Przedsięwzięcia Tomasza Sakiewicza — Fundacja Klubów Gazety Polskiej, spółka Słowo Niezależne oraz Niezależne Wydawnictwo Polskie — dostały z PZU prawie 7,5 mln zł. Niemal połowa tej kwoty poszła na sfinansowanie kampanii przed referendum, które PiS połączyło z wyborami 2023 r., by ułatwić sobie zwycięstwo — wynika z raportu opracowanego w PZU przez Zespół Analiz Nieprawidłowości przed jego zlikwidowaniem.
Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękujemy, że czytasz „Newsweeka”
Foto: Newsweek
To kolejny szczegółowy raport opracowany przez zlikwidowany z niezrozumiałych względów Zespół Analiz Nieprawidłowości (ZAN), który miał zająć się w PZU tropieniem przekrętów z lat 2016-2023 (jego losy opisywaliśmy tutaj). Dyrektor, który miał doprowadzić do zatrzymania procesu rozliczeń, został w środę 8 października zwolniony z PZU. Wciąż nie jest jednak jasne, czy i w jakim stopniu rozliczenia takich spraw w spółce uda się doprowadzić do końca.
A zespołowi udało do wiosny tego roku ustalić naprawdę. Obok spraw Anny Plakwicz, której spółka sfinansowała m.in. dyplom Collegium Humanum czy Macieja Zdziarskiego (z analiz wynika, że zarobił milion złotych, choć nie ma dowodów jego pracy dla PZU) ZAN badał też wsparcie, które płynęło z PZU do Tomasza Sakiewicza i powiązanych z nim organizacji.
Podstawowe wnioski? W latach 2016-2023 Grupa PZU wsparła inicjatywy Tomasza Sakiewicza ogromną kwotą 7 mln 453 zł. Prawie połowa trafiła do niego w 2023 r. po to, aby — tutaj audytorzy nie mają wątpliwości — wpływać na wynik referendum, a co za tym idzie wyborów parlamentarnych 15 października 2023 r. Pieniądze (często na ten sam cel) otrzymywały trzy powiązane z Sakiewiczem podmioty: Fundacja Klubów Gazety Polskiej, Słowo Niezależne oraz Niezależne Wydawnictwo Polskie (dwie ostatnie instytucje są zarejestrowane pod tym samym adresem, na Filtrowej 63/43).
Do raportu dołączone jest krótkie dossier Tomasza Sakiewicza oraz graficznie przedstawiona sieć jego powiązań z innymi postaciami prawej strony sceny politycznej. Autorzy raportu zwracają uwagę, że prawicowy publicysta jest nie tylko redaktorem naczelnym „Gazety Polskiej” oraz „Gazety Polskiej Codziennie”, ale też prezesem zarządu spółki Telewizja Republika (od 2021 r.) oraz redaktorem naczelnym Telewizji Republika (od 2021 r.). Wyjaśniają też jego rolę w klubach „Gazety Polskiej”, a także spółce Słowo Niezależne oraz Niezależnym Wydawnictwie Polskim.
Fundacja PZU i referendum jesienią 2023
Jak się okazuje, do inicjatyw Tomasza Sakiewicza pieniądze płynęły głównie za pomocą dwóch źródeł. Pierwszym była Fundacja PZU. Drugim dział sponsoringu, którym przez lata zarządzali przychylni PiS-owi ludzie.
Analiza wsparcia dla przedsięwzięć Sakiewicza została w PZU opracowana na podstawie elektronicznego rejestru umów Fundacji PZU z lat 2016-2024, dokumentów znalezionych w dostępnych w PZU teczkach, informacji w systemach wewnętrznych PZU oraz informacji z ogólnodostępnych źródeł jawnych. Poniżej przedstawiamy całą ich listę (warto szczególnie zwrócić uwagę, jak finansowanie wzrosło w 2023 r.):
1) 2 grudnia 2016 r. — Fundacja Klubów Gazety Polskiej — 5 TYS. ZŁ — Koncert „Zapiski walki, zdrady i zwycięstwa”;
2) 18 stycznia 2017 r. — Fundacja Klubów Gazety Polskiej — 8 TYS. ZŁ — Koncert „Podziemna Armia Powraca”;
3) 25 Września 2023 r. — Fundacja Klubów Gazety Polskiej — 4 MLN 80 TYS. ZŁ — Edukacja społeczeństwa w zakresie praw obywatelskich.
Ostatnią umowę (w tym przypadku była to umowa darowizny) ze strony PZU podpisała Prezes Zarządu Fundacji PZU, Jolanta Zabarnik-Nowakowska.
Autorzy raportu nie pozostawiają złudzeń. — Dotacja została wykorzystana do wywarcia wpływu na wynik referendum w 2023 r. Proszę zwrócić uwagę, że w latach 2016-2024 w spółkach skarbu państwa zasiadali głównie ludzie powiązani z PiS, przede wszystkim ci, którzy kiedyś współpracowali z Lechem Kaczyńskim. Tak było również w Fundacji PZU. Prezesem była tam mecenas Jolanta Zabarnik-Nowakowska, w przewodniczącym rady Andrzej Gelberg. Oboje są od lat powiązani z PiS — słyszymy.
To istotne, bo Fundacja PZU powinna przyznawać dofinansowanie w ramach konkursów dotacyjnych lub sama wybiera pozakonkursowo projekty, które zamierza wesprzeć. O przyznawaniu dotacji decydują wówczas zarząd i rada fundacji. Projekty wspierane przez Fundację powinny być zgodne z celami strategicznymi fundacji, mieścić się w ramach działalności statutowej oraz być zgodne z zasadami regulaminu przyznawania dotacji pozakonkursowych.
— Mało tego, regulamin fundacji PZU definiuje też niezalecane kierunki sponsoringu. Są wśród nich między innymi imprezy o charakterze politycznym, w szczególności wybory wszystkich szczebli, zjazdy polityczne, imprezy o charakterze spotkań związkowych i tym podobne. Środki fundacji PZU powinny być wydatkowane zgodnie z celami statutowymi, a w tym przypadku pieniądze zostały wykorzystane na wywarcie konkretnego wpływu na wynik referendum w 2023 r. — mówi „Newsweekowi” pracownik biura bezpieczeństwa. Na dowód pokazuje baner opłacony z otrzymanej dotacji głoszący „NIE POZWÓL NA PODNIESIENIE WIEKU EMERYTALNEGO!”.
Logo PZU
Foto: Marek Antoni Iwanczuk / Zuma Press / Forum
Miliony ze sponsoringu
To jednak nie wszystko. Inicjatywy Tomasza Sakiewicza mogły też liczyć na hojne wsparcie PZU w ramach umów sponsoringu. Niejednokrotnie różne powiązane z nim przedsięwzięcia otrzymywały środki na organizację tej samej imprezy, chociażby Gali Nagrody Prometejskiej imienia Lecha Kaczyńskiego w tym samym roku. Widać to doskonale w dołączonym do raportu szczegółowym zestawieniu:
1) 20 października 2023 r. — Fundacja Klubów Gazety Polskiej — 55 TYS. ZŁ — IX Nadzwyczajny Zjazd Klubów Gazety Polskiej;
2) 6 czerwca 2023 r. — Fundacja Klubów Gazety Polskiej — 25 TYS. ZŁ — Forum Klubów Gazety Polskiej;
3) 20 lutego 2023 r. — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 250 TYS. ZŁ — Gala Człowiek Roku Gazety Polskiej;
4) 19 grudnia 2022 r. — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 100 TYS. ZŁ — Gala Laur imienia M. Mochnackiego;
5) 28 listopada 2022 r. — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 80 TYS. ZŁ — Projekt Polscy Czempioni Narodowi 2022;
6) 28 lutego 2022 r. — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 250 TYS. ZŁ — Gala Człowiek Roku Gazety Polskiej;
7) 17 czerwca 2021 r. — Słowo Niezależne — 200 TYS. ZŁ — Gala Nagroda Prometejska imienia Lecha Kaczyńskiego;
8) 4 czerwca 2020 r. — Słowo Niezależne — 50 TYS. ZŁ — Gala Nagroda Prometejska imienia Lecha Kaczyńskiego;
9) 26 września 2019 r. — Słowo Niezależne — 100 TYS. ZŁ — Gala Nagroda Prometejska imienia Lecha Kaczyńskiego;
10) 12 września 2023 r. — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 100 TYS. ZŁ — Projekt Polscy Czempioni Narodowi 2023;
11) 30 czerwca 2023 r. — Fundacja Klubów Gazety Polskiej — 50 TYS. ZŁ — XVIII zjazd Klubów Gazety Polskiej;
12) 12 kwietnia 2023 r. — Słowo Niezależne — 300 TYS. ZŁ — Gala Nagroda Prometejska imienia Lecha Kaczyńskiego;
14) 21 kwietnia 2022 r. — Słowo Niezależne — 200 TYS. ZŁ — Gala Nagroda Prometejska imienia Lecha Kaczyńskiego;
15) 16 lutego 2020 r. — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 246 TYS. ZŁ — Wydarzenie Człowiek Roku Gazety Polskiej;
16) 6 lutego 2018 r. — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 184 TYS. ZŁ — Wydarzenie Człowiek Roku Gazety Polskiej;
17) 25 lutego 2018 — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 300 TYS. ZŁ — Wydarzenie Człowiek Roku Gazety Polskiej;
18) 1 marca 2017 r. Niezależne Wydawnictwo Polskie — 50 TYS. ZŁ — Dodatek Cześć i chwała w tygodniku Gazeta Polska;
19) 30 stycznia 2017 r. — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 330 TYS. ZŁ — Wydarzenie Człowiek Roku Gazety Polskiej;
20) Początek 2016 r. — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 50 TYS. ZŁ — Dodatek historyczny do Gazety Polskiej poświęcony 35. Rocznicy Stanu Wojennego
21) 15 grudnia 2021 r. — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 100 TYS. ZŁ — Gala z okazji 195. Rocznicy powstania tytułu Gazeta Polska;
22) 24 września 2021 r. — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 79 TYS. 950 ZŁ — Projekt Polscy Czempioni Narodowi;
23) Maj 2021 rok — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 40 TYS. ZŁ — Dodatek konferencyjny Kongres 590 do Gazety Polskiej;
24) 15 kwietnia 2021 roku — Niezależne Wydawnictwo Polskie — 246 TYS. ZŁ — Wydarzenie Człowiek Roku Gazety Polskiej.
SUMA: 3 MLN 435 TYS. 950 ZŁ
Regularne pieniądze dla „Sakiewki”
— Gołym okiem widać, że podmioty związane z Tomaszem Sakiewiczem dostały z PZU w latach 2016-2023 łącznie prawie 7,5 mln zł. Inicjatywy z nim związane czy przez niego zarządzane, czyli organizacje bliskie PiS, mogły liczyć ze strony PZU na regularne dofinansowania. Powód? Przekazywane fundusze miały pomagać w promocji PiS-owskiej wizji świata. Miały iść na inicjatywy, które można by określić jako prawicowe, patriotyczne czy katolickie. Fundacja PZU oraz Grupa PZU stały się finansowym zapleczem dla instytucji zaprzyjaźnionych z władzą — podsumowuje w rozmowie z „Newsweekiem” jeden z pracowników biura bezpieczeństwa.
Co zasugerował wraz z kolegami w ukończonym przez ZAN raporcie? Ich zdaniem PZU powinno dążyć do odzyskania pieniędzy. Swoje ustalenia przekazali między innymi do biura prawnego PZU, dyrektora biura sponsoringu, kierownika zespołu Fundacji PZU oraz Prezeski Zarządu Fundacji.
