Nowe badanie przeprowadzone przez naukowców z University College London przybliżyło nam sposób, w jaki noworodki odczuwają ból. Okazało się, że ich reakcja znacznie różni się od tej, którą obserwujemy u dorosłych.
- Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Oferta, jakiej nie było
Foto: Newsweek
Badacze odkryli, że wcześniaki mogą fizycznie odczuwać ból, jednak brakuje im zdolności emocjonalnych i poznawczych, aby w pełni go zinterpretować lub zrozumieć — jest to spostrzeżenie, które może zmienić sposób podejścia do opieki nad noworodkami w szpitalach na całym świecie.
Przetwarzanie bólu — od czego zależy?
— Ból jest doświadczeniem złożonym z elementów fizycznych, emocjonalnych i poznawczych — powiedział w oświadczeniu Lorenzo Fabrizi, profesor neurobiologii i główny autor badania.
U osób dorosłych przetwarzanie bólu obejmuje sieć obszarów mózgu znanych jako „konektom bólu”, gdzie każda część jest odpowiedzialna za inny aspekt uczucia.
— U noworodków ta sieć jest słabo rozwinięta, co może oznaczać, że odczuwają one ból w zupełnie inny sposób, niż rozumieją to dorośli — wyjaśnił Fabrizi.
Do przeprowadzenia badania naukowcy wykorzystali dane z rezonansów magnetycznych ponad 370 noworodków, w tym wcześniaków, aby przeanalizować to, w jaki sposób kształtuje się konektum bólu.
Ta sieć obszarów mózgu, odpowiedzialnych za odczuwanie, reagowanie i poznawczą ocenę, dojrzewa etapami, a różne jej elementy rozwijają się w różnych momentach przed i po urodzeniu.
Trzy elementy przetwarzania bólu
Fabrizi i jego współpracownicy skupili się na trzech głównych elementach przetwarzania bólu: sensoryczno-dyskryminacyjnym (identyfikacja miejsca i intensywności), afektywno-motywacyjnym (emocjonalna reakcja) oraz poznawczo-oceniającym (interpretacja i zrozumienie znaczenia).
Ich odkrycia sugerują, że sieć sensoryczno-dyskryminacyjna, odpowiedzialna za zwykłe odczuwanie bólu, zaczyna przypominać tą występującą u dorosłych już między 34 a 36 tygodniem od poczęcia. Inne sieci pozostają natomiast w tyle.
W wieku około 36-38 tygodni dojrzewa sieć afektywno-motywacyjna, umożliwiająca niemowlętom rozpoznawanie bólu jako nieprzyjemnego lub zagrażającego. Jednak sieć poznawczo-oceniająca — odpowiedzialna za kontekst lub „zrozumienie” bólu — osiąga dojrzałość podobną do dorosłego dopiero po około 42 tygodniach, co oznacza, że nawet noworodki urodzone w terminie nie są w pełni zdolne do interpretowania doświadczeń bólowych.
— Wyniki te podważają założenia dotyczące kompletności percepcji bólu u niemowląt i budzą nowe obawy dotyczące sposobu radzenia sobie z bólem w opiece nad noworodkami — powiedział Fabrizi.
Wcześniaki szczególnie narażone na ból
Badanie bazuje na wcześniejszych ustaleniach tego samego zespołu badawczego, który w 2023 roku poinformował, że wcześniaki nie przyzwyczajają się do powtarzającego się bólu, takiego jak procedury medyczne. Zasadniczo ich mózg nie „dostosowuje się” ani nie zmniejsza reakcji na ciągłe bolesne bodźce.
Najnowsze badanie pomaga wyjaśnić, dlaczego tak się dzieje. Brak dojrzałych poznawczych lub emocjonalnych systemów przetwarzania bólu sprawia, że wcześniaki mogą wielokrotnie odczuwać ten sam ból bez rozwijania mechanizmów radzenia sobie lub odporności psychicznej.
— Nasze wyniki sugerują, że wcześniaki mogą być szczególnie narażone na bolesne procedury medyczne podczas krytycznych etapów rozwoju mózgu — powiedział Fabrizi.
Jak zaznacza autor, badanie podkreśla znaczenie świadomej opieki pediatrycznej, w tym dostosowanego leczenia bólu i starannie zaplanowanych interwencji medycznych.
Tekst opublikowany w amerykańskim „Newsweeku”. Tytuł, lead i śródtytuły od redakcji „Newsweek Polska”.
