Na proces starzenia organizmu wpływa wiele czynników, od diety po aktywność fizyczną. Jednak najnowszy raport wskazuje, że istotny element tej układanki może pochodzić z mniej oczywistego źródła.
Coraz więcej dowodów sugeruje bowiem, że przewlekły stres wywoływany przez trudne relacje może przyspieszać procesy starzenia biologicznego, czyli zmiany w organizmie świadczące o stanie zdrowia i zużyciu komórek, a nie wieku metrykalnym.
Jak czytamy w raporcie dr Sebastiana Ockenburga z Katedry Psychologii w MSH Medical School w Hamburgu, który został opublikowany w magazynie „Psychology Today”, „toksyczni ludzie mogą wywoływać ogromny stres swoim zachowaniem”.
W jaki sposób toksyczne relacje wpływają na nasz organizm?
W raporcie przeanalizowano badania dotyczące osób określanych jako „hasslers”, czyli osoby w naszym otoczeniu społecznym, które bezustannie stwarzają problemy lub zwiększają nasz poziom stresu. Naukowcy ustalili, że kontakt z takimi osobami powiązany jest z szybszym starzeniem biologicznym.
Każda kolejna toksyczna osoba w bliskim otoczeniu przekładała się na około 1,5 proc. szybsze tempo starzenia i blisko dziewięć dodatkowych miesięcy do wieku biologicznego u osób o tym samym wieku metrykalnym.
„Średnio wiek biologiczny uczestników, którzy mieli kontakt z toksycznymi osobami w najbliższym otoczeniu był o 9 miesięcy wyższy niż u rówieśników, którzy nie mieli takich osób wśród znajomych lub w rodzinie” – czytamy w raporcie. „Co ciekawe, toksyczni członkowie rodziny lub przyjaciele mieli silniejszy wpływ na tempo starzenia niż toksyczni partnerzy”.
Trzymaj się z daleka
Zgodnie z głównym wnioskiem badania, toksycznych osób warto unikać. „Nie tylko pogarszają dobrostan psychiczny i powodują frustrację, lecz także przyspieszają starzenie i nasilają stany zapalne w organizmie” – ostrzega raport. „Oznacza to, że ograniczanie kontaktów z toksycznymi osobami ma ogromne znaczenie dla zdrowego starzenia i ogólnego dobrostanu”.
Obecnie naukowcy opracowują coraz to nowsze metody pomiaru tempa starzenia się organizmu. W „Newsweeku” pisaliśmy już o tym, że wynaleziono prosty test krwi, który może pomóc przewidzieć, kto będzie żył dłużej. Badanie prowadzone przez Duke Health we współpracy z University of Minnesota wykazało, że niewielkie cząsteczki RNA, znane jako piRNA, mogą precyzyjnie prognozować, czy osoby starsze przeżyją co najmniej kolejne dwa lata.
Naukowcy obalają mity o starzeniu
Nowe badania obalają także utarte przekonania na temat starzenia — jak wynika z innego badania, wiele osób z wiekiem notuje poprawę w różnych aspektach, zarówno psychicznych, jak i fizycznych.
Naukowcy z Yale University przeanalizowali dane zebrane podczas trwającego ponad dekadę badania starszych dorosłych w Stanach Zjednoczonych i odkryli, że osoby starsze rzeczywiście mogą poprawiać swoją kondycję z biegiem lat.
Zespół obserwował ponad 11 tys. uczestników badania Health and Retirement Study, analizując zmiany w funkcjonowaniu poznawczym i fizycznym. Badacze stwierdzili, że w ciągu 12 lat wśród aż 45 proc. badanych zaobserwowano poprawę w przynajmniej jednym z tych obszarów. Około 32 proc. uczestników poprawiło funkcjonowanie poznawcze, a 28 proc. fizyczne, często w sposób istotny klinicznie.
Tekst opublikowany w amerykańskim „Newsweeku”. Tytuł, lead i śródtytuły od redakcji „Newsweek Polska”.