Rafako to firma specjalizująca się w produkcji kotłów dla sektora energetycznego. Ostatnie miesiące nie są dla niej dobre; wielokrotnie spekulowano na temat bankructwa największego pracodawcy w Raciborzu w następstwie sporu z Tauronem. Pod koniec 2023 roku pojawił się problem z realizacją umowy na wybudowanie Muzeum „Pamięć i Tożsamość” imienia świętej Jana Pawła II. Rafako i Lux Veritatis zawarły umowę na budowę obiektu w 2019 roku. Muzeum miało powstać w dwa lata, ale najpierw pandemia, a później wybuch wojny w Ukrainie pokrzyżowały te plany.
Rafako i Lux Veritatis – trudna współpraca
Muzeum powstało z opóźnieniem, a ponadto strony zawarły ugodę, w której przewidziano, że Rafako do 31 marca 2024 roku usunie wady, które stwierdzono podczas odbioru inwestycji. Lux Veritatis zgodził się także zwiększyć wynagrodzenie dla Rafako, gdyż po zawarciu umowy koszty realizacji inwestycji poszły w górę.
Warunkiem wyrównania nieprzewidzianych kosztów było m.in. przedłożenie potwierdzonych oświadczeń podwykonawców potwierdzających prawidłowe rozliczenie płatności. „W sytuacji gdy Rafako zalega podwykonawcom z płatnościami, muzeum nie ma prawa dokonać zapłaty na rzecz generalnego wykonawcy, lecz zobowiązane jest w pierwszej kolejności uregulować zaległość Rafako wobec podwykonawcy – czytamy w oświadczeniu” – napisała fundacja w oświadczeniu.
Muzeum nie otrzymało od Rafako dokumentów potwierdzających rozliczenie się z podwykonawcami, a nawet poinformowało, że nie mogąc się doczekać na pieniądze, część firm zgłosiła roszczenia bezpośrednio do inwestora. To właśnie miało być powodem odstąpienia od umowy.
„Generalny wykonawca nie przedstawił muzeum ‘Szczegółowego Harmonogramu Rzeczowo-Finansowego Planu Naprawczego’, mimo udzielenia mu dodatkowego terminu na wypełnienie tego zobowiązania. Jego brak uniemożliwia muzeum kontrolę prawidłowości usuwania usterek i wad w zakresie sposobu ich usunięcia, kosztu i terminów” – poinformowało w komunikacie muzeum.
Rafako nie uznaje odstąpienia od umowy
Okazuje się, że Rafako nie uznaje odstąpienia. „Zarząd Spółki Rafako wypowiedział Muzeum 'Pamięć i Tożsamość’ im. św. Jana Pawła II, które prowadzi Fundacja Lux Veritatis o. Tadeusza Rydzyka umowę na budowę obiektu oraz ugodę na usunięcie usterek. Jako główny powód spółka podaje całkowity brak współdziałania, a wręcz utrudnianie przez inwestora wykonania umowy oraz ugody” – czytamy w dzisiejszym komunikacie spółki.
Rafako przekonuje, że ugoda, która została podpisana po to, by umożliwić oddanie muzeum przed wyborami, wyraźnie faworyzowała fundację.
„Głównie dlatego, że pozwalała jej na pilne rozliczenie środków z pomocy publicznej, ale także dlatego, że akceptowała wątpliwą listę usterek oraz znacznie przesuwała płatność mimo oddania obiektu do użytkowania oraz prace dodatkowe. (…) Na teren budowy nie są wpuszczani nasi pracownicy w celu realizacji Planu Naprawczego polegającego na usuwaniu drobnych nieistotnych usterek, zdarza się, że zamawiający nie przyjmuje od nas korespondencji twierdząc, że została zniszczona, płaci uprzywilejowanym podwykonawcom bez naszej wiedzy i niezgodnie z zasadami zawartych umów, nie przyjmuje harmonogramu prac oraz co najważniejsze nie reguluje naszych faktur” – powiedział cytowany w komunikacie prasowym Robert Kuraszkiewicz, prezes Rafako.
Minister kultury wstrzymuje dodatkowe dofinansowanie
Dlatego też Rafako odstąpiło od umowy i domaga się zapłaty prawie 25,5 mln złotych wynagrodzenia, które uważa za należne. „Większa część tej kwoty obejmuje prace już wykonane, natomiast pozostała odnosi się do zakresu usterek, które Rafako zamierzała wykonać zgodnie z zawartą ugodą, niestety Muzeum uniemożliwiło nam to” – dodał prezes.
We wtorek minister kultury i dziedzictwa narodowego Bartłomiej Sienkiewicz poinformował, że odmówił zabezpieczenia dodatkowych środków na rok 2024 w wysokości ponad 13 milionów złotych na budowę siedziby i wystawę stałą Muzeum. We wpisie w mediach społecznościowych wyjaśniono, że odmowa wiąże się z „ograniczonymi środkami inwestycyjnymi w ustawie budżetowej na rok 2024”.
Muzeum „Pamięć i Tożsamość” im. św. Jana Pawła II w Toruniu zostało utworzone w czerwcu 2018 roku na podstawie umowy pomiędzy wiceprezesem Rady Ministrów, ministrem kultury i dziedzictwa narodowego i Fundacją Lux Veritatis. Fundacja ta została powołana w 1998 przez redemptorystów: o. Jana Króla i o. Tadeusza Rydzyka.
