W raporcie UCE RESEARCH i platformy ePsycholodzy.pl „Bieżące lęki i obawy przedsiębiorców 2025” przedstawiono listę lęków i obaw panujących wśród liderów biznesu. Respondenci mieli wskazać kwestie, których obecnie najbardziej się obawiają, prowadząc firmę lub zarządzając nią. Maksymalnie można było wybrać pięć opcji.
Czego najbardziej obawiają się przedsiębiorcy? Ujawniono listę
Okazuje się, że mimo wyraźnego hamowania inflacji (według wstępnych danych GUS wyniosła ona w lipcu 2,8 proc., co oznacza, że zbliża się do tzw. celu inflacyjnego NBP), czynnik ten był wskazywany przez przedsiębiorców najczęściej (39,4 proc., wobec 31,3 proc. przed rokiem). – Nawet jeśli ostatnie miesiące przyniosły spadek inflacji, to przedsiębiorcy wiedzą, że warunki makroekonomiczne mogą się odwrócić i znacząco wpłynąć na budżety firm. Dwucyfrowy wzrost cen odcisnął piętno na przedsiębiorcach, którzy odczuli presję kosztową, spadek realnej wartości pieniądza oraz trudności w planowaniu inwestycji i kontraktów. Blisko 40 proc. osób prowadzących biznesy nie czuje się bezpiecznie, a przez to może unikać odważniejszych decyzji inwestycyjnych – komentuje Michał Murgrabia, współautor raportu z platformy ePsycholodzy.pl.
Według twórców badania, przedsiębiorcy wiedzą, iż inflacja jest podatna na zjawiska zewnętrzne i dlatego traktują ją jako jedno z kluczowych ryzyk.
Z raportu wynika, że inflacji obawiają się głównie właściciele firm zatrudniających ponad 250 pracowników w branży consultingu i doradztwa strategicznego.
Jakie jeszcze czynniki wskazywali respondenci? Na podium znalazły się obawy przed nieuczciwymi klientami – 36 proc., a także destabilizacją państwa (protesty, strajki, zamieszki) – 21 proc. – Przedsiębiorcy czują zagrożenie płynące zarówno z poziomu mikroekonomicznego, jak i makroekonomicznego. Nieuczciwi klienci mogą osłabić płynność finansową i generować koszty, np. windykacji. W skrajnych przypadkach, zwłaszcza w sektorze MŚP, mogą doprowadzić nawet do utraty płynności, ograniczenia inwestycji czy zamknięcia firmy. Z kolei destabilizacja państwa może zahamować działalność operacyjną. Dynamiczna sytuacja polityczna, protesty czy strajki mogą przerwać łańcuch dostaw, ograniczyć dostęp do urzędów i zablokować infrastrukturę. To skutki o charakterze przede wszystkim ekonomicznym – wylicza Michał Murgrabia.
Tylko nieliczni nie mają obaw
W pierwszej piątce obaw i lęków znalazły się też takie kwestie, jak inwigilacja władzy (np. szpiegowanie działań firmy), jak również konflikt Polski z krajami spoza Unii Europejskiej (odpowiednio 18,2 i 14,5 proc.). Twórcy raportu podkreślają, że obie te kwestie mają wymiar ekonomiczny, choć ich źródło tkwi w czynnikach stricte politycznych. Inwigilacja oznacza większe koszty regulacyjne i ryzyko reputacyjne, a konflikt międzynarodowy – straty handlowe i wzrost kosztów operacyjnych. W obu przypadkach skutkiem jest ograniczona przewidywalność finansowa i większa ostrożność w decyzjach rozwojowych firm.
– Przedsiębiorcy postrzegają ryzyko nadmiernej kontroli czy ingerencji ze strony państwa jako czynnik ograniczający swobodę prowadzenia biznesu. Generuje to koszty pośrednie, tj. konieczność zabezpieczenia danych, ostrożniejsze decyzje inwestycyjne czy ryzyko utraty zaufania partnerów i klientów. Z kolei obawy dotyczące konfliktu Polski z krajami spoza UE świadczą o dużej wrażliwości biznesu na otoczenie geopolityczne. Firmy zdają sobie sprawę, że eskalacja konfliktów prowadzi do zakłóceń w handlu zagranicznym, wzrostu kosztów transportu i ubezpieczeń, a także potencjalnych sankcji gospodarczych – podkreśla Michał Pajdak, współautor raportu z platformy ePsycholodzy.pl.
Najmniej obaw budzą takie kwestie, jak sztuczna inteligencja (2,4 proc.), przestępstwa cybernetyczne, jak m.in. kradzież tożsamości lub haseł (2,8 proc.), spowolnienie gospodarcze czy nowa pandemia/epidemia (po 3,2 proc.). Jedynie 2,2 proc. przedsiębiorców deklaruje, że nie boi się niczego, a 4,2 proc. nie potrafiło określić się w tej kwestii.
Badanie zostało przeprowadzone w ramach projektu pt. „Bieżące lęki i obawy przedsiębiorców 2025” końcem sierpnia br. metodą CAWI (Computer Assisted Web Interview) przez UCE RESEARCH i platformę ePsycholodzy.pl na ogólnopolskiej próbie ponad pół tysiąca liderów biznesu, w tym m.in. właścicieli firm, kadry zarządzającej wyższego szczebla (prezesi, członkowie zarządu, top managementu).
