— To wszystko jest głęboko upokarzające: konieczność klęczenia, oskarżania samego siebie i oczekiwania na przebaczenie — mówi w podcaście „Rachunek sumienia” Rafał Betlejewski, performer, dziennikarz, autor książki „365 lekcji religii dla całej rodziny, która chce się wyzwolić”.
Betlejewski nazywa siebie „antykaznodzieją”, w Kościele dostrzega „ten sam system przemocy” co w systemie komunistycznym, zaś spowiedź uważa za element „ideologizacji i indoktrynacji dzieci”, który „należy z polskiego życia społecznego wyeliminować”.
Spowiedź. „Tak też księża pedofile typowali swoje ofiary”
— Zebrałem setki, jeśli nie tysiące, listów od ludzi, którzy wspominają swoje pierwsze spowiedzi jako doświadczenie przykre, bulwersujące, oburzające czy wręcz traumatyzujące — opowiada w rozmowie z Magdaleną Rigamonti i Tomaszem Sekielskim. — Z punktu widzenia dzisiejszej wiedzy to sakrament, który uderza w wiele osób, szczególnie osób wysoko wrażliwych.
— Zetknięcie z koniecznością klęczenia, wyznawania win, oskarżania samego siebie, oczekiwania na przebaczenie, przepraszania — wymienia Betlejewski. I zwraca uwagę na przypadki, w których „ksiądz pedofil wytypował swoją ofiarę właśnie w konfesjonale”.
— Tak, tak, często zaczynało się w konfesjonale, gdzie ksiądz ma pełną informację o sytuacji dziecka, o tym, co się dzieje w domu, może wypytywać, dopytywać. Nawiązuje porozumienie z dzieckiem, sprawia wrażenie zainteresowanego, przejętego tym, co się dzieje. Tak, w ten sposób też księża pedofile typowali swoje ofiary — zgadza się Sekielski.
Jedną z takich historii Betlejewski przytacza w swojej książce. — To złamanie świata, który powinien być nienaruszalny — opowiada. — Wyobraźmy sobie doświadczenie dziecka, a takich listów mam wiele, które musiało dukać, że ma wzwód, podczas kiedy ksiądz sapał.
— Zamilkłaś, Magdo — zwraca uwagę Sekielski.
— Zamilkłam, bo jestem mamą, bo znam bardzo wiele dzieci, bo dzięki twoim filmom, Tomku, dzięki Twoim książkom, Rafale, wiem, ile cierpień doświadczały różne dzieci — teraz już często dorośli ludzie — od tych, którzy mieli być ich autorytetami.
Betlejewski mówi o petycji w sprawie zakazu spowiedzi dzieci, którą w tym roku odrzuciła sejmowa komisja petycji. — Ale cieszę się, że ta dyskusja trwa — mówi. — Myślę, że doprowadzi w końcu do tego, że polski Kościół wycofa się z tego dziwacznego rytuału.
Betlejewski: Doskonale pamiętam ks. Jankowskiego
Betlejewski wychowywał się w Gdańsku. Jak przyznaje, jego matka przyjaźniła się z prałatem Henrykiem Jankowski, oskarżanym o czyny pedofilskie proboszczem parafii św. Brygidy. Sam duchowny pomógł mu, jeszcze w latach 80., kiedy Betlejewski chciał wyjechać za granicę.
— Księdza Jankowskiego pamiętam doskonale, jak stał przed plebanią czy przed kościołem Świętej Brygidy w Gdańsku w komży połyskującej złotymi nitkami. Był to zupełnie nieprawdopodobny bufon, a jednocześnie człowiek niezwykle sympatyczny, który miał świetny kontakt ze swoimi parafianami, z wszystkimi nimi się witał na początek i żegnał na koniec mszy. Proszę sobie to wyobrazić. Zjednywał sobie ludzi, prowadził działalność charytatywną w Trójmieście, budował sierocińce — opowiada. — Jednocześnie zatrudniał moich kolegów, np. z Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku, do malowania murali nacjonalistycznych. Był niewątpliwym nacjonalistą. I jak się potem okazało, także TW, donosił na swoich kolegów, na policję, co zresztą jest jednym z elementów Kościoła katolickiego.
Betlejewski czeka na książkę poświęconą „uwikłaniu we współpracę z reżimem”, bo „Jankowski nie był żadnym wyjątkiem”.
Czym jest „Rachunek sumienia”?
Kościół. Dla jednych skompromitowana instytucja cynicznie wykorzystująca religię jako narzędzie do zarabiania pieniędzy. Dla drugich opoka oraz źródło wszelkiego dobra i miłości. „Rachunek sumienia” to nie jest podcast tylko o Kościele. To podcast o ludziach, na których kariery, a czasem i na całe życie, wpływ miała (lub nadal ma) instytucja, jaką jest Kościół katolicki. Jeśli nie macie w sobie uczuć religijnych, koniecznie posłuchajcie. Jeśli je w sobie macie — posłuchajcie tym bardziej.