nad zmianami, które mają uporządkować dane adresowe Polaków. Resort chce, aby w rejestrze PESEL adres zameldowania został zastąpiony adresem zamieszkania. Celem jest m.in. usprawnienie doręczania oficjalnej korespondencji i kontaktu obywateli z administracją.
Obecnie funkcjonuje kilka różnych kategorii adresowych, m.in. adres zameldowania, miejsce zamieszkania czy adres do doręczeń w postępowaniach administracyjnych. Problem pojawia się, gdy miejsce faktycznego pobytu różni się od meldunku. W części procedur urzędy korzystają z danych znajdujących się w PESEL, przez co pisma mogą trafiać pod adres, pod którym dana osoba już nie mieszka.
Adres zamieszkania w rejestrze PESEL. Dane trafią też do innych rejestrów
Planowane rozwiązanie zakłada wpisywanie do rejestru PESEL adresu zamieszkania zamiast adresu zameldowania. Informacje miałyby być następnie automatycznie przekazywane do innych rejestrów. Zgłoszenie miejsca zamieszkania ma być możliwe za pomocą aplikacji mObywatel.
Projekt ma jednocześnie przewidywać zabezpieczenia dla właścicieli nieruchomości. Otrzymają oni narzędzia pozwalające reagować w sytuacji, gdy ktoś bez podstawy zgłosi ich nieruchomość jako swoje miejsce zamieszkania. Właściciel będzie mógł m.in. wystąpić o weryfikację zgłoszenia, a za składanie nieprawdziwych oświadczeń mają grozić sankcje karne.
Zmiany mają usprawnić kontakt z urzędami
Według opisywanych założeń uporządkowanie danych ma nie tylko ułatwić dostarczanie korespondencji. Andrzej Prajsnar z portalu RynekPierwotny.pl wskazuje, że dokładniejsze informacje o rzeczywistym miejscu zamieszkania mogą również poprawić statystyki dotyczące liczby i przeciętnego wieku mieszkańców poszczególnych gmin.
Ma to znaczenie m.in. dla analiz demograficznych, rynku nieruchomości, zapotrzebowania na usługi publiczne czy planowania przestrzennego. Ekspert zwraca również uwagę na możliwość sprawniejszego prowadzenia części postępowań sądowych i administracyjnych.
Meldunek nie daje prawa do mieszkania
Obowiązek meldunkowy nadal istnieje. Jak wskazuje źródło, obecne przepisy przewidują 30 dni na zameldowanie się w miejscu pobytu stałego lub czasowego. Sam meldunek ma jednak charakter ewidencyjny.
Zameldowanie nie przesądza o miejscu zamieszkania w rozumieniu prawa cywilnego. Nie daje też prawa do lokalu, nie odbiera takiego prawa i nie stanowi dowodu własności ani prawa najmu. Służy przede wszystkim aktualizacji informacji w rejestrze PESEL oraz funkcjonowaniu administracji publicznej.
Ministerstwo wskazuje termin planowanych zmian
Problemem pozostaje fakt, że część osób nie dopełnia obowiązku meldunkowego, szczególnie w przypadku wynajmowania mieszkań. W rezultacie dane ewidencyjne nie zawsze odpowiadają rzeczywistemu miejscu pobytu mieszkańców, co utrudnia pracę administracji i wpływa na statystyki.
Prace nad nowym rozwiązaniem są na wczesnym etapie. Według materiału w kwietniu rozpoczęły się robocze konsultacje między resortami. MSWiA planuje, aby zmiany zaczęły obowiązywać od 2028 roku.
