Po dwóch i pół roku prac nad ustawą o związkach partnerskich tak naprawdę jej nie ma. A tego, co przyjął Sejm, prezydent Karol Nawrocki i tak nie podpisze. Czy było warto? Lewica robi dobrą minę do złej gry, KO udaje, że to nie jej wojna. Jedynie ludowcy wyglądają na zadowolonych z siebie.
Losy ustawy o statusie osoby najbliższej w związku przypominają epopeję. Strony sporu, czyli lewica i PSL, kładły na szali wszystko. Negocjacje trwały miesiącami, a ludowcy ciągle mówili: „nie”. Katarzyna Kotula przepchnęła projekt przez rząd, tak, żeby nadać mu rangę, ale PSL wie swoje. Przyczyny pierwszej burzy były oczywiste — dyskusja rozgorzała wokół pomysłu przysposobienia dzieci jednego z partnerów. To jest dla PSL-u granica nie do ruszenia.
Ludowcy wolą, żeby dziecko trafiło do rodziny zastępczej, niż zostało z jedną ze swoich mam, czy jednym ze swoich ojców. Prawdę mówiąc, chyba po prostu wciąż udają, że takie rodziny w Polsce nie istnieją i że ustawa „stworzyłaby nową rzeczywistość”. Kiedy lewica zrezygnowała, okazało się, że taki związek nie może zostać zawarty w Urzędzie Stanu Cywilnego i nie może być uroczysty. A najlepiej, żeby w ogóle był taki bardziej niewidzialny.
W końcu okazało się, że nie da się uzgodnić niczego bez liderów – Urszula Pasławska z Katarzyną Kotulą musiały doprosić Włodzimierza Czarzastego i Władysława Kosiniaka-Kamysza do swojej grupy dyskusyjnej. I tak, po ponad dwóch latach, do Sejmu trafiło coś, co ani nie wypełnia przepisów unijnych, ani kampanijnych obietnic partii wchodzących w skład rządzącej koalicji.
— No i co mieliśmy zrobić? Zrezygnować z tej ustawy w ogóle? Zerwać koalicję? No co? — politycy lewicy po dwóch latach odpowiadania na pytania o kształt ustawy i o to, czy im się podoba, są już mocno zirytowani.
Nie ma co się dziwić. Trudno te przepisy zaliczać do sukcesów.
— Wszystko to prawda, że nasz elektorat jest wkurzony, że trochę jakbyśmy zostawili ludzi, którzy nam zaufali, że znowu konserwy postawiły na swoim, ale proszę mi uwierzyć, że nie było tutaj wyjścia, albo to, albo nic. Tak, to jest pierwszy krok. Czy kiedyś uda się postawić kolejny? Niech mnie pani o to nie pyta — mówi polityk Nowej Lewicy.
Bo nawet to, co lewica okupiła trwającymi dwa lata negocjacjami i gigantycznymi ustępstwami na rzecz ludowców, nie wejdzie w życie. Prezydent już zapowiedział ustami szefa swojej Kancelarii, że nic z tego — nie podpisze. Pretekstem do odmowy są wspólne rozliczenia podatkowe z osobą najbliższą. W rozumieniu Kancelarii to przywilej małżeństw i nikt inny nie może go mieć, bo jeśli jakaś para rozlicza się razem, to jest już prawie małżeństwo, a żaden związek nie może się absolutnie w niczym do małżeństwa upodabniać. Czy to ma sens? Nie, ale to akurat bez znaczenia dla Karola Nawrockiego i jego otoczenia. Pytanie jakie będą polityczne skutki tego oporu.
Kto boi się proboszcza
Mniej więcej 60 proc. Polaków popiera regulację prawną związków par jednopłciowych, z czego połowa opowiada się za równością małżeńską, a druga za związkami partnerskimi. Jedna trzecia wyborców uważa, że żadne regulacje nie są potrzebne. Może zatem trzeba było złożyć projekt w formie proponowanej przez lewicę, skoro prezydent i tak go nie podpisze?
— Ja wiem, że to jest taki prosty i logiczny wniosek, ale i tak dostawaliśmy regularnie za wojnę w koalicji, za to, że nie możemy się dogadać, że nie współpracujemy. Wie pani, co by było, gdybyśmy wyszli ze swoim projektem? Nie tylko PSL byłoby przeciwko. I w Polsce 2050, i w KO też by się znaleźli, co im się nie podoba. Teraz siedzieli cicho, bo tak było wygodnie, ale na pewno by się okazało, że im proboszcz coś tam pokrzyczał z ambony i już im jakoś tak nie bardzo się podoba — narzeka poseł lewicy.
Koalicja Obywatelska jest w tej sprawie w dość wygodnej sytuacji. Właściwie nie brała udziału w wojnie prawicowych i lewicowych koalicjantów, od czasu do czasu wychodziła tylko ze światłymi radami w stylu „nie bijcie się”. Niby bardzo chciała, niby premier deklarował, że tej sprawy nie odpuści, ale żeby stanąć twardo po stronie praw człowieka, to już niekoniecznie.
— Dla naszych wyborców to nie jest sprawa pierwszego wyboru — mówią politycy KO i przekonują, że tyle wystarczy i teraz to już właściwie nieważne, bo oni chcieli, ale to zły prezydent nie chce szczęścia dorosłych, kochających się ludzi.
To miał być jeden mały krok polskich polityków, który byłby wielkim krokiem dla polskiego społeczeństwa. Politycy postanowili, że go nie zrobią. Karol Nawrocki będzie prezydentem jeszcze przynajmniej przez cztery lata. Nie zmieni zdania, nie uzna nagle, że związki partnerskie nikomu nie zagrażają. Nic się w sytuacji społeczności LGBTQ+ nie zmieni w Polsce przynajmniej przez ten czas.
