Badacze z Fundacji Food Packaging Forum z siedzibą w Zurychu przebadali szereg opakowań na żywność z całego świata. Okazało się, że znajduje się w nich aż 68 tzw. wiecznych substancji chemicznych, czyli związków perfluoroalkilowych oraz związków polifluoroalkilowych (PFASs).
PFASs to grupa związków chemicznych, które są opisywane jako trwałe zanieczyszczenia organiczne lub też jako „wieczne chemikalia”, ponieważ nie rozkładają się w naturalnych procesach. Stosuje się je od kilkudziesięciu lat z tego względu, że odznaczają się wodoodpornością. Związki te wykorzystuje się m.in. w naczyniach kuchennych, odzieży hydrofobowej, dywanach, kosmetykach, piankach gaśniczych, elektronice, czy też właśnie w opakowaniach na żywność.
W ostatnich dekadach badacze wykazali, że PFASs negatywnie wpływają na zdrowie ludzi i zwierząt. Z tego powodu stosowanie wielu związków z tej grupy zostało zakazane. Badania ujawniły, że PFASs związane są m.in. z nieoptymalną odpowiedzią przeciwciał w organizmie, wyższymi wskaźnikami zachorowania na raka, czy też zmniejszonym wzrostem niemowląt i płodów.
Wcześniejsze analizy wykazały, że wspomniane związki chemiczne mogą migrować do żywności. Dlatego też specjaliści zdecydowali się przebadać opakowania na żywność na całym świecie. W trakcie analiz dowiedziono, że w wielu opakowaniach znajduje się 68 rodzajów PFASs, z czego aż 61 związków zostało zakazanych w produkcji opakowań na żywność.
Zespół naukowców pisze w swoim artykule naukowym: „Na podstawie bazy danych FCCmigex zidentyfikowano 68 PFASs w różnych materiałach przeznaczonych do kontaktu z żywnością, w tym w papierze, plastiku i powlekanym metalu, za pomocą ukierunkowanych i nieukierunkowanych analiz”.
Baza danych FCCmigex została stworzona, by umożliwić systematyczne mapowanie dowodów naukowych dotyczących substancji chemicznych, które są przeznaczone do kontaktu z żywnością.
Badacze stwierdzają, że obecnie nie ma zbyt wielu dowodów wyjaśniających, w jaki sposób i dlaczego szkodliwe związki znalazły się w tego rodzaju opakowaniach. Jednocześnie sugerują konieczność przeprowadzenia kompleksowego przeglądu opakowań oraz ustanowienie nowych zasad ich produkcji. Ponadto wnioskują o stworzenie nowych kryteriów egzekwowania zakazów.
Naukowcy dodają także: „Przedstawione tutaj luki w danych i wiedzy wspierają międzynarodowe propozycje ograniczenia PFASs jako grupy, w tym ich stosowania w materiałach przeznaczonych do kontaktu z żywnością, w celu ochrony zdrowia ludzi i środowiska”.
„Stopniowe wycofywanie PFAS w materiałach przeznaczonych do kontaktu z żywnością, w tym w opakowaniach żywności, skutecznie chroniłoby zdrowie publiczne, umożliwiając jednocześnie stworzenie bezpiecznej gospodarki o obiegu zamkniętym” – podsumowano w artykule naukowym.
Wyniki badań zostały opublikowane w międzynarodowym i prestiżowym czasopiśmie naukowym Environmental Science & Technology.
