Słowaccy związkowcy odrobili matematykę. Zanim zażądali zmian, sięgnęli po statystyki z kilku ostatnich lat i porównali wysokość pensji z wynikami gospodarczymi Słowacji i rzeczywistymi kosztami utrzymania.
Wnioski są mało optymistyczne: Słowacja nadal opiera swoją konkurencyjność głównie na taniej sile roboczej i nawet podniesienie płacy minimalnej może nie zapewnić wielu osobom godnego życia.
Pensja minimalna Słowaków zadziwia wysokością. Sporo jej brakuje
Konfederacja Związków Zawodowych Republiki Słowackiej (KOZ) zwróciła uwagę na znaczną dysproporcję między wynikami gospodarczymi kraju a wynagrodzeniami pracowników.
Pod koniec 2020 roku słowacki rząd wprowadził powiązanie płacy minimalnej z 60 proc. średniej płacy. Na skutek kryzysu w 2021 roku wskaźnik ten obniżono do 57 proc. średniego wynagrodzenia. Od stycznia 2026 roku wskaźnik wrócił znowu do 60 proc. średniej płacy, ale okazuje się, że realia zmieniły się w tym, czasie tak bardzo, że taka zmiana nie wystarczy – zdaniem związkowców – „do godnego uczestnictwa w życiu społecznym”.
Na Słowacji pensja minimalna w 2026 roku wynosi 915 euro brutto miesięcznie – około 4 tys. zł. W przeliczeniu na stawkę godzinową jest to co najmniej 5,259 euro brutto za godzinę (około 22 zł). Dla porównania, w Polsce najniższa krajowa to 4806 zł brutto i 31,40 zł brutto za godzinę.
Tysiące Słowaków ma problem z utrzymaniem. Unijna produktywność
Negocjacje zwiazkowców z pracodawcami nie skończyły się sukcesem. „Jeśli partnerzy społeczni nie uzgodnią konkretnej kwoty do 31 sierpnia, płaca minimalna na 2027 rok zostanie ustalona na podstawie ustawowej stawki automatycznej wynoszącej 60 proc. przeciętnego wynagrodzenia sprzed dwóch lat” – przypominają związkowcy.
Co to oznacza dla Słowaków? Wzrost płacy minimalnej do 972 euro w 2027 roku (około 4193 zł) i przekroczenie psychologicznego progu 1014 euro w 2028 roku (około 4375 zł). Według międzynarodowej metodologii WageIndicator, krajowa płaca minimalna zapewniająca godne utrzymanie Słowakom w 2026 roku powinna wynosić 1344 euro miesięcznie, czyli niemal 5800 zł.
Pensję minimalną otrzymuje około 109 tysięcy Słowaków, ale jeżeli wziąć pod uwagę także dalsze powiązania oparte na płacy minimalnej, sytuacja dotyczy nawet około 180 tysięcy osób na około 2,6 mln pracujących Słowaków, czyli co 14 osobę.
Z przeprowadzonego przez związkówców badania wynika także, że chociaż słowacka produktywność pracy mierzona parytetem siły nabywczej sięga 98 proc. średniej krajów Unii Europejskiej, to słowacka płaca minimalna mierzona parytetem siły nabywczej wynosi zaledwie 75 tej średniej.
