Przeszłam udar cieplny. W Londynie. To dość ironiczne, ponieważ pochodzę z kraju, w którym w lecie temperatura sięga ponad 40 stopni i zawsze dawałam sobie tam radę. Londyńskie słońce całkowicie pokonało jednak nie tylko mnie, ale także kilku moich znajomych, pochodzących z podobnych krajów.
Było to przypomnienie o tym, że upał uderza nas inaczej, gdy nasze ciało, środowisko i rutyna nie są do niego przygotowane. W zeszłym roku Czerwcowa pogoda w Stanach Zjednoczonych naraziła ponad 240 milionów Amerykanów na niebezpieczne temperatury — w całym kraju pobito wtedy ponad 2800 rekordów.
Wraz ze wzrostem globalnych temperatur ryzyko związanych z nimi chorób rośnie — nawet wśród tych, którzy uważają, że do upałów są przyzwyczajeni. Co więc należy robić?
Aby uzyskać odpowiedź na to pytanie „Newsweek” rozmawiał z dr Ethanem Melillo, farmaceutą, diabetologiem i popularnym twórcą treści wellness (@millennialrx), który podzielił się z nami swoimi sprawdzonymi sposobami na radzenie sobie z upałem.
Ciepło i leki: ryzykowne połączenie
— Większość ludzi nie zdaje sobie sprawy z tego, w jaki sposób ich leki mogą zmniejszać podatność na upały — mówi dr Melillo. Leki takie jak difenhydramina czy SSRI (np. sertralina) mogą zwiększać ryzyko odwodnienia i wyczerpania cieplnego, zwłaszcza jeśli przebywamy na zewnątrz przez dłuższy czas.
— Porozmawiaj ze swoim farmaceutą — dodaje mężczyzna. — Wiedza na temat interakcji leków z temperaturą może dosłownie uratować twoje lato, a nawet życie.
Krem przeciwsłoneczny to nie tarcza
Chociaż korzystanie z kremu z filtrem nie podlega negocjacjom nawet w pochmurne dni, dr Melillo podkreśla, że sam SPF nie wystarczy.
— Pomyśl o kremie jako o części systemu. Kapelusze z szerokim rondem, odzież z filtrem, okulary przeciwsłoneczne i unikanie słońca w godzinach szczytu są równie ważne — mówi.
Długotrwała ekspozycja na promieniowanie UV bez odpowiedniej ochrony może prowadzić do przedwczesnego starzenia się, przebarwień i zwiększonego ryzyka raka skóry. Krem przeciwsłoneczny z filtrem SPF 30 lub wyższym powinien być stosowany codziennie i reaplikowany co dwie godziny, zwłaszcza jeżeli pływamy lub się pocimy.
Jeżeli dojdzie do oparzenia słonecznego, szczególną uwagę należy zwrócić na łagodzeniu i naprawie skóry. Składniki takie jak ceramidy i kwas hialuronowy mogą pomóc złagodzić podrażnienia i przywrócić nawilżenie.
Przepis na letnią równowagę: nawodnienie i zdrowa dieta
Od pikników w parku po posiłki na lotnisku, lato może być czasem, w którym trudno zadbać jest o odżywczą dietę i nawodnienie, które podczas upałów jest bardzo ważne. Dr Melillo proponuje inne sposoby, niż zwykłe picie wody.
— Nawadniające pokarmy, takie jak ogórki i arbuz, są ważne. Podobnie jak elektrolity, zwłaszcza po spoceniu się — mówi. Na czas lata zaleca również przyjmowanie odpowiednich suplementów.
Wraz ze wzrostem temperatury organizm zaczyna pocić się, przez co traci więcej płynów. To może prowadzić do ospałości, suchości skóry, skurczów mięśni, a nawet zawrotów głowy, jeśli nawodnienie nie jest traktowane priorytetowo.
Jakie błędy popełniamy podczas upałów?
Dr Melillo obala mit, dotyczący tego, że letnie słońce pozwala na rezygnację z przyjmowania witaminy D.
— Wiele osób, zwłaszcza tych o ciemniejszej skórze lub prowadzących siedzący tryb życia, nie wytwarza wystarczającej ilości witaminy D — mówi. — Jej suplementacja może być konieczna nawet w okresie największego nasłonecznienia.
Jeśli chodzi o choroby związane z upałem, znaki ostrzegawcze mogą obejmować zawroty głowy, zmęczenie, nudności, intensywne pragnienie i skurcze mięśni. Jeśli zaczniesz czuć się źle, dr Melillo zaleca przeniesienie się do cienia lub klimatyzowanego pokoju i powolne nawadnianie organizmu. Pomocne w takiej sytuacji mogą być napoje elektrolitowe o niskiej zawartości dodanych cukrów.
Zwracanie uwagi na te subtelne sygnały może zapobiec poważnym powikłaniom, szczególnie podczas intensywnej letniej aktywności lub fal upałów.
— Celem jest zapobieganie. Bądź świadomy znaków i działaj wcześnie.
Letnie sposoby na dobre samopoczucie
Jaka jest więc złota zasada, aby wyglądać i czuć się dobrze przez całe lato?
— Najważniejsza jest konsekwencja — mówi dr Melillo. — Dobre samopoczucie wewnętrzne wynika z dobrego snu, codziennego ruchu, odpowiedniego nawodnienia i trzymania się rutynowego przyjmowania leków, nawet podczas podróży.
Mężczyzna zaleca ustawianie alarmów lub synchronizowanie dawek z codziennymi nawykami, takimi jak mycie zębów. Dodaje także, że najczęściej pomijanym elementem okazuje się odpoczynek.
— Kalendarze towarzyskie latem stają się intensywne. Nie lekceważ tego, jak sen i radzenie sobie ze stresem wpływa na wszystko, od trawienia po skórę.
Niezależnie od tego, czy wylegujesz się na plaży, czy przygotowujesz się do wymagającej podróży, przesłanie dr Melillo jest jasne: dbanie o siebie w lecie nie polega na sztuczkach — chodzi o zrozumienie nauki i dokładne słuchanie swojego ciała.
— Nie musimy nadmiernie komplikować spraw, ale powinniśmy być lepiej poinformowani — dodaje.
Wraz ze wzrostem temperatury i zmianą rutyny, utrzymanie dobrego samopoczucia latem nie polega na dążeniu za trendami, tylko na zwracaniu uwagi na sygnały, byciu przygotowanym i stawianiu swojego zdrowia na pierwszym miejscu.
Tekst opublikowany w amerykańskim „Newsweeku”. Tytuł, lead i śródtytuły od redakcji „Newsweek Polska”.