Gdyby się tak dokładnie przyjrzeć, bliżej przyłożyć ucho, to okazałoby się, że największym zwycięzcą pierwszej tury wyborów prezydenckich nie został pierwszy na mecie, ale ten, który dostał od niego dwa razy mniej głosów.
Dla porządku, żeby nie było wątpliwości. Sławomir Mentzen nie wygrał pierwszej tury wyborów prezydenckich. Nie był też drugi, zajął najniższe miejsce na podium. I jak na trzecią pozycję nie wykręcił jakiegoś wiekopomnego wyniku. Owszem, zebrał więcej głosów (2,9 mln) niż pięć lat temu Szymon Hołownia (2,6 mln). Ale już Paweł Kukiz dekadę temu miał wynik lepszy (3 mln), i to przy zdecydowanie mniejszej frekwencji. W sumie na Mentzena – to ważne – zagłosowało niewiele ponad 9,9 proc. uprawnionych.
Piszę to wszystko, bo niepostrzeżenie lider Konfederacji (pardon, Nowej Nadziei) stał się głównym rozgrywającym przed niedzielną drugą turą.
„Przyjmuję zaproszenie i jestem gotowy do podpisania tych propozycji. Resztę omówimy u Pana na kanale. Do zobaczenia” – napisał na Twitterze Karol Nawrocki, zapowiadając wizytę w programie Mentzena na YouTubie. A potem zgadzał się z kandydatem Konfederacji we wszystkim albo prawie we wszystkim, gdyby mu gospodarz podsunął dokument przekazania osławionej kawalerki, też by zapewne podpisał. W trakcie odpytywania (bo nie były to ani wywiad, ani rozmowa) okazało się nawet, że prezes Jarosław Kaczyński nie zawsze ma rację, co musiało być szokiem nie tylko dla partyjnego aktywu.
Zaproszenie Nawrockiego i Trzaskowskiego na rozmowy było świetnym ruchem, bo uwiarygadniało Mentzena, zamieniało w poważnego politycznego gracza, pozwoliło pozostać w kampanii, dalej zbierać zasięgi i rozgłos. On postawił się w roli gospodarza, kandydaci dwóch największych partii zostali petentami. Przyjęli jego warunki i na finiszu kampanii mierzyli się z jego propozycjami.
Ósemka Mentzena jest przewidywalna, składa się z powszechnie znanych imaginacji i idiosynkrazji skrajnej prawicy. Za dużo podatków, za dużo regulacji, za dużo Unii – ten refren słyszymy od dekad. Janusz Korwin-Mikke, niegdyś patron, a dziś wróg Mentzena, zapewne też by się pod ósemką podpisał. Różnica polega na tym, że JKM był ekstremistą, rzadko opuszczającym margines polskiej polityki, a Mentzen jest dziś w mainstreamie i szykuje się do przejęcia władzy albo chociaż do współrządzenia.
Zostawmy jednak to, co w ósemce Mentzena jest, zastanówmy się nad tym, czego tam nie ma.
Ochrona zdrowia? System emerytalny? Prawa kobiet? Prawa człowieka? Mieszkalnictwo? Kultura? Opieka geriatryczna? Opieka psychiatryczna dla młodych? Sport? Edukacja? Demografia? Innowacje? Nic z tego. Mógłbym tak pisać i pisać, wymieniać sprawy ważne, ważniejsze i mniej ważne, a i tak długo nie dotarłbym do żadnego zagadnienia, które kandydat Konfederacji uznał za fundamentalne (i pod którym podpisał się „kandydat obywatelski” Karol Nawrocki).
Dlatego mizdrzenie się do prawicowego betonu jest z perspektywy debaty publicznej marnowaniem czasu. Mamy się czym zajmować, mamy realne problemy. Polska starzeje się i wymiera. W poprzednich wyborach prezydenckich uprawnionych do głosowania było 30 268 460 osób. W obecnych: 29 252 340. Tymczasem kandydat Konfederacji wśród ośmiu najważniejszych spraw dla Polski nie znajduje miejsca dla demografii, przepytuje natomiast uczestników drugiej tury ze zdania na temat dostępu do broni. I to dosłownie kilka dni po brutalnych zabójstwach krakowskiego lekarza i portierki na Uniwersytecie Warszawskim. Tak, wiem, że w obu przypadkach nie została użyta broń palna, ale oba te wydarzenia powinny skłaniać raczej do zadumy nad wzrostem agresji w przestrzeni publicznej.
Wszystko odbywa się w atmosferze, jakby inne wrażliwości, lęki i potrzeby nie istniały, jakby o wyniku wyborów prezydenckich miał zdecydować nawet nie elektorat Mentzena, ale sam Mentzen.
Na początku podałem, jaki procent uprawnionych zagłosował na konfederatę. Wśród tych, którzy poszli do urn, postawiło na niego niespełna 15 proc. Powtórzmy: to wciąż jest radykał. Dziś mówi o ósemce, niegdyś mówił o piątce („Nie chcemy Żydów, gejów, aborcji, podatków i UE”). Wciąż uważa gwałt za nieprzyjemność, chce płatnych studiów, występuje wbrew interesom Polski i staje w jednym rzędzie z Władimirem Putinem, sprzeciwiając się dołączeniu Ukrainy do NATO. Nic się nie zmieniło. Mentzen wciąż jest w mniejszości, nie Mentzen wybierze nam prezydenta. Na szczęście. Jeszcze.
