Rząd nie planuje zmian w zasadach dziedziczenia środków emerytalnych po zmarłych. Tak wynika z odpowiedzi na postulat jednej z emerytek, która zwróciła się z prośbą o wydłużenie okresu, w którym bliscy mogą przejąć środki z subkonta w ZUS. Obecnie, zgodnie z obowiązującymi przepisami, dziedziczenie środków z subkonta możliwe jest tylko w ciągu trzech lat od momentu rozpoczęcia pobierania emerytury przez zmarłego.
Prawo do dziedziczenia
Kobieta, która skierowała zapytanie do rządu, wskazała, że w przypadku, gdy emerytura została przyznana w wieku 65 lat, prawo do tzw. wypłaty gwarantowanej wygasa w wieku 68 lat. Po tym czasie niewykorzystane środki przechodzą do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i nie podlegają dalszemu dziedziczeniu. ZUS potwierdza, że po upływie trzech lat od rozpoczęcia wypłat emerytalnych środki z subkonta nie są już wypłacane rodzinie.
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w odpowiedzi wyjaśniło, że nie planuje zmiany obowiązujących przepisów. Główna przyczyna to strukturalny deficyt FUS, który wymaga corocznych dotacji budżetowych przekraczających 80 mld zł. Składki wpływające do systemu nie pokrywają w pełni świadczeń dla obecnych emerytów, co czyni dziedziczenie całkowicie nieuzasadnionym – środki służą finansowaniu osób, które żyją dłużej.
Ministerstwo tłumaczy, że system emerytalny to nie indywidualne konto oszczędnościowe, lecz forma zabezpieczenia przed ryzykiem długowieczności. Z tego powodu po śmierci emeryta środki pozostałe na jego koncie nie przechodzą automatycznie na współmałżonka. W najlepszym przypadku może on liczyć na wypłatę gwarantowaną, ale tylko w określonych ramach czasowych.
Renta wdowia
Przykładowo, jeśli mąż zmarł w wieku 70 lat i nie wykorzystał 350 tys. zł kapitału, jego żona w wieku 66 lat nie ma możliwości doliczenia tej kwoty do swojego konta emerytalnego. Obecnie nie istnieje żaden mechanizm, który umożliwiłby jej otrzymanie wyższego świadczenia z tytułu kapitału zmarłego.
Również tzw. renta wdowia nie jest dostępna dla każdego. W przypadku kobiet warunkiem jej uzyskania jest ukończenie 55. roku życia w chwili śmierci męża, a dla mężczyzn – 60 lat. Niższy wiek współmałżonka wyklucza prawo do tego świadczenia.
