Boże Narodzenie, kalendarz adwentowy, rodzinna historia… Brzmi jak przepis na ciepłą powieść? Nic bardziej mylnego. Sebastian Fitzek, gwiazda niemieckiej sceny literackiej, funduje nam trzymający w napięciu thriller psychologiczny, w którym kolejne numerki kalendarza adwentowego oznaczają zadania, których nikt z nas nie chciałby wykonać.
Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
„Dziewczyna z kalendarza” to historia rozpięta na trzech planach czasowych, które stopniowo nachodzą na siebie jak kalki. W teraźniejszości śledzimy Olivię — uznaną psycholożkę i adopcyjną matkę Almy — która dowiaduje się, że jej jedenastoletnia córka jest chora na ostrą białaczkę limfoblastyczną i pilnie potrzebuje dawcy szpiku. W aktach dziecka widnieje jednak adnotacja, że tożsamość biologicznej matki nie może zostać ujawniona. Groziłoby jej to śmiercią. Olivia rusza więc na poszukiwania prawdy.
Drugi plan to miejska legenda o dziewczynie z kalendarza — młodej kobiecie o imieniu Valentina, która tuż przed Bożym Narodzeniem znalazła schronienie w domku w Lesie Frankońskim, w Haus Waldpfad. Tam dopada ją powtórka z przeżytego wiele lat wcześniej horroru.
Trzeci plan czasowy to powrót do zamkniętego katolickiego internatu, w którym religijny język winy i wstydu miesza się z okrutnymi rytuałami. Te trzy opowieści — o chorej dziewczynce oraz jej matce, o zaginionej kobiecie i o nastolatkach zamkniętych w murach instytucji — tworzą wspólnie jeden, coraz mroczniejszy obraz. A my, strona po stronie, zaczynamy powoli łączyć ze sobą kropki.
Gdy wiara zamienia się w szaleństwo
Głównymi bohaterkami thrillera są Olivia i Valentina, ale ich historie są też przyczynkiem do opowieści o bezwarunkowej miłości, poświęceniu, traumach z dzieciństwa i przemocy. Książka wpisuje się także w szerszą rozmowę o prawach reprodukcyjnych kobiet i nadużyciach instytucji religijnych: szesnastolatka, która zachodzi w ciążę i myśli o jej przerwaniu, w katolickim internacie zostaje ukarana. Motyw wiary pojawia się u drugiej bohaterki — Olivii, która występuje w roli ekspertki w podcaście psychologicznym „Czyny karalne motywowane religijnie — kiedy wiara zamienia się w szaleństwo”. Olivia nie wierzy w biblijną siłę kierującą ludzkim życiem. Wierzy w ludzi. W to, że „mimo wszystko — byli dobrzy”. Przyznaje, że paradoksalnie nauczyła ją tego praca z ekstremalnymi zbrodniarzami. Podejście to znalazło odzwierciedlenie w badaniach, które prowadziła, pisząc doktorat. Jeden z wniosków jej pracy brzmiał: „Człowiek, który doświadczył przemocy, może mimo to wieść dobre życie. Nawet największa zbrodnia, która go dotknie, nie musi zniszczyć jego wolnej woli”. Czy ta teza sprawdzi się w przypadku przemocowych bohaterów i bohaterek książki?
Czy Valentinie uda się przerwać łańcuch okrucieństwa? Czy Olivia ma rację, twierdząc, że „Regułą jest dobro. To zło jest wyjątkiem”? Czy sprawcy poniosą karę? I co tak naprawdę wydarzyło się w Haus Waldpfad?
Mrożąca krew w żyłach rozrywka
Fitzek pogrywa z nami wielokrotnie. Aż do ostatniego rozdziału zwodzi, funduje zwroty akcji, sprawia, że w pewnym momencie nie wiemy już, komu możemy ufać. To, co początkowo wydaje się niemożliwe lub niejasne, w kolejnych rozdziałach dostaje psychologiczne uzasadnienie.
„Dziewczyna z kalendarza” to także źródło nietypowych ciekawostek. Wiedzieliście, że istnieje coś takiego jak santafobia? To lęk przed wszystkim, co związane z Bożym Narodzeniem. I Olivia, i dziewczyna z kalendarza mają ku temu wyraźne powody. Świetna, mrożąca krew w żyłach rozrywka — brzmi jak oksymoron, ale właśnie takie skrajne emocje funduje nam niemiecki mistrz thrillerów. Zdecydowanie warto się trochę poprzerażać. I zarwać nockę lub dwie!
