Nowe ptaszniki odkryte w Jemenie. Mają sposób ochrony przed samicami

Natura jest bezwzględna wobec samców pająków. W wypadku wielu gatunków uznaje, że ich rolą jest doprowadzenie do przedłużenia gatunku i tyle. Potem ich los jest nieistotny, stąd samce po kopulacji nierzadko padają ofiarami samic i zostają przez nie zjedzone. Zresztą to poświęcenie to niekiedy jedyny sposób na zbliżenie się do samicy, w wielu wypadkach – większej i silniejszej.

Ptaszniki z nowego rodzaju Satyrex jednak tego tak nie zostawiły. Opracowały ewolucyjnie sposób obrony przez kanibalistycznymi zakusami samic i ich przemocą.

To rodzaj pająków odkrytych w Jemenie, gdzie wciąż trwa krwawa wojna. Ptaszniki żyjące w tej części świata zaliczane były w sporej mierze do rodzaju Monocentropus, obejmujący głównie gatunku żyjące na Półwyspie Arabskim, Madagaskarze czy na wyspie Sokotra, na której mieszka endemiczny Monocentropus balfouri. Jak donosi jednak „ZooKeys”, część z somalijskich ptaszników zaliczanych wstępnie do tego rodzaju należy wyodrębnić w nowy, nazwany Satyrex.

Pająki z Jemenu mają gigantyczny sposób na samice

„Rozmiar ma znaczenie” – tak tytuł ma opracowanie badań nad tymi pająkami w „ZooKeys”, gdzie czytamy, że to cztery odrębne ptaszniki, które ewoluowały w przedziwnym kierunku. Posiadły cechy, które mają zwiększyć ich szanse na przetrwanie, zwłaszcza na przetrwanie w starciu z wielkim przeciwnikiem – samicą. Pająki te dorobiły się najdłuższych narządów płciowych spośród wszystkich znanych ptaszników – w jednym przypadku były one prawie cztery razy dłuższe niż górna część ich ciała.

Informuje o tym Alireza Zamani, arachnolog z fińskiego Uniwersytetu w Turku. „Znacznie dłuższe nogogłaszczki u gatunku Satyrex longimanus niż u innych ptaszników były jednymi z głównych cech, które skłoniły nas do utworzenia nowego rodzaju dla tych pająków, zamiast umieszczania ich w Monocentropus” – czytamy.

Ogromne nogogłaszczki, stanowiące narząd kopulacyjny pająka, mają prawdopodobnie za zadanie utrzymać samicę na większy dystans podczas miłosnego aktu. Dzięki temu kochanka po wszystkim nie sięgnie partnera i nie pożre go, a on będzie miał czas i miejsce na ucieczkę. To pozwala ocalić życie.

Ptaszniki z Jemenu, Sokotry i Somalii wciąż zadziwiają

Znalezisko nieco zmienia nasze postrzeganie pająków, ale też pokazuje, że w niezbadanych i pogrążonych w wojnie regionach świata sporo jest do odkrycia. Ptaszniki z rodzaju Monocentropus z Jemenu, Sokotry i Madagaskaru są hodowane w terrariach i cenione za swą urodę. Samice tych bezkręgowców wykazują instynkt opiekuńczy wobec młodych. Opiekują się nowo narodzonymi pajączkami, nawet przynoszą im pożywienie. Ptaszniki te potrafią kopać całkiem głębokie nory. Bywają agresywne i przyjmują postawę obronną z uniesionymi odnóżami. Gdy trzeba, zaatakują.

Naukowcy poza przeklasyfikowanym Satyrex longimanus wyróżnili także gatunki Satyrex arabicus i Sateyex somalicus – jeden z Półwyspu Arabskiego, a drugi z Somalii, która leży niedaleko półyspu i wyspy Sokotra w najbardziej na wschód wysuniętej części kontynentu afrykańskiego, zwanej Rogiem Afryki. Czwarty gatunek to pięknie ubarwiony Satyrex speciosus.