Bartłomiej Morawski grał epizody w filmach i serialach, był prezenterem TVP World, startował do Sejmu. W 2024 r. sąd prawomocnie skazał go na pięć lat więzienia za gwałt na 16-latce. Sądy działały jednak tak opieszale, że Morawski uciekł i nadal się ukrywa. Proces, w którym jest oskarżony o kolejne gwałty na młodych kobietach, też się ślimaczy. – Ktoś tu gra na zwłokę – mówi prawniczka jednej z ofiar.
- Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękujemy, że z nami jesteś!
Foto: Newsweek
W innym procesie, który nadal trwa, jest oskarżony o 14 przestępstw seksualnych wobec 13 ofiar, w tym dziewięć gwałtów, z czego cztery wobec małoletnich poniżej 15. roku życia. Najmłodsza miała mieć 14, najstarsza — 17 lat. Ofiary zeznały, że modus operandi był podobny: sesja fotograficzna, alkohol, utrata przytomności, brak zgody.
„Newsweek” pisał o sprawie jako pierwszy — w 2021 r. W tamtym czasie Bartłomiej M. miał już nieprawomocny wyrok. W 2020 r. został skazany na 2 lata i 11 miesięcy pozbawienia wolności oraz 10-letni zakaz zbliżania się do ofiary na odległość 500 metrów (taka kara zapadła w pierwszej instancji za gwałt na 16-latce).
Jednocześnie trwało inne śledztwo, w którym występowało kilka ofiar, zarzucających M. przestępstwa seksualne. Wkrótce po naszej publikacji to śledztwo nabrało tempa. Nowa prokuratorka wydała postanowienie o tymczasowym aresztowaniu podejrzanego i rozpoczęła gromadzenie dowodów. Do redakcji i organów ścigania zgłosiły się kolejne pokrzywdzone. Rok później był gotowy akt oskarżenia, choć M. zapoznawał się z nim już na wolności (areszt uchylono).
I rozpoczął się ciąg dziwnych wydarzeń wokół obu spraw.
Bartłomiej Morawski miał czas na ucieczkę. Gwałciciel się ukrywa
Nadzór nad procesem, w którym jest 13 ofiar, otrzymał neosędzia Marcin Czerwiński, były wiceprezes Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia. Po dwóch latach postępowania z pracy w składzie sędziowskim — oficjalnie z przyczyn zdrowotnych — zrezygnowała ławniczka. Sędzia Czerwiński postanowił przeprowadzić przewód sądowy jeszcze raz od początku. Po miesiącu zrezygnowała kolejna ławniczka.
Z kolei sprawa, w której Bartłomieja M. skazano za gwałt, trafiła do apelacji. Skład sędziowski, w którym zasiadał neosędzia Radosław Lenarczyk (podobnie jak Czerwiński — powołany z rekomendacji neo-KRS), zdecydował o uniewinnieniu M. Jednak Sąd Najwyższy uchylił wyrok i sprawa wróciła do apelacji. Zapadł prawomocny wyrok pięciu lata pozbawienia wolności dla Bartłomieja M. Mężczyzna otrzymał decyzję o konieczności stawienia się w zakładzie karnym i… uciekł.
— Procedura przekazywania dokumentów między sądami była zbyt długa i według mojej wiedzy nie zaczęła się bezpośrednio po wydaniu wyroku prawomocnego. Skazany miał czas na ucieczkę, co można było przewidzieć — uważa adwokat ofiary Andrzej Milewski.
Polski list gończy wystawiono dwa miesiące po prawomocnym wyroku. Europejskiego nakazu aresztowania czy międzynarodowego listu gończego nie ujawniono do publicznej wiadomości. Wizerunek Morawskiego nie został umieszczony w bazach Interpolu, gdzie figurują poszukiwani na całym świecie przestępcy.
Sąd Okręgowy w Warszawie zapewnia, że europejski nakaz aresztowania Bartłomieja Morawskiego został wystawiony 9 grudnia 2024 r. W lutym tego roku do Komendy Głównej Policji wpłynął wniosek o rozszerzenie zakresu poszukiwań o strefy Bliskiego Wschodu i Afryki Północnej.
Wedle biura prasowego Sądu Okręgowego w Warszawie od 23 września 2025 r. skazany jest poszukiwany także czerwoną notą Interpolu.
Sprawą zajmuje się Wydział Poszukiwań i Identyfikacji Osób Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu (ostatni adres zameldowania M. to Krapkowice w województwie opolskim). Jednostka nie odpowiedziała na moje pytania, czy współpracowała ze służbami innych państw. Nie doczekałam się też żadnej reakcji na wysłany screen z komentarzem internautki, która twierdzi, że skazany przebywa w tureckiej części Cypru.
Nieoficjalnie udało mi się ustalić, że zaraz po wydaniu listu gończego przeszukano ostatnie miejsce zameldowania skazanego. Policja wie, że Morawski przebywa za granicą, przemieszczając się pomiędzy krajami UE, a także poza Unią. Miał być w Niemczech, Turcji i na Cyprze.
Wedle mojej wiedzy żaden z prokuratorów czy sądów nie zdecydował się dotychczas na odebranie mężczyźnie paszportów, w tym kanadyjskiego. Co istotne, Polska nie ma umowy ekstradycyjnej z Kanadą, więc jest to jedno z potencjalnych miejsc ucieczki dla Morawskiego.
Trzy nowe ofiary Bartłomieja Morawskiego?
W 2023 r. Prokuratura Rejonowa Śródmieście-Północ w Warszawie rozpoczęła kolejne śledztwo dotyczące Bartłomieja Morawskiego. Zgłosiły się trzy następne jego ofiary, które opisywały ten sam proceder: sesje zdjęciowe, podczas których miał je skrzywdzić.
Obecnie postępowanie po raz drugi jest zawieszone (za pierwszym razem prokurator uznał, że nie może prowadzić czynności, bo akta „głównej” sprawy wciąż są zajęte). Od początku tego roku biegli analizują dyski ze zdjęciami znalezione w mieszkaniu Bartłomieja M. W tym postępowaniu mężczyzna od dwóch lat nie ma postawionych zarzutów, nawet zaocznie.
Dlaczego sprawy Morawskiego trwają już tak długo, jest w nich tyle zwrotów akcji, a skazanemu pozwolono uciec i pozostaje bezkarny? Pytam mecenas Martę Lech, która reprezentuje jedną z pokrzywdzonych.
— Prawdopodobnie chodzi o to, żeby proces się nie zakończył lub doszło do przedawnienia niektórych czynów. Ktoś tu gra na zwłokę lub kogoś chroni — stwierdza prawniczka.
Wyrok może być uchylony
Nawet jeśli wyrok zapadnie w najbliższych latach, jest możliwe, że zostanie uchylony ze względu na osobę neosędziego Marcina Czerwińskiego. Na początku 2025 r. prezes Sądu Okręgowego w Warszawie zdecydował o odsunięciu jego i czterech innych sędziów (w tym Radosława Lenarczyka) od spraw karnych w I instancji i skierowaniu ich do sekcji postępowania przygotowawczego. Jak to może wpłynąć na proces Bartłomieja M.?
Sędzia Piotr Gąciarek, który prowadzi tę sekcję, mówi, że jeżeli sprawa wpłynęła do sędziego z sekcji przed 7 lutego, to ten sędzia nadal się nią zajmuje, nie dostanie natomiast nowych spraw karnych. — Jest to o tyle niefortunne, że w świetle aktualnego orzecznictwa Sądu Apelacyjnego w Warszawie i Sądu Najwyższego ze względu na wadliwe powołanie sędziego Czerwińskiego prawdopodobieństwo uchylenia wyroku w tym przypadku jest duże — przyznaje Gąciarek.
Jedna z ofiar ma przygotowany list do międzynarodowych organizacji broniących praw człowieka z prośbą o wsparcie, ale wciąż go nie wysłała. — Od zajmowania się tym procesem mam silne CPTSD [złożony stres pourazowy]. Musiałam się odciąć, pójść na kolejną terapię, bo zdrowotnie nie daję rady — przyznaje.
— Wydaje mi się, że dopóki ofiary nie postanowią samodzielnie schwytać sprawcy, aby go oddać do więzienia, tam, gdzie powinien być od dawna, nic dalej się nie wydarzy — pisze mi z goryczą.