Naukowcy z University College London postanowili zbadać związek między zaburzeniami nastroju a ryzykiem demencji. Zespół odkrył, że istnieje sześć objawów depresji, które, jeżeli pojawiają się w średnim wieku, mogą zwiększać prawdopodobieństwo zachorowania na demencję w przyszłości.
- Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękujemy, że jesteś z nami!
Foto: Newsweek
Według szacunków obecnie na demecję cierpi ponad 55 mln osób na całym świecie, a w ciągu najbliższych 25 lat liczba ta może wzrosnąć do nawet 153 mln. Na ten moment nie wynaleziono skutecznego sposobu jej leczenia. W najnowszym badaniu naukowcy próbowali zidentyfikować czynniki ryzyka pojawiające się w wieku średnim, na które możemy wpłynąć i tym samym opóźnić lub nawet zapobiec wystąpieniu tej choroby neurodegeneracyjnej.
Demencja a depresja
W 2024 r. Lancet Commission uznała depresję w wieku średnim za „potencjalnie modyfikowalny czynnik ryzyka” sprzyjający rozwojowi demencji. Zespół postanowił więc dokładniej zbadać ten związek.
Na początku naukowcy przeanalizowali publiczne dane zdrowotne pochodzące od 5 811 dorosłych mieszkańców Wielkiej Brytanii w wieku 35-55 lat. Dane zbierane były w latach 1985-1988 oraz 1997-1999. Do osób z depresją zaliczani byli respondenci, którzy zgłaszali pięć lub więcej objawów tej choroby.
Następnie zespół śledził historię zdrowotną uczestników aż do 2023 r., aby sprawdzić, u ilu z nich rozwinęła się demencja, a jeśli tak, to jakiego rodzaju. Podczas prowadzonych przez 20 lat obserwacji, demencja rozwinęła się u 10,1 proc. respondentów.
Na tej podstawie naukowcy wyodrębnili sześć objawów depresji w wieku średnim, które — według nich — są wskaźnikami zwiększonego ryzyka demencji. To:
- Utrata wiary w siebie
- Poczucie braku możliwości zmierzenia się z problemami
- Brak ciepłych uczuć i sympatii wobec innych
- Ciągłe uczucie napięcia i zdenerwowania
- Brak satysfakcji z wykonywanych zadań
- Trudności z koncentracją.
Demencja a styl życia
„Nasze badania pokazują, że ryzyko wystąpienia demencji związane jest z kilkoma konkretnymi objawami depresji, a nie z depresją jako całością. Takie podejście do analizy objawów pozwala nam znacznie dokładniej określić, kto może być bardziej podatny na zachorowanie na demencję na wiele lat przed jej wystąpieniem. Codzienne objawy, których wielu ludzi doświadcza w wieku średnim, mogą nieść za sobą istotne informacje na temat długoterminowego zdrowia mózgu. Zwrócenie uwagi na te wzorce może otworzyć nowe możliwości wczesnej profilaktyki” – pisze w oświadczeniu Philipp Frank, psycholog zdrowia z UCL.
Naukowcy zastrzegają jednak, że dane, które analizowali, nie uwzględniały występowania ustalonych wcześniej czynników ryzyka demencji, takich jak gen APOEε4, choroby sercowo-metaboliczne czy czynniki związane ze stylem życia.
Wyniki badania wykazują również, że u osób zakwalifikowanych jako cierpiące na depresję w wieku średnim ryzyko rozwoju demencji w późniejszym wieku było o 27 proc. wyższe. Szczególnie duże znaczenie miały utrata wiary w siebie oraz trudności w radzeniu sobie z problemami — wiązały się z około 50 proc. wzrostu ryzyka rozwoju demencji.
Praca naukowców była pierwszym badaniem na taką skalę, które analizowało związek pomiędzy konkretnymi objawami depresji w wieku średnim a rozwojem demencji w późniejszym życiu. Jednak aż 71,7 proc. respondentów stanowili mężczyźni — oznacza to, że potrzebne jest przeprowadzenie kolejnych badań, zgłębiających temat wpływu depresji w wieku średnim na zdrowie mózgu kobiet.
Tekst opublikowany w amerykańskim „Newsweeku”. Tytuł, lead i śródtytuły od redakcji „Newsweek Polska”.