Limity dorabiania do emerytury. ZUS ogłosił wrześniowe kwoty

osób pobierających wcześniejszą emeryturę,
rencistów (renta z tytułu niezdolności do pracy, renta socjalna, renta rodzinna i inne wymienione w ustawie),
osób otrzymujących emeryturę pomostową lub nauczycielskie świadczenie kompensacyjne.

Natomiast brak limitów obowiązuje tych, którzy osiągnęli powszechny wiek emerytalny – kobiet po ukończeniu 60 lat i mężczyzn po 65. roku życia. Jeśli jesteś w tej grupie, możesz pracować bez żadnych ograniczeń, a ZUS nie zmniejszy ani nie zawiesi twojego świadczenia.

Jakie przychody bierze pod uwagę ZUS?

ZUS analizuje wszystkie dochody, od których trzeba odprowadzać obowiązkowe składki na ubezpieczenia społeczne. W praktyce oznacza to m.in.:

wynagrodzenia z umowy o pracę,
dochody z umów zleceń i agencyjnych,
przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej,
wynagrodzenie za pracę nakładczą,
wynagrodzenia za pełnienie funkcji w radach nadzorczych,
przychody z pracy w rolniczej spółdzielni produkcyjnej,
stypendia sportowe,
wynagrodzenia ze służb mundurowych,
świadczenia rehabilitacyjne, chorobowe, macierzyńskie i opiekuńcze.

Co ważne: umowa o dzieło nie podlega składkom i w większości przypadków nie wpływa na rozliczenie emerytury lub renty. Wyjątek to sytuacja, gdy dzieło realizowane jest na rzecz własnego pracodawcy – wtedy ZUS traktuje to jak normalny przychód ze stosunku pracy.

Progi zarobków – ile można dorobić do emerytury od września 2025 r.?

Wysokość limitów zależy od przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłaszanego co kwartał przez GUS. W drugim kwartale 2025 roku średnia wartość była równa kwocie 8748,63 zł brutto.

Z uwagi na tę zmianę nie są już aktualne poprzednie limity, które obowiązywały do sierpnia 2025 roku. Pozwalały one dorobić do kwoty 6273,60 zł i zachować wysokość świadczenia oraz do kwoty 11651 zł bez jego zawieszania. Jak to będzie wyglądać od września 2025?

Obowiązują trzy scenariusze:

Do 70 proc. przeciętnego wynagrodzenia, czyli 6 124 zł brutto – świadczenie wypłacane jest w pełnej wysokości.
Od 70 proc. do 130 proc. przeciętnego wynagrodzenia, np. zarobek 6 200 zł brutto oznacza obniżkę emerytury o około 75 zł (ZUS zmniejsza świadczenie maksymalnie o ustaloną kwotę zmniejszenia).
Powyżej 130 proc. przeciętnego wynagrodzenia, czyli 11 373,20 zł brutto – wypłata emerytury lub renty zostaje zawieszona.

Jakie świadczenia mogą być zmniejszone lub zawieszone?

Do świadczeń objętych limitami należą m.in.:

wcześniejsze emerytury,
emerytury pomostowe,
renty z tytułu niezdolności do pracy,
renty rodzinne,
renty socjalne,
nauczycielskie świadczenia kompensacyjne,
renty inwalidów wojskowych (jeśli niezdolność nie ma związku ze służbą).

Szczególne zasady obowiązują nauczycieli – świadczenie kompensacyjne zawiesza się w całości, jeśli emeryt podejmie pracę w szkole lub placówce wymienionej w Karcie Nauczyciela, i to niezależnie od wysokości zarobków.

O czym trzeba informować ZUS?

podjęciu zatrudnienia,
przewidywanej wysokości przychodów.

Co roku – do końca lutego – trzeba też dostarczyć zaświadczenie o faktycznych zarobkach z poprzedniego roku. Na tej podstawie ZUS rozlicza świadczenie i sprawdza, czy zostało wypłacone w prawidłowej wysokości.

Brak informacji może być kosztowny, jeśli ZUS wykryje niezgłoszone przychody, zażąda zwrotu nadpłaconych świadczeń. Co gorsza, jeśli nie zgłosisz zarobków w terminie, zwrot obejmie nawet trzy lata wstecz.

Zasady rozliczania – miesięczne i roczne

ZUS rozlicza świadczenia na dwa sposoby:

miesięcznie – sprawdzając, czy w danym miesiącu nie przekroczyłeś progu,
rocznie – porównując sumę wszystkich zarobków w ciągu roku do rocznych limitów.

Często rozliczenie roczne jest korzystniejsze, bo w jednym miesiącu możesz przekroczyć limit, a w innym zarobić mniej i całość się wyrównuje.

Praca na emeryturze może być korzystna i satysfakcjonująca, ale trzeba kontrolować limity i obowiązki wobec ZUS. Dzięki temu dodatkowe zarobki faktycznie poprawią komfort życia, zamiast generować problemy i konieczność zwrotów.