Close Menu
  • Aktualności
  • Polska
  • Lokalne
  • Świat
  • Biznes
  • Polityka
  • Nauka
  • Sport
  • Klimat
  • Zdrowie
  • Wybór Redaktora
  • Komunikat Prasowy
Modne Teraz
Ekspert po ostatnich działaniach Rosji: uruchomią wszystkich swoich pożytecznych idiotów

Ekspert po ostatnich działaniach Rosji: uruchomią wszystkich swoich pożytecznych idiotów

19 września, 2026
Abonament RTV 2026. Którzy seniorzy nie muszą go płacić? – Biznes Wprost

Abonament RTV 2026. Którzy seniorzy nie muszą go płacić? – Biznes Wprost

19 września, 2026
Palisz gałęzie na swojej działce? Możesz zapłacić za to nawet 5 tys. zł

Palisz gałęzie na swojej działce? Możesz zapłacić za to nawet 5 tys. zł

19 września, 2026
Zakopianka. Pożar samochodu w tunelu. Trasa była zablokowana

Zakopianka. Pożar samochodu w tunelu. Trasa była zablokowana

19 września, 2026
Karol Nawrocki w USA. Prezydent z dyplomatyczną misją: Przekonać Afrykę

Karol Nawrocki w USA. Prezydent z dyplomatyczną misją: Przekonać Afrykę

19 września, 2026
Facebook X (Twitter) Instagram
Popularność
  • Ekspert po ostatnich działaniach Rosji: uruchomią wszystkich swoich pożytecznych idiotów
  • Abonament RTV 2026. Którzy seniorzy nie muszą go płacić? – Biznes Wprost
  • Palisz gałęzie na swojej działce? Możesz zapłacić za to nawet 5 tys. zł
  • Zakopianka. Pożar samochodu w tunelu. Trasa była zablokowana
  • Karol Nawrocki w USA. Prezydent z dyplomatyczną misją: Przekonać Afrykę
  • Referendum odwołujące prezydenta? Do Senatu trafiła niecodzienna petycja
  • Katarzyna Kasia: nie ma dnia, żebyśmy nie byli informowani o kolejnych „incydentach”
  • PKO BP informuje o pracach serwisowych 20 września. Klientów czekają utrudnienia – Biznes Wprost
  • Polityka prywatności
  • Regulamin
  • Skontaktuj się z nami
Historie Internetowe
Razy DzisiajRazy Dzisiaj
Biuletyn Zaloguj Sie
  • Aktualności
  • Polska
  • Lokalne
  • Świat
  • Biznes
  • Polityka
  • Nauka
  • Sport
  • Klimat
  • Zdrowie
  • Wybór Redaktora
  • Komunikat Prasowy
Razy DzisiajRazy Dzisiaj
Strona Główna » Skąd wzięły się nasze choroby? Odpowiedź jest w kościach zwierząt
Skąd wzięły się nasze choroby? Odpowiedź jest w kościach zwierząt
Klimat

Skąd wzięły się nasze choroby? Odpowiedź jest w kościach zwierząt

Pokój WiadomościPrzez Pokój Wiadomości4 lipca, 2026


  • Wiele chorób zakaźnych, takich jak dżuma, gruźlica i dur rzekomy, przeszło na ludzi od zwierząt w czasach rozwoju osadnictwa i hodowli.

  • Odnalezienie bakterii wywołującej dżumę w szczątkach udomowionej owcy sprzed 4 tys. lat wskazuje na rolę zwierząt gospodarskich w przenoszeniu chorób.

  • Badania szczątków zwierząt sprzed tysięcy lat umożliwiają ustalanie momentu pojawienia się chorób oraz ich przenoszenia między gatunkami.

  • Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie

Dżuma, gruźlica czy dur rzekomy należą do chorób, które przez stulecia zabijały miliony ludzi. Wszystkie mają jednak jedną wspólną cechę: ich sprawcy pierwotnie żyli u innych gatunków. Zanim zaczęli zakażać ludzi, funkcjonowali w świecie zwierząt.

Badacze od dawna podejrzewali, że przełomowym momentem było pojawienie się rolnictwa. Około 10 tys. lat temu ludzie zaczęli prowadzić osiadły tryb życia, utrzymywać stada zwierząt i mieszkać w coraz większych skupiskach. Takie warunki stworzyły znacznie więcej okazji do kontaktu z bakteriami i wirusami przenoszonymi przez zwierzęta.

Przez lata były to jednak głównie hipotezy. Dziś naukowcy dysponują nowym źródłem informacji: materiałem genetycznym zachowanym w dawnych szczątkach ludzi i zwierząt. Dzięki niemu mogą sprawdzać, kiedy i gdzie pojawiały się konkretne choroby.

Owca sprzed 4 tys. lat i ślady dżumy


Jednym z najbardziej zaskakujących odkryć było znalezienie bakterii wywołującej dżumę w szczątkach udomowionej owcy sprzed około 4 tys. lat. Wcześniej taki wariant choroby znano wyłącznie z ludzkich szczątków.

Zdaniem badaczy owce mogły pełnić rolę pośredników między dzikimi zwierzętami a ludźmi. Oznaczałoby to, że rozwijająca się hodowla nie tylko dostarczała żywności, lecz także tworzyła nowe drogi rozprzestrzeniania się chorób.

Inny przykład pochodzi z terenów dzisiejszej Turcji. W szczątkach neolitycznej owcy odnaleziono bardzo wczesną postać bakterii wywołującej brucelozę. Choroba ta nadal występuje u zwierząt gospodarskich i może zakażać ludzi. Odkrycie sugeruje, że jej historia jest niemal tak stara jak sama hodowla owiec i kóz.

Naukowcy przypominają również wcześniejsze badania wskazujące na związki między rozwojem pasterstwa a pojawieniem się duru rzekomego. Z kolei jeden ze szczepów bakterii wywołującej gruźlicę został przeniesiony na ludzi w Ameryce Południowej prawdopodobnie przez zwierzęta morskie jeszcze przed przybyciem Europejczyków.

Archeologia odkrywa historię epidemii


Coraz większe znaczenie mają szeroko zakrojone badania szczątków zwierzęcych z różnych części świata. W jednym z projektów przeanalizowano ponad 300 kości i zębów zwierząt z Eurazji, liczących nawet 6 tys. lat.

Badacze znaleźli ślady licznych bakterii powodujących choroby zwierząt i ludzi. Wśród nich były drobnoustroje związane z zakażeniami pokarmowymi, chorobami skóry czy infekcjami układu oddechowego. Część tych patogenów krąży w populacjach do dziś.

Takie odkrycia pozwalają nie tylko ustalić, kiedy pojawiła się dana choroba. Pomagają również odtworzyć jej drogę. Naukowcy próbują ustalić, które gatunki były naturalnymi rezerwuarami patogenów, które pośredniczyły w ich przenoszeniu i kiedy doszło do pierwszych zakażeń ludzi.

To trudne zadanie. Większość zwierzęcych szczątków znajdowanych przez archeologów pochodzi od osobników zabijanych na mięso, a nie od zwierząt, które padły z powodu choroby. Wiele kości było też podgrzewanych podczas przygotowywania posiłków, co niszczy materiał genetyczny.

Mimo tych ograniczeń badania szybko się rozwijają. Zdaniem naukowców mogą one pomóc odpowiedzieć na jedno z najważniejszych pytań dotyczących historii człowieka: jak powstały choroby, które przez tysiące lat kształtowały losy społeczeństw, gospodarek i całych cywilizacji.

Udział Facebook Twitter LinkedIn Telegram WhatsApp Email

Czytaj dalej

Palisz gałęzie na swojej działce? Możesz zapłacić za to nawet 5 tys. zł

Palisz gałęzie na swojej działce? Możesz zapłacić za to nawet 5 tys. zł

Egzotyczny ptak pojawił się blisko Warszawy. Skąd się tutaj wziął?

Egzotyczny ptak pojawił się blisko Warszawy. Skąd się tutaj wziął?

Nosorożec włochaty nie był zwierzęciem tylko Arktyki. Nowe odkrycia

Nosorożec włochaty nie był zwierzęciem tylko Arktyki. Nowe odkrycia

„Najgorszy stróż na świecie”. Zamiast przegonić włamywacza, dał mu zabawkę

„Najgorszy stróż na świecie”. Zamiast przegonić włamywacza, dał mu zabawkę

Ten grzyb zmienia właśnie polskie lasy. Obcy gatunek pod sosnami

Ten grzyb zmienia właśnie polskie lasy. Obcy gatunek pod sosnami

Olimpijskie zawody odbędą się pod nosem 500 krokodyli

Olimpijskie zawody odbędą się pod nosem 500 krokodyli

Zaatakował ogromnego węża. Wszystko nagrała kamera

Zaatakował ogromnego węża. Wszystko nagrała kamera

Zaskakujące meble w polskim mieście. Powstały ze śmieci

Zaskakujące meble w polskim mieście. Powstały ze śmieci

Bocian czarny utknął w pułapce. Zatrzymał go wyschnięty staw

Bocian czarny utknął w pułapce. Zatrzymał go wyschnięty staw

Add A Comment

Leave A Reply Cancel Reply

Wybór Redaktora

Abonament RTV 2026. Którzy seniorzy nie muszą go płacić? – Biznes Wprost

Abonament RTV 2026. Którzy seniorzy nie muszą go płacić? – Biznes Wprost

19 września, 2026
Palisz gałęzie na swojej działce? Możesz zapłacić za to nawet 5 tys. zł

Palisz gałęzie na swojej działce? Możesz zapłacić za to nawet 5 tys. zł

19 września, 2026
Zakopianka. Pożar samochodu w tunelu. Trasa była zablokowana

Zakopianka. Pożar samochodu w tunelu. Trasa była zablokowana

19 września, 2026
Karol Nawrocki w USA. Prezydent z dyplomatyczną misją: Przekonać Afrykę

Karol Nawrocki w USA. Prezydent z dyplomatyczną misją: Przekonać Afrykę

19 września, 2026

Najnowsze Wiadomości

Referendum odwołujące prezydenta? Do Senatu trafiła niecodzienna petycja

Referendum odwołujące prezydenta? Do Senatu trafiła niecodzienna petycja

19 września, 2026
Katarzyna Kasia: nie ma dnia, żebyśmy nie byli informowani o kolejnych „incydentach”

Katarzyna Kasia: nie ma dnia, żebyśmy nie byli informowani o kolejnych „incydentach”

19 września, 2026
PKO BP informuje o pracach serwisowych 20 września. Klientów czekają utrudnienia – Biznes Wprost

PKO BP informuje o pracach serwisowych 20 września. Klientów czekają utrudnienia – Biznes Wprost

19 września, 2026
Facebook X (Twitter) Pinterest TikTok Instagram
© 2026 Razy Dzisiaj. Wszelkie prawa zastrzeżone.
  • Polityka Prywatności
  • Regulamin
  • Skontaktuj się z nami

Type above and press Enter to search. Press Esc to cancel.