-
Z wody wyłaniają się niezwykłe kształty, przypominające części łosia i hipopotama, ale należą do estemmenozucha, zwierzęcia z okresu permu będącego przodkiem ssaków.
-
Estemmenozuch miał ciało z cechami hipopotama i nosorożca, a na głowie charakterystyczne wyrostki kostne służące prawdopodobnie do prezentacji lub walk godowych.
-
Należał do synapsydów, wymarłych gadów ssakokształtnych, które miały cechy zarówno gadów, jak i ssaków, a ich cechy ewolucyjne, jak sierść i mleko, rozwinęły się później u ssaków.
-
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
Zwierzę takie jak estemmenozuch trudno opisać przy życiu odniesień i porównań do współcześnie rozpoznawalnych istot. Ciało miał hipopotama, dość dobrze przystosowane do życia ziemnowodnego, ale ogon był gadzi. Pysk zwierzęcia przypominał trochę nosorożca bez rogu, a trochę wielką krowę, wreszcie na głowie znajdowała się charakterystyczna korona z wyrostków kostnych bardzo podobnych do łopat łosia. Sterczały one jednak pionowo po bokach ciała. Może też służyły do walk godowych i prezentacji przez samicami, a może ich zastosowanie było jeszcze inne i nie udało się go jeszcze znaleźć. Jedna z koncepcji mówi o termoregulacji, ale zróżnicowane kształty tych wyrostków u poszczególnych gatunków stemmenozuchów sugeruje jednak prezentację i rywalizację godową.
Niektóre z nich bowiem stworzyły owe „łopaty” niezwykle rozbudowane, u innych – słabiej. Najbardziej rozwinięte wyrostki nadawały zwierzętom bardzo charakterystycznego, trudnego do pomylenia wyglądu. Nieco kosmicznego.
Estemmenozuch wyglądał jak zwierzę nie z tej planety
Estemmenozuch bowiem, podobnie jak większość zwierząt jego epoki, nie miał większych związków z późniejszymi i współczesnymi zwierzętami ani pod względem pochodzenia, ani wyglądu. Można znaleźć jakieś podobieństwa do łosia, nosorożca, hipopotama czy krowy, ale w gruncie rzeczy estemmenozuch wyglądał jak coś niestworzonego, trudnego do opisania.
Było to jednak zwierzę bardzo duże. Estemmenozuch osiągał 4 metry, zatem miał wielkość sporego nosorożca. W paszczy widać było potężne kły, które mogą sugerować straszliwego drapieżnika. To jednak pozory (aczkolwiek są teorie, które łączą to zwierzę z dietą mięsną albo także dietą mięsną). Kły mogły służyć do walk i obrony, ale dla odżywiania się ważniejsze dla tego zwierzęcia były dłutowate zęby z przodu szczęk. To nimi estemmenozuch zbierał rośliny, zapewne wodne. Był bowiem zwierzęciem prowadzącym życie podobne do hipopotama. Wiemy to, gdyż jego szczątki zostały znalezione w skałach zdradzających dawne bagna i zbiorniki wodne. Estemmenozuch niemal na pewno żył na pograniczu lądu i wody.
W Rosji, gdyż większość szczątków estemmenozuchów znaleziono w rejonie miejscowości Oczior na Uralu, w Kraju Permskim (stąd nazwa epoki – perm). Kilka kości wykopano też w Tatarstanie.
Należał do synapsydów, czyli gadów ssakokształtnych, które władały Ziemią w erze paleozoicznej, na długo przed dinozaurami, ssakami, ptakami itd. Zwierzęta te żyły na Ziemi od epoki karbonu (ponad 300 mln lat temu) aż do triasu (ponad 200 mln lat temu), w którym zaczęły rozwijać się dinozaury. To spory okres w dziejach Ziemi. W tym czasie synapsydy rozwinęły wiele form i niektóre z nich były jednymi z najliczniejszych kręgowców, jakie kiedykolwiek żyły na Ziemi.
Gady ssakokształtne miały już wiele cech typowych dla ssaków np. zapewne ich ciała pokrywały włosy, zapewne karmiły swe młode mlekiem albo podobną do niego wydzieliną skóry. Jak jednak informowaliśmy w Zielonej Interii, gady ssakokształtne znosiły jednak jaja, na co udało się znaleźć dowody.
Te zwierzęta z pogranicza gadów i ssaków miały cechy jednych i drugich. Wymarły jednak i wydawało się, że były ślepym zaułkiem ewolucji. Wydawało się, że wraz z nimi wymrą ich pomysły ewolucyjne jak sierść czy mleko. Okazało się inaczej, te koncepcje ewolucyjne rozwinęły ssaki.
Estemmenozuch należał do dinocefali, czyli tych gadów ssakokształtnych, które były wyjątkowo duże, masywne, o ogromnych czaszkach. To zresztą znaczy słowo „dinocefal” – ogromna głowa. Te gady ssakokształtne były największymi zwierzętami permu. Przed ponad 250 milionami lat osiągały rozmiary hipopotamów, nosorożców, nawet słoni. Ich łapy znajdowały się pod ciałem, więc zwierzęta te nie poruszały się tak jak gady, ale bardziej jak ssaki.
Niesamowite jaszczury w kraju organizującym mundial. Wiesz o tym?
