Prawie połowa młodych dorosłych (45 proc.) ceni porady medyczne przyjaciół i rodziny ponad porady lekarzy — a 38 proc. ufa mediom społecznościowym bardziej niż lekarzowi.
Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękujemy, że jesteś z nami!
Foto: Newsweek
Tak wynika z globalnej ankiety przeprowadzonej przez firmę komunikacyjną Edelman, która zapytała respondentów w wieku od 18 do 34 lat (w tym pokolenie Z i młodych millenialsów) z 16 krajów o ich zaufanie do lekarzy.
Medycyna spotyka się z algorytmem
Kwestionowanie autorytetów przez nastolatków nie jest niczym niezwykłym, ale rozwój mediów społecznościowych wydaje się pogłębiać nieufność do tradycyjnych specjalistów medycznych.
Dr Charles Carlsen, który jest obecnie dyrektorem ds. technologii w DRSONO Medical, powiedział Newsweekowi: „Jako lekarz byłem świadkiem, jak dużo młodych ludzi korzysta z TikToka i czatów grupowych. Dopiero potem sięga po telefon i dzwoni do lekarza. Badanie Edelmana potwierdza to, co widzimy w klinikach: prawie połowa pokolenia Z przedkłada porady zdrowotne od influencerów nad lekarzy”.
Jedna trzecia pokolenia Z twierdzi, że już działa zgodnie z radami influencerów, a 33 proc. z nich twierdzi, że pozwoliło twórcy treści bez przeszkolenia medycznego wpłynąć na osobistą decyzję zdrowotną. Pokolenie Z jest również dwukrotnie bardziej skłonne niż starsi dorośli do pozwalania osobom bez formalnych kwalifikacji medycznych na wpływanie na ich decyzje zdrowotne.
— Wielu młodszych pacjentów przyjeżdża, mając już ukształtowane silne opinie na podstawie tego, co widzieli w Internecie, zwłaszcza na platformach takich jak TikTok czy Instagram, więc nie jest to zaskakujące — powiedział Newsweekowi dr Olalekan Otulana, lekarz ogólny w Cassiobury Court w Wielkiej Brytanii.
Pobieżne przejrzenie TikTok pokazuje, w jaki sposób informacje medyczne są udostępniane w mediach społecznościowych. Podczas gdy niektórzy lekarze pracują nad budowaniem swojej obecności, wiele influencerów dzieli się osobistymi doświadczeniami, diagnozami i poradami medycznymi — często bez żadnych profesjonalnych referencji. Hasztag #medicaladvice ma ponad 39 tys. postów, podczas gdy #healthtok może pochwalić się ponad 153 tys. dodań.
Ta rosnąca preferencja dla porad pochodzących od rówieśników odzwierciedla coś więcej niż wygodę — sygnalizuje głębszą erozję zaufania do instytucji medycznych.
Według badania Edelmana prawie połowa młodszych dorosłych uważa, że ktoś, kto bada chorobę online, może ją zrozumieć równie dobrze, jak lekarz.
Pułapki związane z Dr. TikTok
Zdrowie psychiczne to kolejny obszar, w którym TikTok wydaje się odgrywać coraz większą rolę. Lekarze donoszą, że coraz więcej młodych ludzi szuka diagnozy ADHD lub zaburzeń ze spektrum autyzmu po kontakcie z treściami w mediach społecznościowych.
Badanie listy oczekujących na przyjęcie do lekarza przeprowadzone w 2024 r. przez Healthwatch Wirral w Wielkiej Brytanii wykazało, że „niedawno usłyszałem o ADHD/ASD za pośrednictwem mediów (w tym TikTok)” było drugim najczęstszym powodem poszukiwania skierowania. Tymczasem ankieta przeprowadzona w 2024 r. przez Ohio State Wexner Medical Center wykazała, że 25 proc. dorosłych ankietowanych stwierdziło, że filmy z mediów społecznościowych (głównie TikTok) sprawiły, że podejrzewają, że mają niezdiagnozowane ADHD, chociaż tylko 13 proc. z nich zgłosiło te obawy lekarzowi.
Jednak dla lekarzy wzrost liczby osób szukających porad medycznych za pośrednictwem mediów społecznościowych jest niepokojący.
— Zdarzało mi się, że pacjenci zwlekali z leczeniem poważnych chorób, ponieważ „ktoś w Internecie powiedział, że to normalne”, a kilka tygodni później trafiali na ostry dyżur. Błędne informacje rozprzestrzeniają się szybko i mogą mieć poważne konsekwencje, takie jak niebezpieczna autodiagnoza, pominięte zastrzyki lub nadużywanie leków — dodał lekarz.
Tekst opublikowany w amerykańskim „Newsweeku”. Tytuł, lead i śródtytuły od redakcji „Newsweek Polska”.
