Bezsilność, a zaraz po niej frustracja i złość – takie emocje ogarniają Polaków po nieudanych próbach oddania plastikowych butelek i puszek w celu odzyskania kaucji. Bo co z nimi potem zrobić? Sklepy ich nie chą, a do najbliższego kosza na plastik zwykle jest daleko.
Spółka Krajowy System Kaucyjny uruchomiła internetową wyszukiwarkę, która pozwala sprawdzić status konkretnego opakowania. Wystarczy wpisać kod, który jest na każdym opakowaniu.
Numer EAN pod kodem kreskowym. Jednoznaczna identyfikacja towarów
Kiedy pojawia się wątpliwość, czy konkretna butelka lub puszka kwalifikuje się do zwrotu, w internetową wyszukiwarkę wystarczy wpisać kod EAN znajdujący się na produkcie. Mowa o unikalnym 13-cyfrowym numerze w postaci kodu kreskowego, który służy do jednoznacznej identyfikacji każdego towaru.
Skrót EAN oznacza European Article Number, czyli Europejski Numer Produktu, który przypisywany jest indywidualnie do każdego produktu. Najczęściej znajduje się z tyłu lub na spodzie pudełka, etykiety albo folii – tuż pod grafiką kodu kreskowego.
Nowa wyszukiwarka korzysta z bazy zawierającej wszystkie opakowania kaucyjne zarejestrowane w Polsce. Dane mają być na bieżąco aktualizowane przez producentów i operatora.
Dlaczego butelkomat odmawia przyjęcia opakowania? Kilka powodów
Niektóre butelki i puszki są odrzucane przez butekomaty z kilku powodów. Taka sytuacja na pewno bedzie miała miejwce kiedy opakowanie nie ma oficjalnego loga polskiego systemu kaucyjnego lub pochodzi z zagranicy. członkowskto w Unii Europejskiej nie ma w tej sytuacji znaczenia, ponieważ każdy kraj członkowski ma swój system kaucyjny. Dlatego butelki po napojach kupione w Niemczech trzeba zwrócić w Niemczech.
Innym powodem odrzucenia opakowania jest jego zgniecienie, pęknięcie, lub mocno pomarszczona etykieta kaucyjna. Poza tym, niektóre opakowania, choć są plastikowe i zawierały napój, jeszcze nie biorą udziału w systemie kaucyjnym – tak jest z opakowaniami po jogurtach, mleku czy po kefirze i maślance.
Kolejnym powodem trudności w odzyskaniu kaucji jest błąd techniczny. Bardzo możliwe, że w takim momencie maszyna jest pełna, brudna w środku lub ma zablokowany czytnik kodów.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska już zapowiedziało zmiany w systemie kaucyjnym. Na przełomie września i października 2026 mają się odbyć rozmowy z operatorami, których celem będzie wprowadzenie nowych opakowań, poprawa logistyki, ułatwienie korzystania z punktów zwrotów. „To system ma służyć dla ludzi, a nie ludzie dla systemu” – wyjaśniła konieczność wprowadzenia zmian ministra klimatu Paulina Hennig-Kloska.
W planach resortu są także prace nad uszczelnieniem przepisów dotyczących zasad rozliczeń między operatorami oraz doprecyzowaniem procedur na wypadek wyjścia któregoś z operatorów z polskiego rynku.
