Szpiedzy Rosji w Polsce. Generał Dukaczewski ostrzega przed taktyką Moskwy

– To jest problem całej Europy, w tym Polski – mówi Interii generał Dukaczewski, kiedy dyskutujemy o zwiększonej aktywności wywiadowczej Rosjan. Punktem wyjścia naszej rozmowy jest wywiad, którego w ostatnich dniach dziennikowi „Aftenposten” udzielił Ola Kaldager. To twórca norweskiej sekcji wywiadu zagranicznego E14, działającej do 2005 roku.

Kaldager podkreślił, że obecnie szczególnie aktywne są służby rosyjskie i chińskie oraz że „nigdy wcześniej nie było w Norwegii tylu szpiegów co teraz”. Czy to zdanie można odnieść również do Polski?

– Sądzę, że tak. To, co były szef E14 tak ładnie ujął, dotyczy również zupełnie nowej kategorii aktywności wywiadowczej Rosji. W Norwegii na pewno, ale również u nas – zaznacza generał brygady Marek Dukaczewski, były szef Wojskowych Służb Informacyjnych i były attaché wojskowy w Norwegii. Interii mówi o nowych technologiach i taktykach, wykorzystywanych przez Moskwę.

Generał tłumaczy, że Rosjanie korzystają obecnie z tzw. agentury proxy. – Czyli pozyskują do wykonywania bardzo szczególnych zadań ludzi często nie mających świadomości, kto jest prawdziwym zleceniodawcą – wskazuje były szef WSI. Jak to możliwe?

– Jeżeli taki człowiek zostanie zidentyfikowany i wpadnie w ręce kontrwywiadu, tak naprawdę nie wie kto zlecał zadanie. Wie, że otrzymał na którejś z platform społecznościowych propozycję. Obcy wywiad znalazł go, sprofilował i dotarł z ofertą. Była dla niego atrakcyjna, często ze względu na sytuację osobistą. Zaproponowano mu pieniądze za wykonanie prostego zadania – tłumaczy nasz rozmówca.

Generał podaje przykłady zadań, jakie przez internetowych pośredników zleca rosyjski wywiad. – W Polsce było to chociażby malowanie na określonym budynku w określonym mieście jakiegoś napisu. Albo odebranie urządzenia elektronicznego. Jest nim kamera, którą trzeba w dyskretny sposób umieścić przy drodze, np. autostradzie, na której jest ruch pojazdów wojskowych – wymienia Dukaczewski.

Podwykonawca nie wie czyja to kamera, z czym jest połączona i do czego ma służyć. – Zamontował, ukrył, dostał pieniądze. Wykonuje kolejne, podobne zadania. Takie stopniowe wciągnie w działania wywiadu sprawia, że tworzy się zupełnie nowa kategoria agentury, która jest niezwykle trudna do wykrycia. Wszystkie do tej pory rozpoznane metody kontaktu twarzą w twarz, łączności czy składowania materiałów i środków finansowych, już nie istnieją – zaznacza generał.

Metody są nowe i to nie tylko kontaktu. Również finansowania agentów.

Marek Dukaczewski przypomina, jak po zamachu na World Trade Center w 2001 roku, Amerykanie wprowadzili nowe, szczegółowe procedury kontroli na przejściach granicznych. Kontrole osobiste i bagażu oraz dokładne badanie przepływu środków finansowych. Działania te miały uszczelnić system i zablokować dopływ pieniędzy do organizacji przestępczych i terrorystycznych.

Natomiast świat się zmienił. – Teraz zupełnie nowym obszarem jest kryptowaluta. Stąd takie naciski, żeby w Unii Europejskiej wprowadzić odpowiednie regulacje kontrole. Dzisiaj to jest środek finansowania świata przestępczego. W przypadku naszego kraju jest potwierdzone, że to środek wykorzystywany przez obce służby właśnie do finansowania operacji proxy – wskazuje generał.