Prezydent jedzie z pierwszą wizytą zagraniczną do Waszyngtonu jako ofiara własnego sukcesu. Oczekiwania zostały bardzo mocno rozbudzone, ale realnie Karol Nawrocki ma małe szanse, by zawrzeć jakiekolwiek umowy z Donaldem Trumpem.
Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękujemy, że z nami jesteś!
Foto: Newsweek
To wizyta otwarcia, nie przełomu. Tak też jest zresztą określana w Pałacu Prezydenckim — „otwarcie”. Chyba że znów wydarzy się coś, co teraz postrzegamy jako political-fiction. Absolutnie wykluczyć tego nie można, niemniej o przełomy realne o wiele trudniej niż o te werbalne. Utrzymywanie obecności wojska, kontrakty zbrojeniowe i biznesowe to twarde zobowiązania i koszty, a słowne zapewnienia i gesty — nic nie kosztują.
Nawrocki: Byłem u Trumpa, załatwiłem coś dla kraju
Czas gestów już był. Donald Trump i Karol Nawrocki poznali się w Białym Domu w czasie polskiej kampanii wyborczej. Wówczas wydawało się to niewyobrażalne — urzędujący prezydent USA de facto poparł go jako kandydata w wyborach prezydenckich. Zrobił to zresztą w miejscu symbolizującym potęgę, w najważniejszym na świecie gabinecie.
Było to wydarzenie na potrzeby kampanii wyborczej Nawrockiego. Miało oderwać od ówczesnego kandydata PiS łatkę naturszczyka, człowieka bez kontaktów w świecie, który może i zna historię, ale nie jest traktowany poważnie jako polityk. Sztabowcy PiS do ostatniego momentu trzymali w tajemnicy informację o spotkaniu z Trumpem, bo było ryzyko, jak to z Trumpem, że w każdej chwili plan może się zmienić. Jednak udało się — rozmowa się odbyła, zdjęcia poszły w świat, „you will win” też.
Spotkanie Karola Nawrockiego i Donalda Trumpa 1 maja 2025 r.
Foto: White House / Zuma Press / Forum / Forum
Największą słabość Nawrockiego udało się zatrzeć spotkaniem w gabinecie najpotężniejszego przywódcy. Szybko jednak pojawiły się zarzuty, że to tylko słitfocie i poklepywanie po plecach. Gdy więc administracja Trumpa ogłosiła, że Polska zyska lepszy dostęp do krytycznych chipów do rozwoju AI, Nawrocki ogłosił, że to jego sukces. Bo — pisał wówczas kandydat PiS — rozmawiał o tym w Białym Domu.
Rozmowy o tym były naturalne, niemniej przypisanie sobie wyłącznej zasługi było już na wyrost. Bo o przymiarkach Trumpa do cofnięcia niemądrej decyzji z końcówki prezydentury Joego Bidena była mowa już wcześniej, a media donosiły już, że taki ruch Trumpa jest szykowany. Na pomoc Nawrockiemu pospieszyła jednak TV Republika — na jej prośbę rzecznik Rady Bezpieczeństwa Narodowego USA James Hewitt przesłał komunikat, w którym potwierdził, że Nawrocki mówił o potrzebie zmiany decyzji ws. chipów dla Polski.
Trochę przyszywanym, ale jednak Nawrocki mógł się posługiwać w kampanii sukcesem: byłem u Trumpa, załatwiłem coś dla kraju.
Pałac Prezydencki: Wara rządowi od naszej wizyty w USA
Ale to był czas kampanii. W jej trakcie Nawrocki tłumaczył zresztą, że do Trumpa leciał nie po wsparcie, ale po to, by szybko móc wejść w buty prezydenta, gdy już wygra wybory.
Wygrał, jest już w tych butach. I dopiero teraz przed nim wysokie schody. A oczekiwania rozbudzone przed wizytą już w roli prezydenta są tak wielkie, że trudno im sprostać. Jednocześnie Pałac Prezydencki bierze na siebie ciężar tej wizyty — cały ciężar.
Jeśli nikt z MSZ nie będzie obecny przy tej wizycie, a Bogdan Klich (chargé d’affaires ambasady w USA) odpowiada tylko za technikalia i przywitanie Nawrockiego na lotnisku, to znaczy, że MSZ nie będzie mieć wiedzy o tym, co się w Waszyngtonie wydarzyło. Tę wiedzę po polskiej stronie mieć będzie tylko Pałac Prezydencki, a więc pole do budowania narracji o tej wizycie będzie w rękach administracji Nawrockiego. Ba, Pałac ostentacyjnie wyśmiewał stanowisko MSZ ws. wizyty Nawrockiego w USA, jednocześnie zapewniając, że Nawrocki „będzie realizował interes państwa polskiego, tak jak on go rozumie”. Słowem — Pałac mówi „wara rządowi od naszej wizyty w USA”.
Fundamentem przekazu Pałacu i PiS stało się nie to, co Nawrocki może ustalić z Trumpem, ale to, że Nawrocki jest jedynym człowiekiem z władz Polski, który w ogóle z prezydentem USA może rozmawiać. Kłopot w tym, że sam Nawrocki nie jest władny, aby podejmować w tych rozmowach twarde zobowiązania, zawierać jakieś deale. To bowiem rząd prowadzi politykę zagraniczną, a prezydent z nim współdziała. Na tę konkretną wizytę rząd nie dał Nawrockiemu przestrzeni, by cokolwiek miał negocjować — w stanowisku MSZ polecono mu wręcz, aby wykorzystał okazję, aby w sprawie drugiej elektrowni atomowej, nowych zakupów uzbrojenia i podatku cyfrowego siedzieć cicho.
Chcąc ściągać kolejnych żołnierzy USA do Polski, prezydent Andrzej Duda miał argument — ówczesny rząd PiS dał mu 2 mld dol., by mógł je zaoferować Trumpowi na budowę infrastrukturę dla żołnierzy. Bo to rząd ma państwo i pieniądze w rękach, a nie prezydent. Tym trudniej spełnić rozbuchane oczekiwania wobec wizyty i generalnie kontaktów Nawrockiego z Trumpem.
