Została zapamiętana jako anioł miłosierdzia, ale miłosierdzie akurat w zawodzie pielęgniarki interesowało ją najmniej. Lubiła czystość i statystykę. Florence Nighingale była jedną z najbardziej wpływowych kobiet XIX w. Polecamy najnowszy odcinek podcastu Historia kobiet.
Na wejściu zderza się ze ścianą smrodu. Połączenie aromatu ścieków — za kanalizację robią otwarte rowy, a w studni gnije koński trup — z zapachem niemytych ciał i gangreny stanowi mieszankę doprawdy wybuchową. Wrażeniom zapachowym towarzyszą równie dramatyczne dźwięki — jęki i płacz rannych, krzyki operowanych na żywca. Innymi słowy, obraz nędzy i rozpaczy.
Szpital nie ma dość personelu, leków, łóżek i pościeli. Ranni leżą na ziemi obok szybko gnijących w upale ciał. Po salach biegają szczury wielkości kotów. Wielu jeszcze żywych pacjentów od dawna nie dostało jedzenia ani choćby wody. Pielęgniarek nie ma, lekarze są nieliczni.
Osoba z mniejszą determinacją pewnie by się cofnęła. Florence Nighingale uznaje, że to naprawi.
15 lat zajęło jej przekonanie rodziców, żeby zgodzili się na karierę pielęgniarki. Protestowali, bo w połowie XIX w. pielęgniarstwem trudniły się albo zakonnice, albo kobiety ze społecznego marginesu. Często były to osoby skazane — złodziejki czy prostytutki — którym zamieniono karę więzienia na pracę w szpitalach. Nie miały one przygotowania medycznego i brakowało im wiedzy nt. higieny. Zazwyczaj nie wylewały za kołnierz. Szpital nie był miejscem dla damy.
Florence się jednak nie poddała, została pielęgniarką, pojechała na wojnę, zakasała rękawy i wzięła się do roboty. Nakazała wietrzenie sal, pranie pościeli i ubrań, mycie rąk. I sprowadziła komisję sanitarną, która wreszcie naprawiła kanalizację.
Brytyjski korespondent wojenny w sentymentalnym tekście opisał Nightingale jako „anioła miłosierdzia” i „damę z lampą”, ale tak naprawdę jej geniusz nie polegał na ocieraniu potu z czoła rannego, tylko na… statystyce i higienie. To w znacznej mierze dzięki tej słynnej pielęgniarce poprawiły się standardy higieniczne w szpitalach, a śmiertelność gwałtownie spadła.
Podcast „Historia kobiet”
Katarzyna Wężyk jest publicystką „Newsweeka”, podcasterką, autorką nagrodzonej dwoma Grand Pressami książki „Aborcja jest” oraz nominowanej do nagrody Gryfia „Kanada. Ulubiony kraj świata”.
Absolwentka politologii i podyplomowej amerykanistyki, stypendystka Fundacji Kościuszkowskiej i wiedeńskiego Institut für die Wissenschaften vom Menschen. Pracowała w Panoramie TVP, portalu tvn24.pl i „Gazecie Wyborczej”. Współprowadziła format „Herstorie”. W Onet Audio prowadzi podcast „Historia kobiet”.