W ostatnich miesiącach tysiące kredytobiorców zdecydowało się na podpisanie ugody z bankiem dotyczącej kredytów frankowych. Dla wielu osób było to zaskoczeniem, gdy na początku roku otrzymali PIT-11, wskazujący na konieczność rozliczenia podatku. Okazuje się, że nie każda ugoda jest zwolniona z opodatkowania – obowiązek podatkowy zależy od indywidualnej sytuacji podatnika i celu, na jaki został zaciągnięty kredyt.
Tysiące zawartych ugód – ale co z podatkiem?
Związek Banków Polskich podaje, że w 2024 roku miesięcznie zawierano od 2,5 do 3 tysięcy ugód pomiędzy bankami a kredytobiorcami. Część osób, które liczyły na zamknięcie sprawy bez dodatkowych kosztów, otrzymała jednak z banku formularz PIT-11, co wywołało niemałe zamieszanie. Warto wiedzieć, że skutki podatkowe ugody zależą od kilku czynników, przede wszystkim od tego, czy dotyczy ona kredytu hipotecznego zaciągniętego na zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych.
Czy ugoda zawsze oznacza podatek?
Sądowe unieważnienie umowy kredytowej nie generuje obowiązku podatkowego, jednak sytuacja wygląda inaczej w przypadku ugód. Zasady opodatkowania umorzonego zadłużenia określa rozporządzenie Ministra Finansów z 11 marca 2022 r. Zgodnie z tymi przepisami, zaniechano poboru podatku od dochodu wynikającego z umorzenia kredytu hipotecznego, ale tylko wtedy, gdy:
- kredyt został zaciągnięty na jedną inwestycję mieszkaniową,
- kredytobiorca nie korzystał wcześniej z podobnego zwolnienia podatkowego,
- kredyt dotyczył jednego gospodarstwa domowego.
Jeśli spełnione są powyższe warunki, podatnik nie musi płacić podatku od umorzonej części kredytu. W przeciwnym razie umorzone zadłużenie traktowane jest jako przychód podlegający opodatkowaniu.
Ile wynosi podatek od ugody z bankiem?
W przypadku kredytobiorców, którzy nie spełniają warunków zwolnienia, podatek dochodowy obliczany jest zgodnie z ogólnymi zasadami. W większości przypadków, jeśli wartość umorzonego zobowiązania przekracza drugi próg podatkowy, obowiązuje stawka 32%. Może to oznaczać znaczne koszty dla osób, które zdecydowały się na ugodę, nie zdając sobie sprawy z jej skutków podatkowych.
Czy można uniknąć podatku?
Podatku od ugody można uniknąć, jeśli umorzona część kredytu była związana z zaspokojeniem własnych potrzeb mieszkaniowych i podatnik wcześniej nie korzystał z podobnych zwolnień. Jeśli jednak umorzenie dotyczy kredytu na inne cele, np. inwestycyjne, należy liczyć się z obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego.
Zawierając ugodę z bankiem, warto sprawdzić, czy spełnia się warunki do zwolnienia z podatku. Niektóre osoby mogą być zaskoczone koniecznością zapłaty nawet 32% podatku, co znacząco zmniejsza opłacalność ugody. Warto skonsultować się z doradcą podatkowym, aby uniknąć nieprzyjemnych niespodzianek.
