Od 1 października działa w Polsce system kaucyjny obejmujący butelki plastikowe do 3 l, puszki metalowe do 1 l oraz szklane butelki wielorazowe do 1,5 l. Sklepy powyżej 200 mkw. muszą przyjmować opakowania, mniejsze mogą dołączyć dobrowolnie. W praktyce to właśnie w najmniejszych placówkach (a tych w kraju jest najwięcej) pojawia się największa bariera: brak miejsca i wysokie koszty zakupu stacjonarnego automatu
Mobilne automaty
Jak wskazuje w rozmowie z serwisem Newseria prezes Returmatic Polska, jeszcze przed startem systemu panował chaos organizacyjny, a dziś wyzwaniem są zarówno procedury, jak i koszty. Małe sklepy mogą prowadzić zbiórkę ręczną, ale wymaga to przestrzeni na worki oraz dodatkowej pracy personelu.
Właściciele obawiają się też odpływu klientów do punktów, gdzie zwrot odbywa się szybciej i wygodniej. Rozwiązaniem mają być mobilne butelkomaty – vany wyposażone w urządzenia reverse vending, które podjeżdżają pod placówkę, na miejscu przeliczają i niszczą opakowania oraz od razu rozliczają kaucję. Dzięki temu sklep nie musi instalować automatu ani blokować powierzchni.
Przepływ środków
Kluczowa jest też szybkość przepływu środków. W tradycyjnym obiegu rozliczenie kaucji przez operatora może trwać około 30 dni, co dla najmniejszych podmiotów oznacza zamrożenie kapitału. Mobilny model ma skracać ten czas do kilku godzin, odblokowując środki, które sklep mógłby przeznaczyć na bieżącą działalność. Zainteresowanie takim rozwiązaniem – jak deklaruje firma – jest duże zarówno wśród małych przedsiębiorców, jak i większych sieci. Te ostatnie mogą wykorzystywać mobilne vany do weryfikacji poprawności zliczeń lub w okresach wzmożonego ruchu, np. przed świętami.
Potencjał mobilnych butelkomatów szacowany jest na 30–40 tys. punktów, od sklepów i aptek po zakłady pracy. Wydajność pojedynczego vana to nawet 10 tys. opakowań w osiem godzin, co sprawdza się też podczas imprez masowych. Doświadczenia europejskie pokazują, że o sukcesie przesądza gęsta sieć zbiórki i szybkie rozliczenia. Na Litwie poziom odzysku wzrósł z 74 proc. w pierwszym roku działania systemu do 92 proc. w drugim, w Estonii utrzymuje się blisko 90 proc., a w Irlandii dopiero włączenie mniejszych sklepów pozwoliło przekroczyć 100 mln zwrotów miesięcznie. Mobilne rozwiązania mają pomóc polskim najmniejszym placówkom dołączyć do systemu bez kosztownych inwestycji i strat metrażu.
