Naukowcy przeprowadzili pierwsze na świecie badanie, w którym skupili się na tym, w jaki sposób więzi społeczne wpływają na wagę i nawyki żywieniowe poprzez oksytocynę, zwaną „hormonem miłości”. Ich odkrycia sugerują, że wysoka jakość relacji międzyludzkich może być równie ważna dla zdrowia fizycznego, jak zdrowe odżywianie i ćwiczenia.
- Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękujemy, że jesteś z nami!
Foto: Newsweek
Arpana Church, autorka artykułu i profesorka neurobiologii na UCLA Health powiedziała „Newsweekowi”, że podczas przeprowadzania badania zespół odkrył, że „wspierające relacje — a zwłaszcza wysokiej jakości małżeństwa — wydają się mieć widoczny wpływ na ciało”.
— Wspierające, stabilne i pielęgnowane relacje mogą robić znacznie więcej niż tylko sprawiać, że czujemy się dobrze — tłumaczyła Church. — Takie więzi mogą dosłownie pomóc w przeprogramowaniu naszego mózgu i jelit w sposób, który chroni je przed niezdrowym odżywianiem i nadwagą. Inwestowanie w zdrowe relacje to nie tylko „miękka” psychologia. One naprawdę mogą być potężnym, biologicznym narzędziem do poprawy metabolizmu i zdrowia psychicznego.
Wsparcie emocjonalne zmniejsza ryzyko otyłości
Naukowcy przebadali prawie 100 osób o różnym stanie cywilnym, wskaźniku masy ciała, rasie, wieku, płci, diecie i statusie ekonomicznym. Poddali oni analizie skany mózgów respondentów, którym pokazywali zdjęcia jedzenia. Od badanych pobrano również próbki płynów ustrojowych oraz przeprowadzono oceny kliniczne i behawioralne — m.in. dotyczące ich systemów wsparcia emocjonalnego.
Okazało się, że wśród małżeństw, w których wskaźniki wsparcia emocjonalnego były wyższe, odnotowywano niższe wskaźniki masy ciała oraz mniej przypadków zachowań związanych z uzależnieniem od jedzenia.
Osoby, które doświadczały większego wsparcia emocjonalnego, podczas oglądania zdjęć jedzenia wykazywały większą aktywność w części mózgu, która zarządza łaknieniem i apetytem. Tych samych wzorców nie wykazywały osoby stanu wolnego — niezależnie od tego, czy miały silny system wsparcia emocjonalnego, czy też nie.
Jakość relacji międzyludzkich miała również wpływ na metabolizm jelitowy — osoby w związkach małżeńskich z silnym wsparciem emocjonalnym miały wyższy poziom oksytocyny w porównaniu z osobami stanu wolnego, co może sugerować, że oksytocyna działa jako posłaniec, który zwiększa samokontrolę i promuje zdrowsze wzorce metaboliczne jelit.
— U ludzi, którzy byli w związkach małżeńskich i czuli silne wsparcie emocjonalne, odnotowaliśmy niższe BMI, mniej objawów przypominających uzależnienie od jedzenia, silniejszą aktywację w regionie mózgu odpowiedzialnym za samokontrolę (dlPFC) podczas oglądania zdjęć jedzenia oraz zdrowsze wzorce metabolitów tryptofanu w jelitach, które wiązały się z niższymi wskaźnikami stanów zapalnych oraz lepszym zdrowiem jelit, jak i mózgu — powiedziała Church.
— Kluczowe były poziomy oksytocyny, co pokazuje, że poczucie wsparcia emocjonalnego może zmniejszyć ryzyko otyłości nie tylko poprzez zmianę zachowania, ale także poprzez dostrojenie szlaku oksytocyna-mózg-jelita — dodała. — Praca ta jest kolejnym argumentem potwierdzającym ideę, że otyłość jest również stanem społecznym i neurobiologicznym, a wzmacnianie wsparcia emocjonalnego może być uzasadnionym sposobem interwencji, tak samo, jak dieta, ćwiczenia czy leki.
Naukowcy: więzi społeczne decydują o naszym zdrowiu
Konieczne będzie jednak przeprowadzenie kolejnych, długoterminowych badań z udziałem większych i bardziej zróżnicowanych prób. Jak zauważyli sami naukowcy, wszyscy uczestnicy zostali poddani badaniu w tym samym momencie, większość z nich już zmagała się z nadwagą lub otyłością, a badane przez nich osoby w związkach małżeńskich były zazwyczaj nieco starsze.
Autorka badania w wydanym przez nią oświadczeniu stwierdza, że odkrycia zespołu ujawniają sposób, w jaki małżeństwo i wsparcie emocjonalne w sensie dosłownym „wchodzą pod skórę” i tym samym wpływają na ryzyko otyłości.
Wyniki badania sugerują, że małżeństwo może służyć za poligon treningowy dla samokontroli, ponieważ utrzymanie długotrwałego partnerstwa wymaga pokonania destrukcyjnych impulsów i pracy nad długoterminowymi celami. To z kolei może wzmocnić obwody mózgowe, które są zaangażowane w zarządzanie zachowaniami związanymi z żywieniem.
— Ważne jest, aby zrozumieć znaczenie budowania długotrwałych, pozytywnych i stabilnych relacji w celu promowania ogólnego zdrowia — powiedziała Church. — Więzi społeczne są nie tylko emocjonalnie satysfakcjonujące. Są także biologicznie osadzone w naszym zdrowiu.
Odniesienie
Zhang, X., Dong, T. S., Gee, G. C., Kilpatrick, L. A., Beltran-Sanchez, H., Wang, M. C., Vaughan, A., & Church, A. (2025). Social bonds and health: Exploring the impact of social relations on oxytocin and brain–gut communication in shaping obesity. Gut Microbes, 17(1).
Tekst opublikowany w amerykańskim „Newsweeku”. Tytuł, lead i śródtytuły od redakcji „Newsweek Polska”.