Każdy nastolatek marzy o miejscu, gdzie będzie mógł czuć się sobą. Gdzie otoczy się tym, co dla niego ważne i co mu się podoba. Gdzie będzie mógł się ukryć przed światem i pobyć we własnym – zbudowanym tylko ze swoich doświadczeń, z własnego buntu, z kształtującej się osobowości. Jak ważna jest indywidualna przestrzeń w życiu nastolatka?
Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękujemy, że jesteś z nami!
Foto: Newsweek
Pokój nastolatka to zdecydowanie ważne miejsce w jego życiu. Nie jest to już tylko miejsce do spania i zabawy. To przestrzeń, którą można porównać do małej kawalerki, do małego domku, w którym ktoś jest gospodarzem. Odpowiednia organizacja pokoju nastolatka może ułatwić mu i jego rodzinie przejście przez trudny etap dojrzewania. Nie ma drugiego takiego samego Ja, a to Ja tworzy się w okresie dojrzewania. Niech cenne i ważne doświadczenia towarzyszą mu na co dzień i niech mają swój przystanek w bezpiecznej indywidualnej przestrzeni w rodzinnym domu. Pozwólmy mu się rozwijać, rozkwitać i rosnąć na pełnego pasji i chęci do życia dorosłego.
Zbieranie doświadczeń
Ściany wyklejone plakatami idoli, łóżko z baldachimem, duże głośniki, a z nich wydobywająca się głośna muzyka, za tydzień kolekcja żołnierzyków, mała toaletka lub biurko zastawione sprzętem komputerowym, jakby mieszkał tu człowiek z NASA. Takie obrazy przychodzą nam na myśl na hasło: pokój nastolatka. Widzimy go z własnej perspektywy, często nie rozumiejąc i nie zgadzając się na to, co tam się dzieje. Mało kto patrzy na to miejsce jak na świat, w którym kształtuje się nowa osobowość. A to ważne, cenne i bezpieczne miejsce, które towarzyszy temu rozwojowi. Szanujmy to.
Psychologia Nastolatka
Foto: Materiały promocyjne
Wielu rodziców zabrania swoim dzieciom dekorować pokój rzeczami, które nie są w ich guście lub nie wpisują się w stylistykę całego domu. Mało kto zwraca uwagę na to, że na plakacie, jaki w swoim pokoju chce powiesić nastolatek, jest sportowiec, którego on uważa za swój autorytet. Ten plakat na co dzień dodaje mu sił w dążeniu do celu i osiąganiu wyników. Pokój nastolatka to nie tylko kilka metrów kwadratowych, gdzie odrabia się lekcje, śpi czy gra w gry komputerowe. To miejsce zbierania doświadczeń, rzeczy, które mają wpływ i tworzą historię młodego człowieka.
W okresie buntu, kiedy kształtuje się nowa osobowość, wszelkie ograniczenia, zakazy, brak zgody ze strony rodziców, raczej nie przyniosą zamierzonego efektu. Oczywiście, rolą rodzica nadal jest stawianie granic i stwarzanie dziecku bezpiecznego środowiska, jednak z umiarem i zdroworozsądkowo. Nie chcemy, aby nasze dzieci wyrosły na niesamodzielnych dorosłych, którzy ciągle będą czekać na opinię. W czasie dojrzewania dzieci podejmują pierwsze własne decyzje, biorą za siebie odpowiedzialność, poszukują pasji, a także środowiska, w którym czują się dobrze. Dlatego należy zapewnić dziecku taką przestrzeń, w której będzie realizować siebie i czuć się u siebie.
Przestrzeń, która współpracuje
Pokój nastolatka można porównać do małego mieszkania, kawalerki, czyli przestrzeni, która spełnia wiele potrzeb (jednak nadal w domu rodziców). Nastolatek często zamyka się w swoim pokoju, bo to jego świat. Dlatego ważne jest, aby było to miejsce przyjazne, dodające energii, inspirujące, otwarte na gości. Funkcje tego pokoju powinny być dostosowane do jego wciąż zmieniającego się sposobu myślenia i postrzegania rzeczywistości („Moja córka chce, abyśmy pomalowali ściany w jej pokoju na czarno, jak ja mam to znieść?”). Potrzeby nastolatków są zaskakujące. Mogą zmieniać się nagle, z dnia na dzień. Czasem jest to wyraz buntowniczej natury, innym razem powodem może być zewnętrzna inspiracja. W takich sytuacjach należy dopytać dziecko: skąd taki pomysł, czy gdzieś coś takiego widziało, czy ktoś o czymś takim mówił? Jak się czuje, myśląc o tym, że pokój będzie ciemny? Jak dokładnie wyobraża sobie tę inspirację w swoim pokoju? Bardzo często rodzice na takie pomysły reagują stanowczym „nie”, a to doskonała okazja, by spędzić z dzieckiem trochę czasu, poświęcić mu uwagę, wykazać zainteresowanie. Nieważne, czy pokój będzie, czy nie będzie czarny, ważne, co z tej sytuacji weźmiemy.
Pokój nastolatka pełni też funkcje społeczne. To tu może on przyjmować swoich gości. W okresie dojrzewania ważne staje się otoczenie rówieśnicze, a rodzice schodzą na drugi plan. To koleżanki i koledzy są na pierwszym miejscu i to od nich czerpie się wzorce i inspiracje. Dlatego warto wyposażyć pokój dziecka w fotel, dodatkowe krzesło, może mały stolik, który na co dzień będzie służył jako szafka nocna, a gdy zjawią się goście, zmieni się w stolik na przekąski. Skoro przychodzą goście, warto pochwalić się sobą, swoimi osiągnięciami lub pasją. Wygospodarujmy na to miejsce. Niech nie będzie to przypadkowa półka, ale specjalna przestrzeń, gdzie wiszą dyplomy z zawodów sportowych czy prace malarskie. Taka „ściana chwały”. Goście będą mogli podziwiać umiejętności lokatora, a w chwilach zwątpienia pamiątki te przypomną nastolatkowi, jaką ma moc. Pamiętajmy, że w tym okresie zmiany nastrojów są na porządku dziennym.
Remont: nadrabianie zaległości
Remont pokoju nastolatka jest bardzo dobrą okazją do wzmacniania więzi. Możemy pokazać mu, że jesteśmy dla niego wsparciem, a nie przeszkodą. To także cenne doświadczenie, kiedy nasze dziecko podejmuje pierwsze samodzielne decyzje. Zaczyna budować autonomię, uczy się samodzielności, czuje smak wolności wyboru. A my mamy szansę mu w tym towarzyszyć.
Planując zmiany w pokoju nastolatka, mamy okazję poznać go bliżej i wspierać jego poczucie własnej wartości, nie negując „dziwnych pomysłów”, pytając o jego wizję i perspektywę, dając prawo do popełniania błędów. Niech wybierze fotel w jaskrawożółtym kolorze, skoro taki mu się podoba. To jego miejsce. Aby ułatwić zmianę, można wspólnie narysować pokój. Zrobić plan i kolaż, który przedstawi zakres prac i zmian. Zaproponować dziecku, aby samodzielnie przygotowało projekt swojego wymarzonego pokoju i zaprezentowało innym domownikom. Dajmy do zrozumienia, że mu ufamy i dajemy samodzielność, wskazując, że może w każdym momencie liczyć na naszą pomoc. Zmiany remontowe są zazwyczaj długotrwałe, dlatego zadbajmy o atmosferę i wykorzystajmy ten czas na budowę relacji ze swoim dojrzewającym dzieckiem. To wspaniały moment, aby je lepiej poznać i towarzyszyć mu w ciągłych zmianach.
Aleksandra Dobrzyniecka — architektka, UX designerka, studentka psychologii. Od lat skupia się na znaczeniu psychologii w architekturze i wpływie miejsca na osoby, które się w nim znajdują. Projektuje, rozmawia i słucha potrzeb innych. Prowadzi podcast „czuję ARCHITEKTURĘ”, a także warsztaty kształtowania przyjaznych przestrzeni do życia. Praktykuje uważną ilustrację i ekspresyjne pisanie. Arteterapeutka
Przeczytaj także:
Nie potrafią żyć solo, skaczą z relacji w relację. Paulina trzyma jednego faceta w zapasie, ale jej nie kręci
Czterdziestka była dla Ewy magiczną granicą. „Sięgnęłam po marzenia”
