Szykują się zmiany w podatkach. Będzie ugoda zamiast długich sporów

Spory ze skarbówką w Polsce często ciągną się latami. Obecny system opiera się na działaniach Krajowej Administracji Skarbowej, która kontroluje podatników i prowadzi postępowania.

Formalne procedury trudno skrócić, nawet jeśli obie strony widzą możliwość wcześniejszego porozumienia. To właśnie ma się teraz zmienić.

Ministerstwo Finansów przygotowało projekt zmiany ordynacji podatkowej. Zakłada on wprowadzenie do polskiego prawa tzw. ugody podatkowej. To rozwiązanie ma pozwolić podatnikom i organom skarbowym na polubowne zakończenie sporu, bez konieczności prowadzenia długotrwałych postępowań i procesów sądowych.

Zgodnie z założeniami projektu, ugoda miałaby charakter dobrowolny. Inicjatywa byłaby po stronie podatnika, ale do jej zawarcia konieczna byłaby zgoda organu podatkowego.

Celem zmian jest przede wszystkim ograniczenie liczby konfliktów z fiskusem i skrócenie czasu ich rozstrzygania. Jak wskazano w uzasadnieniu projektu, chodzi o stworzenie mechanizmu, który pozwoli rozwiązywać spory na wcześniejszym etapie, zanim przerodzą się w wieloletnie postępowania.

Projekt Ministerstwa Finansów zakłada, że ugoda podatkowa będzie dotyczyć wyłącznie zaległości podatkowych. Chodzi o zobowiązania, których termin płatności już upłynął.

Obie strony, podatnik i urząd, będą mogły wspólnie uzgodnić sposób zakończenia sprawy oraz warunki uregulowania zaległości. Może to obejmować m.in. rozłożenie zobowiązania na raty lub odroczenie terminu płatności.

Zawarcie ugody ma także ograniczyć koszty po obu stronach. Założenie jest takie, by ugoda skarbowa zapobiegała eskalacji konfliktów między podatnikami a fiskusem.

Z kolei dla administracji skarbowej nowe rozwiązanie ma oznaczać bardziej efektywne działanie. Zamiast angażowania zasobów w długie i niepewne postępowania, urzędy będą mogły szybciej odzyskiwać należności.

Ugody podatkowe są częścią szerszego pakietu zmian przygotowywanych przez rząd. W jego ramach zaplanowano m.in. uproszczenia w procedurach podatkowych i ograniczenie biurokracji.

Projekt przewiduje także zmiany dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych. Są plany likwidacji mechanizmu, który pozwalał urzędom skarbowym wydłużać postępowania poprzez wszczynanie spraw karno-skarbowych tuż przed upływem terminu przedawnienia.

Według rządu nowe regulacje mają sprawić, że system podatkowy stanie się bardziej przewidywalny i przyjazny dla podatników, a sprawy będą rozstrzygane szybciej i w bardziej przejrzysty sposób.

Planowany termin wejścia w życie zmian to 1 stycznia 2028 r., choć ostateczny kształt przepisów może się jeszcze zmienić w trakcie prac legislacyjnych.