Jeśli Rafał Trzaskowski zostanie prezydentem, to nie przeprowadzi lewicowej rewolucji. Nawet gdyby bardzo chciał.
Na kilka tygodni przed wyborami jest faworytem wyścigu. Rzecz jasna, sondaże bywają mylące, o czym przekonał się Bronisław Komorowski w 2015 r. Pamiętać należy, że większość prezydenckiego peletonu to prawica – a konsolidacja wyborców prawicowych w drugiej turze wokół Nawrockiego czy Mentzena to dla Trzaskowskiego najgroźniejszy wariant.
Charakterystyczne jest to, że Polska nie miała dotąd ani jednego liberalnego prezydenta – wszyscy tacy kandydaci dostawali łupnia (Olechowski, Tusk czy sam Trzaskowski pięć lat temu). Większość prezydentów była konserwatywna (Wałęsa, Kaczyński, Komorowski, Duda). Wyjątkiem jest lewicowy Aleksander Kwaśniewski, który jednak za swej prezydentury pragmatycznie ułożył relacje z Kościołem i nie wszczynał ideologicznych wojen. Jeśli Trzaskowski wygra, będzie to ewenement.
Nie oznacza to jednak, że jako pierwszy w III RP liberalny i pozbawiony związków z Kościołem prezydent przeprowadzi światopoglądową rewolucję. Tak, on sam ma takie poglądy i zapewne w głębi serca takiej rewolucji by chciał. Szkopuł w tym, że nie dostanie z Sejmu ustaw taką rewolucję kreślących – dlatego że sama koalicja jest głęboko przeorana ideologicznymi podziałami. Nawet gdyby sam takie ustawy napisał, to nie znajdzie dla nich poparcia. PSL nie godzi się ani na znaczącą liberalizację aborcji, ani na związki partnerskie, ani na poważne naruszenie dominium Kościoła.
To, że konserwatyści mają w Sejmie większość blokującą, nie jest przypadkiem – takie są po prostu nastroje społeczne. Sam Trzaskowski doskonale rozumie, że lewicowym liberalizmem nie wygrywa się wyborów prezydenckich – dlatego zmienia w kampanii wizerunek na bardziej centrowy. A zatem, wbrew teoriom głoszonym przez PiS, wybór Trzaskowskiego nie będzie oznaczać drastycznej zmiany światopoglądowej w Polsce.
Cele Trzaskowskiego po zwycięstwie? Pozbawić Kaczyńskiego przyczółków
W razie zwycięstwa pierwsze dwa lata – do wyborów parlamentarnych w 2027 r. – Trzaskowskiemu zajmie karczowanie instytucji państwa z ludzi PiS i Dudy. Akurat w tej kwestii koalicja jest dość zgodna – przeprowadzi zmiany w wymiarze sprawiedliwości, regulując status neosędziów, usuwając ludzi Ziobry z Krajowej Rady Sądownictwa, ludzi Dudy z Sądu Najwyższego i ludzi Kaczyńskiego z Trybunału Konstytucyjnego. Zbudowanie porządku prawnego na nowo to jedno z najważniejszych wyzwań obozu władzy – ale przy własnym prezydencie jest to możliwe, za to w razie prezydentury Nawrockiego czy Mentzena możliwe nie będzie.
Podobnie w innych obszarach. Trzaskowski umocni prawnie prokuratora krajowego Dariusza Korneluka, którego PiS nie uznaje. Rozwiąże Krajową Radę Radiofonii i Telewizji, którą kieruje pisowski talib Maciej Świrski – to z kolei pozwoli ułożyć na nowo media publiczne, bo TVP i Polskie Radio w tej chwili formalnie znajdują się w likwidacji.
Będzie to miało jeden cel – pozbawienie Kaczyńskiego tych przyczółków władzy, z których może sypać piach w tryby rządowi. To cel na krótką metę. A długofalowo chodzi o to, żeby Kaczyński stracił wsparcie wszelkich instytucji, tak aby nie mógł już nigdy wrócić do władzy. I to będzie pierwszy podstawowy cel Trzaskowskiego – pod rękę z Tuskiem wysłać Kaczyńskiego na emeryturę. Bo jeśli Kaczyński kiedykolwiek wróci do władzy, to naprawdę wsadzi do więzienia ich obu.
Zwycięstwo Rafała Trzaskowskiego będzie wyzwaniem dla Donalda Tuska
Prezydentura Trzaskowskiego będzie jednak także wyzwaniem dla rządu i Platformy. Jako nowy prezydent zabierze do swego pałacu grupę najbliższych współpracowników, którzy dziś są ministrami Tuska. Pewnikiem są minister sportu Sławomir Nitras oraz wiceszef MON Cezary Tomczyk, ale zaciąg może być znacznie większy. W ten sposób w rządzie zostanie mało ludzi, którzy są łącznikami między Trzaskowskim a Tuskiem. To zwiększa prawdopodobieństwo konfliktów między obydwoma politykami, których relacje bywają oschłe – nie kto inny jak Trzaskowski próbował zablokować powrót Tuska do polskiej polityki po jego brukselskiej misji.
Tuska to może nawet ucieszy, ale obiektywnie to będzie problem Platformy – sukcesja. W PiS ukształtował się całkiem spory peleton chętnych do zastąpienia Kaczyńskiego. A w Platformie po przeprowadzce Trzaskowskiego do pałacu prezydenckiego zniknie naturalny kandydat do sukcesji po 67-letnim Tusku. W dodatku pamiętać należy, że Trzaskowski ma ambicje przebudowania sceny politycznej w takim kierunku, by zlikwidować prosty podział na Platformę i PiS. Po przegranych wyborach w 2020 r. odseparował się od Platformy i negocjował powołanie nowej partii z Hołownią i Kosiniakiem-Kamyszem. Wtedy się nie udało – no ale wtedy nie był prezydentem.
