Najnowsze rewelacje o Danielu Obajtku obciążają coraz poważniej PiS. Budują obraz rządów „dobrej zmiany”, z jakim żadna partia nie chciałaby się kojarzyć. A my mamy do czynienia z czymś, co wygląda jak polityczny skandal.
Najnowszego doniesienia na temat byłego prezesa Orlenu z pewnością nie powinniśmy przegapić.
W programie „Kropka nad i” nadzorujący dziś Orlen jako minister aktywów państwowych Borys Budka ujawnił, że w 2023 r. Orlen miał zlecić „amerykańskiemu podmiotowi” inwigilację Bartłomieja Sienkiewicza, posła PO, jednego z bliskich współpracowników Donalda Tuska, dziś ministra kultury.
Efektem działań Amerykanów miał być powstały miesiąc przed wyborami raport na temat polityka. Koszt? Blisko 0,5 mln zł. Budka mówi o łamaniu prawa i zapowiada przekazanie odpowiednich dokumentów prokuraturze – można więc przypuszczać, że są to dość wiarygodne informacje, a minister aktywów państwowych wie, o czym mówi. Opinia publiczna ma prawo domagać się wyjaśnienia sprawy – niezależnie od prawnych kwestii mamy bowiem do czynienia z czymś, co wygląda jak polityczny skandal.
Czemu właściwie miał posłużyć ten raport?
Rewelacje Budki rodzą mnóstwo pytań. Po pierwsze, o to jaki był właściwie cel powstania raportu? Dlaczego Orlen zainteresował się w ten sposób jednym z czołowych posłów opozycji? W jaki sposób działalność posła stanowiła dla spółki na tyle duży problem, że zdecydowała się sięgnąć po pomoc Amerykanów i zapłacić pół miliona złotych, by szukać obciążających – jak można zgadywać – informacji na temat Sienkewicza?
Kolejne pytania dotyczą tego, czemu i komu miał właściwie posłużyć raport? Zwłaszcza że powstał miesiąc przed wyborami, w ostatnim, kluczowym momencie kampanii. Trudno powstrzymać się od spekulacji, czy raport nie powstał w celu użycia go w wyborach przeciw Sienkiewiczowi i PO. Albo po wyborach do jakiejś gry byłych władz Orlenu z ewentualnym nowym rządem.
Każda z tych dwóch możliwości poważnie obciąża Obajtka jako prezesa Orlenu. Zadaniem prezesa strategicznej spółki skarbu państwa nie jest zbieranie haków na kluczowych polityków, nieważne czy rządzą, czy pozostają w opozycji i niezależnie od tego, czy te haki miałyby być użyte w kampanii wyborczej przez partię, której szef spółki zawdzięczał karierę czy do „negocjacji” z nowym rządem.
Według tego, co mówił minister Budka, raport zawiera głównie powszechnie znane informacje o działalności Sienkiewicza oraz „bzdury” na temat jego działalności gospodarczej oraz tego „jakich ekspertów zatrudnia”. „To jest rzecz niebywała, bo według mnie, na pierwszy rzut oka, to może być tylko przykrywka, żeby wypłacić te pieniądze, żeby mieć podkładkę pod te dwie faktury — jedna na 70 tys. dol., druga na 41 tys. dol.” — mówił Budka. Gdyby faktycznie tak było, to nie można wykluczyć, że mamy do czynienia nie tyle z agresywną inwigilacją polityka opozycji przez nadzorowany przez rząd koncern, co z zupełnie inną aferą – wyprowadzaniem pieniędzy z państwowej spółki w sposób budzący podejrzenia nie tylko o niegospodarność, ale też działania o charakterze korupcyjnym.
Kogo jeszcze inwigilowano?
W naturalny sposób w debacie publicznej pojawią się teraz pytania o to, czy i kogo jeszcze inwigilował Orlen w trakcie urzędowania Obajtka na stanowisku prezesa. Czy zbierano „haki” nie tylko na Sienkiewicza, ale także innych polityków opozycji wobec PiS, a może także polityków Zjednoczonej Prawicy.
Wagę tym wszystkim pytaniom nadaje to, że w byłym obozie władzy Obajtek miał zupełnie wyjątkową pozycję, nieporównywalną z prezesem żadnej innej państwowej spółki – może tylko z wyjątkiem Jacka Kurskiego jako prezesa TVP. Kurski ostatecznie padł jednak ofiarą wewnętrznych wojen w PiS, musiał pożegnać się z Woronicza i pogodzić z luksusowym wygnaniem na świetnie płatnej posadzie w Banku Światowym. Obajtek tymczasem przez cały okres rządów PiS praktycznie wyłącznie szedł w górę i nie wiadomo jak daleko by zaszedł, gdyby wyniki wyborów 15.10. ułożyły się trochę inaczej. Komentatorzy wróżyli mu wielka przyszłość – jeśli nie w Orlenie czy spółkach, to w polityce. Pojawiały się nawet spekulacje, że mógłby kiedyś zastąpić Mateusza Morawieckiego na stanowisku szefa rządu.
Ciągłemu wspinaniu się Obajtka w górę nigdy nie zaszkodziło to, że — jak pokazały materiały ujawnione przez Onet — sytuacji w Orlenie przyglądało się ABW w ramach operacji o kryptonimie Vampyryna. W jej ramach ustalono, że Orlen kierowany przez Obajtka miał robić budzące wątpliwości interesy z handlarzem bronią – tym samym, od którego państwo kupiło wadliwe respiratory – w wyniku których spółka straciła około miliona dolarów.
Zebrane przez służby informacje w żaden sposób nie zaszkodziły jednak Obajtkowi. Dlaczego? Czy zadecydowało wyłącznie polityczne wsparcie Kaczyńskiego? Jest z pewnością tylko kwestią czasu, zanim, ktoś z polityków rządzącej koalicji nie zacznie pytać, czy Obajtek nie budował swojej pozycji, szukając haków także na polityków Zjednoczonej Prawicy – choć na razie nie mamy żadnych wskazujących na taki scenariusz konkretnych informacji.
PiS zacznie w końcu traktować Obajtka jak obciążenie?
Jak na to wszystko zareaguje PiS? W partii nigdy nie brakowało ważnych postaci, postrzegających Obajtka jako figurę budzącą co najmniej liczne wątpliwości, z którą Zjednoczona Prawica nie powinna się szczególnie wiązać. Ich głosy ostatecznie przegrywały jednak z wpływami sojuszników Obajtka, na czele z samym Jarosławem Kaczyńskim, który ogłosił prezesa Orlenu „człowiekiem w każdym znaczeniu tego słowa wybitnym”.
Kolejne rewelacje o Obajtku obciążają jednak coraz poważniej PiS. Budują obraz rządów „dobrej zmiany”, z jakim żadna partia nie chciałaby się kojarzyć. Pokazują ciągłe frakcyjne wojny, prowadzone z wykorzystaniem instytucji zupełnie niemających im służyć, bezczelne wykorzystywanie spółek skarbu państwa do wspierania polityki rządzącego obozu – od wysyłania tira do Watykanu, by wesprzeć kampanię prezydenta Dudy po zatrudnianie na intratnych stanowiskach rodziny zaprzyjaźnionych dziennikarzy – zbieranie haków na przeciwników.
Za sprawą informacji przekazanych przez Borysa Budkę Obajtek z inwigilowanego zmieni się teraz w publicznym odbiorze w inwigilującego. Całość umocni przekonanie, że rządy „dobrej zmiany” to jednak wielka „spółdzielnia ucho”, obóz, gdzie każdy zajmuje się głównie prowadzeniem wojny frakcyjnej i zbieraniem haków na przeciwników – a pewnie i sojuszników – w walce o wpływy, a nikt za bardzo nie ma czasu zajmować się tym, czym powinien z racji swoich funkcji.
Nie jest to wizerunek, który szczególnie pomoże PiS w czekającym go wyjątkowo trudnym trójboju wyborczym – bo po wyborach lokalnych czeka nas przecież jeszcze starcie w wyborach europejskich i prezydenckich. Jeśli w kolejnych przetasowaniach w PiS po wszystkich tych informacjach Obajtek jeszcze wypłynie, to faktycznie będzie to dowodziło jego wybitnych talentów – przynajmniej w sztuce przetrwania wizerunkowych kryzysów.
