Kupno, sprzedaż, inwestowanie czy kopanie kryptowalut wiąże się z obowiązkami podatkowymi, które trzeba uwzględnić w rocznym rozliczeniu. Fiskusa interesuje nie tylko sytuacja, w której podatnik osiągnął zysk. Znaczenie mają również koszty nabycia oraz przypadki, gdy obrót kończy się stratą albo gdy w danym roku nie doszło jeszcze do sprzedaży.
Obrót kryptowalutami
W Polsce kryptowaluty nie są traktowane jako prawny środek płatniczy w rozumieniu przepisów prawa bankowego. Oznacza to, że nie mają oficjalnych średnich kursów publikowanych przez Narodowy Bank Polski. Mimo tego obrót nimi podlega obowiązkom podatkowym, a prawidłowe wyliczenie należności spoczywa na samym podatniku.
Zakup kryptowalut trzeba wykazać w zeznaniu podatkowym nawet wtedy, gdy w danym roku podatkowym nie doszło do ich sprzedaży. W takiej sytuacji również należy złożyć formularz PIT-38 i wykazać koszty nabycia. Koszty te mogą zostać rozliczone w kolejnych latach, kiedy pojawi się przychód ze sprzedaży walut wirtualnych.
Podstawą dokumentowania zakupu są potwierdzenia przelewów bankowych wykonanych na rachunek giełdy kryptowalut albo elektroniczne wyciągi z giełd pokazujące szczegóły transakcji. Jeżeli operacje były realizowane w walutach obcych, wartości trzeba przeliczyć na złote według średniego kursu NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu albo poniesienia kosztu. Kluczowe są więc odpowiednie terminy, prawidłowy formularz i właściwe ujęcie kosztów. To szczególnie ważne dlatego, że giełdy kryptowalut nie wystawiają informacji takich jak PIT-8C czy PIT-11.
Nie każda operacja na kryptowalutach powoduje powstanie podatku. Zamiana jednej waluty wirtualnej na inną nie wywołuje obowiązku podatkowego. Inaczej jest w przypadku sprzedaży za tradycyjną walutę, zapłaty kryptowalutą za towar lub usługę albo uregulowania nią zobowiązania. W takich sytuacjach trzeba uwzględnić operacje w deklaracji podatkowej.
Deklaracja podatkowa
Obowiązek złożenia deklaracji dotyczy również transakcji realizowanych w ramach działalności gospodarczej, z wyjątkiem podmiotów działających na podstawie przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy, które rozliczają obrót w ramach firmy. Podatek wynosi 19 proc. dochodu, czyli różnicy między przychodem a udokumentowanymi kosztami nabycia oraz prowizjami. W tym przypadku nie obowiązuje kwota wolna od podatku.
Przy obrocie kryptowalutami formalnie nie wykazuje się straty. Do kosztów można zaliczyć udokumentowane wydatki na zakup walut wirtualnych, a także prowizje i opłaty pobierane przez pośredników. Nie uwzględnia się natomiast kosztów kredytów zaciągniętych na zakup kryptowalut, wydatków na sprzęt do kopania ani rachunków za energię elektryczną. To oznacza, że rozliczenie kryptowalut w PIT wymaga dużej dokładności i samodzielnego zadbania o pełną dokumentację.
