Prezydent Donald Trump wysłał kolejnych żołnierzy do Los Angeles w związku z zamieszkami w kalifornijskim mieście. Protesty wybuchły jako wyraz sprzeciwu wobec zaostrzenia polityki imigracyjnej.
Pomimo sprzeciwu demokratycznego gubernatora Gavina Newsoma republikański prezydent wysłał 2 tys. żołnierzy Gwardii Narodowej Kalifornii do Los Angeles, aby stłumić zamieszki na ulicach.
Jak poinformowało biuro gubernatora w wypowiedzi dla ABC News, około 300 żołnierzy Gwardii Narodowej było na miejscu już od niedzieli rano.
„L.A wygląda naprawdę źle. WPROWADZIĆ WOJSKA!!!” napisał prezydent Trump na swojej platformie Truth Social we wczesnych godzinach porannych w poniedziałek.
Co się dzieje w Los Angeles?
Protestujący demonstrowali przeciwko nalotom urzędników ICE — oddziałów zwalczających nielegalną emigrację. Do pierwszych zamieszek doszło w piątek 6 czerwca 2025 r. Setki protestujących starły się z przedstawicielami federalnych władz imigracyjnych.
Starcia są wyrazem pogłębiających się konfliktów między jurysdykcjami azylów (tereny, na których lokalne władze odmówiły współpracy z rządem federalnym — przyp. red) a federalną polityką imigracyjną. Są one efektem wprowadzonego przez Trumpa rozporządzenia, w którym wykorzystano ustawę o obcych wrogach z 1798 r., by rozszerzyć uprawnienia deportacyjne.
Trump odbiera kontrolę gubernatorowi Kalifornii
Gubernator Gavin Newsom w normalnych warunkach miałby kontrolę nad Gwardią Narodową Kalifornii, ale Trump sfederalizował część żołnierzy, po to, by „ukrócić bezprawie”. Prezydent skorzystał z uprawnień wynikających z paragrafu 10 Konstytucji USA, na mocy którego to on jest dowódcą Gwardii Narodowej, a nie gubernator.
Federalne siły wojskowe zasadniczo nie mogą być użyte do egzekwowania prawa cywilnego, chyba że wystąpi sytuacja nadzwyczajna. Trump może wykorzystać w tym celu uchwaloną w 1807 r. ustawę o buncie, zwaną Insurrection Act, która upoważnia głowę państwa do użycia wojska w celu zduszenia rebelii lub spisku.
Prawo to może zostać użyte w trzech okolicznościach: gdy Ameryka zostanie zaatakowana lub grozi jej inwazja, gdy dojdzie do rebelii lub zagrożenia rebelią przeciwko rządowi USA oraz gdy prezydent „nie jest w stanie wyegzekwować prawa” przy użyciu zwykłych sił.
Sekretarz obrony Pete Hegseth zagroził rozmieszczeniem marines „jeśli przemoc będzie się trwać”. Żołnierze z 79 Brygadowej Grupy Bojowej Piechoty przybyli do Los Angeles z długą bronią i pojazdami opancerzonymi.
Gavin: posunięcie jest celowo podżegające
„Rząd federalny dąży do przejęcia Gwardii Narodowej Kalifornii i rozmieszczenia 2 tys. żołnierzy” — napisał gubernator Kalifornii Gavin Newsom na X. „To posunięcie jest celowo podżegające i doprowadzi jedynie do eskalacji napięć. Władze Los Angeles są w stanie uzyskać dostęp do pomocy organów ścigania w każdej chwili. Jesteśmy w ścisłej współpracy z miastem i hrabstwem i obecnie nie ma niezaspokojonych potrzeb” — dodał Gavin.
Prezydent Donald Trump napisał w serwisie Truth Social w sobotę wieczorem: „Jeśli gubernator Kalifornii Gavin Newsom i burmistrz Los Angeles Karen Bass nie są w stanie wykonać swojej pracy, a wszyscy wiedzą, że nie są, to rząd federalny wkroczy do akcji i rozwiąże problem zamieszek i bandytów tak, jak powinien być rozwiązany!!!
Burmistrz Los Angeles Karen Bass napisała na X: „Zawsze będziemy chronić konstytucyjne prawo Angelenos (mieszkańców Los Angeles – przyp. red) do pokojowego protestu. Jednak przemoc, zniszczenia i wandalizm nie będą w naszym mieście tolerowane, a osoby odpowiedzialne za to zostaną pociągnięte do pełnej odpowiedzialności”.
Sekretarz Departamentu Bezpieczeństwa Wewnętrznego (DHS) Kristi Noem w programie Face the Nation w niedzielę powiedziała: „Gdyby on [Newsom] wykonywał swoją pracę, ludzie nie ucierpieliby w ciągu ostatnich kilku dni. Nie mielibyśmy funkcjonariuszy ze złamanym nadgarstkiem od cegieł rzucanych w ich pojazdy, palonych pojazdów, flag palonych na ulicy i rzucanych koktajli Mołotowa”.
Komisarz ds. granic Tom Homan powiedział w sobotę w telewizji Fox News: „Już się mobilizujemy. Dziś wieczorem sprowadzimy Gwardię Narodową i będziemy kontynuować naszą pracę. Chodzi o egzekwowanie prawa i nie zamierzamy za to przepraszać”.
Co przyniesie przyszłość?
Według Associated Press, oddziały Gwardii Narodowej mają odgrywać ograniczoną, wspierającą rolę, chroniąc funkcjonariuszy ICE podczas nalotów.
Trump nie powołał się jeszcze na Insurrection Act — prawo wojenne, które pozwala prezydentowi aktywować wojsko lub Gwardię Narodową w czasie niepokojów. Jeśli to zrobi, rola oddziałów Gwardii Narodowej prawdopodobnie wzrośnie.
Tymczasem sekretarz obrony Pete Hegseth powiedział, że marines z Camp Pendleton również mogą zostać zmobilizowani.
Tekst opublikowany w amerykańskim „Newsweeku”. Tytuł, lead i śródtytuły od redakcji „Newsweek Polska”.