Władimir Putin jest znany z zamiłowania do pisania historii na nowo. W ten sposób uzasadniał inwazję na Ukrainę. Teraz zabrał się za historię Polski. Pretekstem były słowa prezydenta Karola Nawrockiego. Putin wykorzystał je, by wygłosić zawoalowaną groźbę i kłamać o dziejach naszego kraju.
Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękujemy, że z nami jesteś!
Foto: Newsweek
Pierwsze kłamstwo dotyczy przyczyn II wojny światowej. Choć oburzające, to sprawa jest dobrze znana i narrację Putina bardzo łatwo obalić. Wystarczy do tego wiedza na poziomie szkoły podstawowej. Drugie jest znacznie bardziej podstępne, bo rosyjski prezydent mówi o mało znanym, a jednocześnie bardzo groźnym momencie w historii Polski. Chodzi o naciski z 1938 r., by przepuścić przez terytorium Rzeczpospolitej sowieckich żołnierzy, którzy rzekomo mieli udzielić pomocy Czechosłowacji.
Swoją wypowiedź o Polsce Putin zaczął jednak od zawoalowanej groźby skierowanej pod adresem naszego kraju. Była ona częścią długiej rozmowy, którą rosyjski prezydent odbył w czasie spotkania Klubu Wałdajskiego w Soczi. W pewnym momencie Putin zaczął cytować poemat Puszkina „Rocznica Borodina” o pyrrusowym zwycięstwie Napoleona nad rosyjskimi wojskami. Wiersz ten sławi odporność, siłę i bezwzględność Rosjan. I właśnie wtedy w dyskusji Putina z kremlowskim politologiem Fiodorem Łukjanowem pojawia się temat Polski.
Zacytujmy tę wymianę. Łukjanow: „Chcę zwrócić uwagę na bardzo ważne porównanie. Prezydent Polski [Karol] Nawrocki dosłownie, zdaje się, przedwczoraj w wywiadzie powiedział…”.
Putin: „Nawiasem mówiąc, tam dalej [w wierszu Puszkina] jest o Polsce”.
Łukjanow: „No tak, jasne, oczywiście [Polska] nasz ulubiony partner […]”.
Rzeczywiście, Puszkin w „Rocznicy Borodina” poświęcił naszemu krajowi następujące strofy: Przybywaj! zwię Cię święta Ruś! / Przybywaj, tłumie obcych gości!… / Lecz Polska nie powiedzie was: / musicie przejść dziś przez jej kości. / Wtargnęły nasze wojska znów / do upragnionych bram Warszawy… / Polska, jak pierzchający huf, / w proch rzuca swój dobytek krwawy…
Cała ta wymiana nie wygląda na przypadkową. Putin pojawił się na spotkaniu Klubu Wałdajskiego wyposażony w poemat Puszkina. Z kolei Łukjanow miał pytanie o Polskę przygotowane wcześniej, nawiązał do słów prezydenta Karola Nawrockiego z Radia Zet. Pytanie kremlowskiego politologa brzmi tak: „Otóż on [Karol Nawrocki — przyp. red.] powiedział w wywiadzie, że stale „rozmawia” z generałem Piłsudskim, omawia z nim kwestie, w tym także stosunków z Rosją. A Pan [rozmawia] z Puszkinem. Jakoś to nie współgra”.
Dwa kłamstwa Władimira Putina o historii Polski
Prezydent Rosji mówi tak: „Piłsudski był taką osobowością, że odnosił się do Rosji wrogo i tak dalej. I, moim zdaniem, pod jego kierownictwem i kierując się jego ideami, Polska popełniła bardzo wiele błędów przed II wojną światową. Przecież Niemcy proponowali im pokojowe rozwiązanie kwestii Gdańska i korytarza gdańskiego — kierownictwo Polski tamtych czasów kategorycznie to odrzuciło i w końcu padło pierwszą ofiarą agresji nazistowskiej”.
Oczywiście Niemcy nie proponowali Polsce „pokojowego rozwiązania kwestii Gdańska i korytarza gdańskiego”, tylko chcieli wymusić ustępstwa groźbą zbrojnej inwazji. Po drugie wiadomo, że Hitler parł do wojny i likwidacji polskiej państwowości. Żadne ustępstwa nie mogły go przed tym powstrzymać. Po trzecie Putin przemilcza sowiecki udział w „nazistowskiej agresji” na Polskę. Zresztą wcześniej w rozmowie z Łukjanowem po raz enty próbował wybielić pakt Ribbentrop-Mołotow, a zarzucanie ZSRS współpracy z Hitlerem przedstawiał jako przykład hipokryzji Zachodu. Swoją drogą ze słów Putina nie wynika jasno, czy wie on, że w 1939 r. marszałek Józef Piłsudski nie żył od czterech lat.
Znacznie gorsze jest jednak kłamstwo Putina dotyczące wydarzeń z roku 1938: „I całkowicie odmówiło [kierownictwo Polski] jeszcze czegoś — ale historycy na pewno o tym wiedzą — Polska wtedy odmówiła zgody na to, by Związek Radziecki udzielił pomocy Czechosłowacji. Związek Radziecki był do tego gotów, w naszych archiwach są na to dokumenty, sam je osobiście czytałem. Gdy wysyłano noty do Polski, Polska odpowiedziała, że w żadnym wypadku nie przepuści wojsk radzieckich na pomoc Czechosłowacji, a jeśli polecą radzieckie samoloty, to Polska będzie je zestrzeliwać. W rezultacie padła pierwszą ofiarą agresji nazistowskiej”.
Opowieść ta jest perfidna na dwa sposoby. Po pierwsze kryzys sudecki, czyli zakończona sukcesem próba Hitlera wymuszenia na Czechosłowacji przekazania części terytorium III Rzeszy jest bardzo złożony. Postępowanie Polski wobec Czechosłowacji w tamtym czasie trudno uznać za chwalebne. Z drugiej strony Stalin prowadził wtedy skomplikowaną grę i wielu historyków uważa, że wcale nie chciał udzielić realnej pomocy Pradze.
Pewne jest za to, że Polska żadną miarą nie mogła zgodzić się na wkroczenie sowieckich wojsk na swoje terytorium pod pretekstem marszu na Pragę. Tak pisze o tym wybitny polski historyk tamtych czasów, prof. Marek Kornat: „Jakiekolwiek polskie ustępstwa w sprawie wpuszczenia Armii Czerwonej na terytorium kraju prowadziłyby do jego faktycznego samobójstwa […] sankcjonowanego przez własny rząd. Nie budziło żadnych wątpliwości, że bolszewickie oddziały nie opuściłyby polskich ziem, gdyby Warszawa otworzyła im granicę”. ZSRS było w tamtym czasie państwem jednoznacznie wrogim Polsce. Niektórzy historycy uważają, że Stalin pod pretekstem przygotowań do interwencji w Czechosłowacji mógł nawet szykować inwazję na Polskę, choć zdaniem prof. Kornata takie sugestie idą zbyt daleko.
Perfidna w wypowiedzi Putina jest także sugestia, że Polska sama była sobie winna napaści Hitlera, bo prowadziła nieroztropną politykę i nie chciała współpracować z ZSRS
Zez tych pokrętnych wywodów Putin wyciąga równie pokrętne wnioski. Puentując swoją wypowiedź o naszym kraju, mówi: „Jeśli obecna elita polityczna najwyższego szczebla w Polsce również będzie o tym pamiętać, rozumiejąc wszystkie trudności i zawiłości różnych epok historycznych, mając to na uwadze, radząc się Piłsudskiego, i wyciągnie wnioski z tamtych błędów, to tak naprawdę nie byłoby to złe”.
