Śledztwo ds. Pegasusa. Posłowie chcą kary dla byłych szefów CBA

W skrócie

Byli szefowie CBA nie stawili się po raz czwarty przed sejmową komisją ds. Pegasusa.
Komisja zawnioskuje o nałożenie na nich kar finansowych oraz występuje do sądu i ministra sprawiedliwości o analizę śledztwa.
Trwa dochodzenie dotyczące legalności zakupu i wykorzystania oprogramowania Pegasus przez polskie służby.

Na czwartek sejmowa komisja śledcza ds. Pegasusa zaplanowała przesłuchanie w trybie jawnym dwóch świadków: byłego szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego Andrzeja Stróżnego, który pełnił tę funkcję w latach 2020-2023 oraz zastępcę szefa CBA w latach 2015-2020 Grzegorza Ocieczka.

Kara dla byłych szefów CBA. Nie stawili się na przesłuchaniu sejmowej komisji

W związku z niestawiennictwem świadków, komisja zadecydowała o zwróceniu się do Sądu Okręgowego w Warszawie o nałożenie kary finansowej w wysokości po trzy tysiące złotych na Stróżnego i Ocieczka. Obaj świadkowie nie stawili się na posiedzeniu komisji po raz czwarty.

Komisja zwróciła się też z wnioskiem do ministra sprawiedliwości, prokuratora generalnego Waldemara Żurka o „niezwłoczne przesłanie kompleksowej analizy śledztwa prowadzonego przez Prokuraturę Krajową dotyczącą Pegasusa i śledztwa prowadzonego przez Prokuraturę Regionalną w Rzeszowie sprawie Hermesa”.

Poseł Witold Zembaczyński (Koalicja Obywatelska) podkreślił, że jest to niezbędne do „właściwej oceny legalności, prawidłowości oraz celowości czynności operacyjno-rozpoznawczych podejmowanych z wykorzystaniem oprogramowania Pegasus”.

Komisja przyjęła też wniosek prowadzącego śledztwo w sprawie Pegasusa zespołu nr 3 Prokuratury Krajowej, którego kierownik zwrócił się o przekazanie protokołów z jawnych i niejawnych przesłuchań świadków.

Zakup Pegasusa ze środków Funduszu Sprawiedliwości. Trwa śledztwo

Komisja śledcza ds. Pegasusa bada legalność, prawidłowość i celowość czynności podejmowanych z wykorzystaniem tego oprogramowania m.in. przez rząd, służby specjalne i policję od listopada 2015 r. do listopada 2023 r. Komisja ma też ustalić, kto był odpowiedzialny za zakup Pegasusa i podobnych narzędzi dla polskich władz. Według przekazanych dotąd, m.in. przez NIK, informacji Pegasus zakupiono jesienią 2017 r. dla CBA, ze środków w zasadniczej części (25 mln zł) z Funduszu Sprawiedliwości.

Pegasus to system stworzony przez izraelską firmę NSO Group do walki z terroryzmem i zorganizowaną przestępczością. Przy pomocy Pegasusa można nie tylko podsłuchiwać rozmowy z zainfekowanego smartfona, ale też uzyskać dostęp do przechowywanych w nim innych danych, np. e-maili, zdjęć czy nagrań wideo oraz kamer i mikrofonów.

Natomiast system do analizy danych z otwartych źródeł internetowych Hermes, zakupiony przez Prokuraturę Krajową w 2020 r., miał – według ustaleń rzeszowskiej prokuratury – w listopadzie i grudniu 2023 roku być wykorzystany do przygotowania analizy dla prokuratora generalnego w sprawach dotyczących protestów wyborczych w związku z październikowymi wyborami parlamentarnymi.