Niskie poparcie dla Szymona Hołowni i Magdaleny Biejat było od początku kampanii problemem dla Rafała Trzaskowskiego. Mówiąc wprost, kandydat KO ma niewielkie rezerwy głosów na II turę. Nie oznacza to oczywiście, że Karol Nawrocki – jeśli wejdzie do II tury – będzie jej faworytem. Kandydat PiS ma swoje problemy, być może nawet bardziej palące niż Trzaskowski.
Sztab Rafała Trzaskowskiego, kandydata z najwyższym poparciem ma pretensje do kandydatów z partii koalicyjnych, że w czasie debat „atakują” lidera. Tylko kogo, powiedzmy sobie szczerze, mają atakować? Przecież atakowanie przez nich wyłącznie kandydata PiS czy Konfederacji nie ma żadnego politycznego sensu. Wystarczy logicznie, na chłodno, pomyśleć. Rafał Trzaskowski – czy tego chce, czy nie – jest kandydatem, nad którym unosi się duch Donalda Tuska. A to od premiera wszyscy koalicjanci chcą się odróżnić. Ba, nie tyle chcą, ile po prostu muszą.
Problemy rządu są problemami koalicjantów. Dlatego teraz próbują oni udawać, że są w opozycji do własnego gabinetu. I nie ma w tym nic dziwnego, taka jest polityka. Nie ma tu miejsca na emocje rodem z imprezy dla przedszkolaków. Jest za to miejsce na strategiczne wybory i kandydaci ich dokonują. Tak, żeby pomóc swojej kandydaturze. A jednocześnie niektóre z tych wyborów zagrają na konkurenta w II turze.
„W pierwszej turze głosujcie sercem a w drugiej rozumem” – tak w uproszczeniu brzmiał przekaz kandydatów, którzy starli się w debacie. I to jest bardzo dobra zasada, a jej stosowanie może przynieść wymierne korzyści. Wystarczy popatrzeć na to z boku bez emocji, które wielu członków sztabu Rafała Trzaskowskiego zaczęły chyba przesłaniać strategiczne cele.
Trzaskowskiemu brakuje głosów. Musi sprytnie grać o elektoraty konkurencji
Niskie poparcie dla Szymona Hołowni i Magdaleny Biejat było od początku kampanii problemem dla Rafała Trzaskowskiego. Mówiąc wprost, kandydat KO ma niewielkie rezerwy głosów na II turę. Do niedawna był bezdyskusyjnym liderem, peleton obserwował tylko jego plecy, ale jednocześnie kandydat KO nie miał szans na wygraną w I turze. To oznacza, że w II spotkają się kandydat szeroko pojętej prawicy – zapewne Karol Nawrocki – i Rafał Trzaskowski. Skąd wezmą głosy? Oczywiście elektoraty się nie dodają i to jest zasada naczelna, ale jednak coś tam z tej arytmetyki wynika. Trudno wyobrazić sobie bowiem, że kogoś, kto głosuje w pierwszym rozdaniu na Grzegorza Brauna, w drugim odda głos na Rafała Trzaskowskiego. Albo, że wyborca Joanny Senyszyn zaufa Karolowi Nawrockiemu.
Zobaczmy zatem, jak rozkładają się w tej chwili wyborcze obozy. Po prawej stronie Karol Nawrocki, Sławomir Mentzen, Grzegorz Braun, Krzysztof Stanowski, Marek Jakubiak. Do tej grupy można też zaliczyć wyborców Marka Wocha i Artura Bartoszewicza, o ile jacyś są. Trzeba też zaznaczyć, że bardzo trudno prorokować, jak zachowają się wyborcy Krzysztofa Stanowskiego, bo jest to zupełnie nowy elektorat, tzw. elektorat zmiany. W sondażu Pollsteru dla Super Exspressu ta grupa kandydatów ma razem 49 proc. poparcia. W sondażu Ipsos dla TVP 46 proc. Co z tego wynika? Karol Nawrocki musi teraz grać na osłabienie Mentzena. Tak, brzmi to jak kampanijna herezja, bo nie obraża się elektoratu, który chce się przyciągnąć w II turze. Tyle że sztab Nawrockiego nie wierzy w to, że przyciągnie cały elektorat Mentzena. Ma dobre powody, bo pięć lat temu mieliśmy już taką sytuację. Połowa elektoratu Krzysztofa Bosaka, wówczas kandydata Konfederacji, zagłosowała na Dudę, ale połowa na Trzaskowskiego.
Sztab PiS ma prawo się obawiać, że historia się powtórzy, przynajmniej w jakimś stopniu. Jakaś część wyborców Mentzena pewnie w ogóle nie pójdzie do II tury. Większość podzieli się jednak między Trzaskowskiego i Nawrockiego. Wniosek dla PiS? Przede wszystkim już teraz trzeba odbijać wyborców, którzy w czasie kampanii odeszli od partii i poszli do Mentzena. Przeprowadźmy szybkie obliczenia. Jeśli w wyborach zagłosuje, podobnie jak pięć lat temu, ok. 20 mln uprawnionych, a 15 proc. z nich na kandydata Konfederacji, to dostanie on ok. 3 mln głosów. Ale jeśli poparcie dla Mentzena spadnie do 7,5 proc., mówimy już tylko o 1,5 mln głosów, o które w II turze będą zabiegać Trzaskowski i Nawrocki. Oczywiście tutaj trzeba rozważyć czy sytuacja sprzed pięciu lat przekłada się na tę obecną. I to jest kolejna zmienna, którą przy atakowaniu Mentzena PiS musi wziąć pod uwagę.
Przeanalizujmy teraz sytuację w drugim obozie. Rafał Trzaskowski, Szymon Hołownia, Adrian Zandberg, Magdalena Biejat i Joanna Senyszyn mają tyle samo głosów w sondażu Ipsos dla TVP co druga strona, 46 proc. (reszta to niezdecydowani). W sondażu Pollstera dla Super Expressu ta grupa ma 50 proc. Tyle tylko, że nie ma żadnej pewności, że wyborcy Zandberga zagłosują na Trzaskowskiego. Nie ma też pewności, jak podzielą się wyborcy Hołowni. Co zatem byłoby najlogiczniejsze? Przeniesienie głosów z Zandberga na Biejat. Szanse, że wicemarszałkini Senatu poprosi swoich wyborców o głosowanie w II turze na Rafała Trzaskowskiego, są większe, niż że zrobi to Adrian Zandberg. Wydaje się, że też, że i Hołownia i Biejat po ostatnich debatach przyciągają nowych wyborców, a nie tylko odbierają głosy Trzaskowskiemu. A im więcej nazbierają w I turze Szymon Hołownia i Magdalena Biejat, tym więcej tych głosów może przejść na Rafała Trzaskowskiego w II turze.
To złożone układanki. Razem wskazują jednak, że na tym etapie kampanii każdy musi grać na siebie, bo też każdy rozgrywa co innego. Mentzen wciąż walczy o II turę, ale nie traci z oczu celu, jakim jest wzmocnienie Konfederacji w wyborach parlamentarnych w 2027 r. Stanowski robi swoje show, Magdalena Biejat wpisuje się w swoje nowe środowisko, bo od niedawna jest w Nowej Lewicy, Szymon Hołownia nabrał wiatru w żagle i chce uratować twarz. Nie ma się co obrażać, że wszyscy chcą zdobyć punkty. Trzeba tylko wiedzieć, gdzie się zatrzymać w atakach na sojuszników i co będzie niewybaczalne.
W końcu koalicja 15 października została zawarta między liderami partii – Donaldem Tuskiem, Władysławem Kosiniakiem-Kamyszem, Szymonem Hołownią i Włodzimierzem Czarzastym – a nie między kandydatami Rafałem Trzaskowskim, Szymonem Hołownią i Magdaleną Biejat. A liderzy koalicyjnych partii – niezależnie od tego, jakie ciosy padły i padną w kampanii – doskonale wiedzą, że nie mogą dopuścić do rozpadu obozu rządowego. PiS natychmiast to wykorzysta.
