Miodunka lekarska (Pulmonaria officinalis L., ziele płucne) należy do rodziny ogórecznikowatych. Wstępuje naturalnie w Azji Środkowej oraz m.in. w Środkowej i Południowej Europie. Miodunka to roślina ozdobna oraz lecznicza, która jest tradycyjnie stosowana przy chorobach płuc – wyjątkowy wpływ miodunki na drogi oddechowe sprawia, że bywa także nazywana „płucnikiem”. Gatunki miodunki, które występują w Polsce to miodunka ćma, miodunka plamista, miodunka miękkowłosa oraz miodunka wąskolistna. Trudno rozpoznać poszczególne gatunki miodunki, bo niewiele różnią się pod względem wyglądu. Miodunka rośnie w lasach liściastych m.in. na Pojezierzu Wielkopolskim i Pomorzu Zachodnim. Preferuje tereny zacienione z zasobnym w składniki odżywcze i wilgotnym, próchniczym podłożem.
Osoby żyjące w zgodzie na naturą powinny mieć zawsze miodunkę w domowej apteczce. Opakowanie ziela miodunki (Pulmonariae herba) ważce 50 gramów to wydatek około 10 złotych.
Jak wygląda miodunka?
Miodunka ma dzwonkowate, pięciokątne kwiaty o barwie niebieskiej, fioletowej i różowej, owłosione łodygi i przechodzące w ogonek liście. Roślina ta wytwarza kłącze oraz owoce, które przypominają swoim wyglądem małe orzeszki. Wygląd miodunki nieco różni się w zależności od gatunku rośliny, np. miodunka plamista – jak wskazuje nazwa ma plamiste liście, a miodunka wąskolistna charakteryzuje się długimi liśćmi o lancetowatym kształcie i jednolitej, zielonej barwie.
Miodunka – jakie ma właściwości lecznicze?
Ta lecznicza roślina ma bogaty skład. Miodunka stanowi cenne źródło garbników, fitosteroli, lignanów, glikozydów flawonolowych i alkaloidów. Ponadto zawiera flawonoidy, polifenole i alantoinę. Co więcej, w składzie ziela miodunki znajdują się ważne dla zachowania dobrego zdrowia witaminy i sole mineralne m.in. witamina A, witamina C, witaminy z grupy B, potas, mangan, miedź, krzem, wapń, żelazo, nikiel oraz śluzy.
Miodunka wykazuje działanie przeciwdrobnoustrojowe – roślina ta ma właściwości przeciwwirusowe i antybakteryjne, zapobiega zakrzepom, działa moczopędnie, wspiera odporność organizmu, skutecznie łagodzi dolegliwości ze strony układu oddechowego i dolegliwości ze strony układu pokarmowego oraz wspiera funkcjonowanie układu nerwowego.
Wyjątkowe właściwości lecznicze miodunki wykorzystywane są w medycynie naturalnej w celu wsparcia leczenia często diagnozowanych chorób.
Jakie działanie wykazuje miodunka?
Działanie miodunki okazuje się szczególnie przydatne w leczeniu ostrych i przewlekłych schorzeń dróg oddechowych (np. infekcje dróg oddechowych o podłożu wirusowym i bakteryjnym). Roślina ta wykazuje również ochronne działanie na drogi oddechowe, redukując szkodliwy wpływ na płuca różnych zanieczyszczeń m.in. pyłów produkcyjnych.
Schorzenia układu oddechowego, w których leczeniu często stosowana jest miodunka, to m.in.:
- zapalenie płuc,
- zapalenie oskrzeli,
- zapalenie krtani,
- choroby przebiegające z suchym kaszlem,
- choroby powodujące zaleganie w drogach oddechowych gęstej wydzieliny,
- gruźlica,
- nieżyt oskrzeli.
Miodunka polecana jest na stany zapalne dróg oddechowych o różnym podłożu. Napar z miodunki ma działanie przeciwzapalne, antybakteryjne, przeciwwirusowe i antyoksydacyjne oraz ułatwia odkrztuszanie i łagodzi suchy kaszel, powlekając drogi oddechowe nawilżającym śluzem.
Miodunka może być również stosowana na stany zapalne jamy ustnej i gardła. Rozpoczęcie stosowania miodunki przy pierwszych objawach choroby skraca czas jej trwania oraz wspiera pracę układu immunologicznego, który walczy z chorobą. Niektóre źródła podają, że miodunka może być stosowana w celu wsparcia leczenia mukowiscydozy oraz astmy. Trzeba pamiętać, że stosowanie ziół należy zawsze skonsultować z lekarzem. Co więcej, naturalne metody leczenia nie powinny skłaniać do rezygnacji z przyjmowania przepisanych przez lekarza leków.
Ponieważ miodunka ma właściwości moczopędne, w korzystny sposób wpływa na nerki i drogi moczowe. Napar z miodunki okazuje się pomocny m.in. w leczeniu chorób pęcherza moczowego i kamicy nerek.
Stosowanie ziela miodunki w postaci odwaru przyspiesza gojenie ran – miodunka polecana jest m.in. na podrażnienia oraz zakażenia bakteryjne. Właściwości miodunki są wykorzystywane także w celach kosmetycznych – ziele miodunki zmiękcza i wygładza skórę oraz pomaga przywrócić jej młody, promienny wygląd.
Miodunka – przeciwwskazania i przedawkowanie
Miodunka to bezpieczne zioło, które może jednak wywoływać pewne skutki uboczne. Ze stosowania miodunki powinny zrezygnować kobiety ciężarne i karmiące piersią, osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe, a także osoby cierpiące na zespół jelita drażliwego (IBS). Przedawkowanie miodunki może powodować zaparcia.
Źródła:
- Hasik J., Lutomski J., Ziołolecznictwo w chorobach wewnętrznych. Racjonalny poradnik dla lekarzy i farmaceutów, Wydawnictwo Borgis, Warszawa, 2000
- Wasilewska G., Polskie zioła lecznicze i uzdrawiające, Wydawnictwo RM, Warszawa, 2017
- Leokadia Witkowska-Żuk, Rośliny leśne, Multico Oficyna Wydawnicza, Warszawa, 2013
