Jeden z czołowych rosyjskich koncernów górniczo-hutniczych otrzymał rządową pomoc, bo inaczej by sobie nie poradził. Branża węglowa na dobre pogrąża się w kryzysie wywołanym spadkiem globalnego popytu i sankcjami nałożonymi na Rosję z powodu rozpętanej przez Władimira Putina wojny.
Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękujemy, że jesteś z nami!
Foto: Newsweek
Rosja jest szóstym co do wielkości producentem węgla na świecie, ale i tak rosyjski przemysł stoi w obliczu najgorszego od lat 90. kryzysu.
Issac Levi z Centrum Badań nad Energią i Czystym Powietrzem (CREA) ocenia w rozmowie z „Newsweekiem”, że dla rosyjskich przedsiębiorstw z branży węglowej wsparcie państwa jest jednym nielicznych sposobów na uniknięcie bankructwa.
O komentarz poprosiliśmy rosyjski koncern górniczo-hutniczy Mieczeł, który ogłosił, że korzysta z ulgi od rządu. Jednocześnie przyznał, że branża stoi w obliczu poważnych trudności, a producenci przygotowują się na spadek sprzedaży.
Polityczny ból głowy Putina
Choć przemysł węglowy ma mniejszy udział w wypracowywaniu rosyjskiego PKB niż ropa naftowa i gaz ziemny, wciąż jest kluczowym sektorem dla dziesiątek miast, w których zapewnia zatrudnienie setkom tysięcy pracowników.
Europejskie sankcje za agresję Putina na Ukrainę objęły w 2022 r. zakaz importu rosyjskiego węgla. Jednocześnie inne rynki – jak Chiny czy Indie – nie załatały dziury w popycie.
Malejący eksport węgla może więc skończyć się dla Putina politycznym bólem głowy. Zwłaszcza w obliczu innych złych wiadomości płynących z przestawionej na wojenne tory gospodarki: spadku produkcji i ostrzeżeń rosyjskich urzędników dotyczące inflacji i wysokich stóp procentowych.
Rosji problemy z węglem
Zastępczyni dyrektora finansowego koncernu Mieczeł Nelli Galeewa mówiła o przyznaniu firmie trzyletniego odroczenia płatności podatków i ubezpieczeń społecznych o wartości 13 mld rubli. Według cytowanej przez dziennik „The Moscow Times” agencji Interfax wsparcie rządowe obejmie również dodatkowe 500 mln rubli miesięcznie.
Jednak dyrektor generalny koncernu Oleg Korżow przyznaje, że przemysł węglowy znajduje się w „bardzo trudnej sytuacji” i mimo pomocy rządu w porównaniu z rokiem ubiegłym w 2025 r. Mieczeł zmniejszy dostawy o około jedną czwartą.
Issac Levi, lider zespołu CREA ds. polityki i analiz energetycznych w Europie i Rosji, ocenia w rozmowie z „Newsweekiem”, że problemy rosyjskiego przemysłu węglowego częściowo wynikają z gwałtownego spadku globalnego popytu – zwłaszcza ze strony Chin, gdzie produkcja stali gwałtownie spadła, a za nią poszły ceny węgla. Problemy potęguje silny rubel, niskie krajowe i światowe ceny węgla oraz sankcje, które ograniczyły dostęp do rynku, podniosły koszty logistyczne i ograniczyły finansowanie.
Levi uważa, że w obliczu ciągłych zmagań rosyjskiego sektora węglowego wsparcie państwa pozwoliło wielu firmom uniknąć bankructwa i zawieszenia działalności.
Rosja na „skraju recesji”
Z informacji regionalnego ministerstwa przemysłu węglowego wynika, że z przyczyn finansowych w zeszłym miesiącu działalność zawiesiła kopalnia Spiridonowskaja na Syberii.
Według S&P Global działalność biznesowa w rosyjskim sektorze produkcyjnym odnotowała największy spadek od początku wojny. Indeks PMI (wskaźnik aktywności finansowej) dla rosyjskiego przemysłu spadł z 50,2 w maju do 47,5 – przy czym odczyt poniżej 50 oznacza recesję.
W międzyczasie rosyjscy urzędnicy alarmowali w sprawie stanu rosyjskiej gospodarki. Dla przykładu German Gref, prezes Sbierbanku (największego banku w kraju), zwracał uwagę, że nie da się szybko uporać z wysoką inflacją i wysokimi stopami procentowymi.
Ostrzegali również prezes Banku Centralnego Elwira Nabiullina i minister gospodarki Maksim Reszetnikow. Nabiullina przyznała, że warunki dla wzrostu gospodarczego zostały „wyczerpane”, zaś Reszetnikow ocenił, że kraj znajduje się na „skraju recesji”.
Co może uratować rosyjskie kopalnie? Issac Levi uważa, że jeśli produkcja węgla w Rosji zostanie jeszcze bardziej ograniczona – a jednocześnie obniżone zostaną stopy procentowe, co doprowadzi do zwyżki kursu dolara – obciążenie finansowe firm węglowych może się zmniejszyć.
Jego zdaniem mogłoby to ustabilizować ceny węgla, ale perspektywy eksportowe kraju w dużej mierze zależą od popytu ze strony Chin: – Import do Chin może znacząco wpłynąć na ożywienie branży i stabilność cen.
