Pogarszająca się pogoda spowodowała, że tempo rosyjskich postępów spadło o 50 proc., a żołnierze ponownie schowali się w okopach.
Znów na froncie przewagę zaczyna zdobywać pogoda, która powoli uniemożliwia prowadzenie działań. Wojny toczone na wschodzie Europy zawsze były silnie uzależnione od kaprysów pogody. Rasputica i surowa zima potrafią rozbić nawet najlepiej zaplanowane kampanie. Dla zachodnich armii warunki panujące na stepach jesienią i zimą bywają przerażające, a brak odpowiedniego wyposażenia może błyskawicznie zamienić armię w zdezorganizowaną masę. Dlatego Ukraińcy broniący Donbasu czekają na bardziej intensywne opady deszczu, które każdego roku spowalniają Rosjan na tym odcinku frontu.
Można by przypuszczać, że Rosja, kraj przyzwyczajony do ekstremalnych warunków atmosferycznych, odpowiednio przygotował swoją armię do walki jesienią i zimą. Rzeczywistość jest jednak zupełnie inna. Mimo że nadchodzi już kolejny sezon zimowy tej wojny, Rosjanie nadal nie są odpowiednio wyposażeni i każdej jesieni ich operacje wyhamowują. Z danych Russia Matters wynika, że tempo rosyjskich dziennych zysków terytorialnych znacznie spadło. W tygodniu kończącym 30 września Rosjanie zdobyli ok. 33 km kw, co oznacza spadek o ponad połowę, względem poprzedniego tygodnia. To sugeruje, że pomimo presji na Pokrowsku, Rosjanie mieli ograniczoną zdolność do przełamań większych niż punktowe. I to w zasadzie jedynie na wąskim odcinku frontu.
Małe postępy
Największe sukcesy Rosjanie zanotowali pod Myrnohradem, gdzie prawdopodobnie zdobyli ruiny przedmieść na południe od miasta, lecz próby dalszego oskrzydlenia miasta od wschodu i północnego wschodu zakończyły się niepowodzeniem. Rosyjskie wojska nadal nie zdołały sforsować ukraińskich pozycji w Nowoekonomicznym, Krasnym Łymanie ani Rodynskim, a Ukraińcy prowadzą kontrataki w okolicach Nowotoreckiego, choć nad miejscowością nie uzyskali jeszcze pełnej kontroli.
Część rosyjskiego zgrupowania pozostaje wciąż zagrożona odcięciem od głównych sił. Jednak Ukraińcy raczej nie posiadają odpowiednio dużych sił i środków, aby całkowicie odciąć Rosjan. Na zachód od Wełykej Nowosiłki rosyjskie siły nadal osiągają jedynie niewielkie postępy, przy czym tempo ich działań wyraźnie spada. Od pewnego czasu atakują mniejszymi siłami i coraz rzadziej, nie mając do końca odpowiednich zasobów ludzkich. Obecnie walki prowadzone są częściowo na terenach obwodów zaporoskiego i dniepropietrowskiego. Ukraińska obrona koncentruje się na utrzymaniu ufortyfikowanych miejscowości, takich jak Połtawka, Nowomikołajiwka, Nowohryhoriwka i Wisznewe. Rosjanie gromadzą siły, prawdopodobnie szykując szturm na Wełyką Michajliwkę, największą miejscowość w tym rejonie. Mimo stopniowej utraty terenów przez Rosjan, ukraińska obrona pozostaje nienaruszona i nie doszło do przełamania frontu.
Z kolei na północ od Wełykej Nowosiłki nie odnotowano ostatnio rosyjskich działań zaczepnych, a w części frontu aż do Pokrowska walki miały charakter pozycyjny. W samym rejonie Pokrowska starcia koncentrowały się w okolicach Udacznego, Kotłyne, Żwirowego i Lisiwki, bez większych zmian w położeniu wojsk. Najgorsza obecnie sytuacja z punktu widzenia Ukraińców ma miejsce pod Siewierskiem, gdzie czołowe ataki Rosjan na wschodnie umocnienia miasta zostały odparte, jednak agresor zdobył kilka pozycji na południe od Siewierska w rejonie Fedoriwki oraz przeprowadził udany atak z Lasu Sieriebiańskiego, pogłębiając oskrzydlenie miasta od północy i północnego zachodu.
Braki osobowe
Wojna na lądzie wyhamowuje nie tylko ze względu na pogarszającą się pogodę, ale także ze względu na coraz większe straty i braki osobowe. Po lipcowym uzupełnieniu strat Rosjanie zintensyfikowali swoje działania, ale ludzi starczyło im na nieco ponad dwa miesiące działań. W tym czasie Rosjanie tracili około 1,2 tys. rannych i zabitych dziennie. W ostatnim tygodniu poziom strat spadł poniżej tysiąca ofiar dziennie. Spadła także częstotliwość kontaktów bojowych o ok. 30 proc., czyli do ok. setki dziennie. Na podobnym poziomie utrzymuje się za to częstotliwość ognia artylerii i skala wykorzystania dronów FPV. Na razie zgłoszenia ochotników i osób, które są namawiane do podpisania kontraktów, wciąż wystarczają do uzupełnienia strat. Szacuje się, że miesięcznie na wojnę zgłasza się od 30 do 60 tys. osób.
Prezydent Władimir Putin twierdzi, że miesięcznie do armii zgłasza się ok. 50-60 tys. ochotników. Z kolei zachodnie źródła wywiadowcze podają nieco mniejszy przedział, od 30 do 40 tys. miesięcznie. Większej fali można się będzie spodziewać dopiero pod koniec roku, kiedy kontrakty zaczną podpisywać żołnierze z wiosennego poboru zasadniczej służby wojskowej. Chociaż prawo zakazuje wysyłania poborowych na linię frontu, nic nie stoi na przeszkodzie, aby już w trakcie szkolenia podpisali kontrakty. Dlatego armia prowadzi szeroką kampanię propagandową, namawiając ich do podpisywania rocznych kontraktów zawodowych. Na początku żołnierzom proponuje się krótkie, trzymiesięczne kontrakty umożliwiające odbycie specjalistycznego szkolenia, np. na operatorów dronów czy radarów artyleryjskich.
Media społecznościowe i relacje poborowych wskazują, że podpisanie kontraktu często jest w rzeczywistości wymuszone. Po zdaniu egzaminów kontrakty bywają automatycznie przedłużane, a żołnierze wysyłani na front, czasem jeszcze przed ukończeniem szkolenia specjalistycznego. Pierwszy kontrakt nierzadko oznacza więc natychmiastowe skierowanie do strefy walk. W ten sposób zawsze w okolicach grudnia–stycznia oraz lipca-sierpnia rosyjska armia dostaje bonus w postaci dodatkowych żołnierzy na froncie. W ostatnich latach właśnie w tych miesiącach zwykle intensyfikowali działania zaczepne.
Ukraiński przemysł zbrojeniowy
Niezwykle ciekawą informację przekazał 30 września Sztab Generalny Sił Zbrojnych Ukrainy. Władze oficjalnie potwierdziły, że do uderzenia na zakład Elektrodetal w Karaczewie użyto czterech zmodyfikowanych pocisków R-360 Neptun-MD. Jest to wersja pocisku przeciwokrętowego, mająca możliwość uderzania w cele lądowe, leżące ok. 1000 km od wyrzutni. Problemem morskiej wersji był dość mały zasięg, jak na obecne potrzeby Ukraińców, który wynosił do 280 km. Postanowiono więc opracować wersję o większym zasięgu i posiadającą możliwość atakowania celów lądowych.
Czytając depesze ukraińskiej armii, można było mieć pewność, że będzie to po prostu nieco zmodyfikowany znany pocisk. Tymczasem w zasadzie w ciągu trzech lat powstała całkiem nowa konstrukcja. Wersja Neptun-MD jest o ok. metr dłuższa, ma większą średnicę o ok. 15 cm, a do tego zastosowano w niej nowy zespół napędowy, usterzenie w kształcie litery X a masę głowicy bojowej zwiększono ze 150 do 350 kg. Zmieniony został także system naprowadzania i nawigacji.
Ponadto technicznie przejście od roli pocisku przeciwokrętowego do pocisku ziemia-ziemia wymagało zmiany oprogramowania i integracji mapowania terenu, systemów nawigacji inercyjnej uzupełnionej odbiornikami GPS/Galileo/GLONASS, aktualizacji map referencyjnych i opracowania procedur korekcji kursu w locie, a także weryfikacji działania aktywnego i pasywnego sensora w środowisku lądowym. Pokazuje to wręcz niewiarygodne zdolności ukraińskiego przemysłu, który w znacznej mierze został pozbawiony kagańca biurokratycznych procedur. Dzięki temu mogą znacznie szybciej wprowadzać do linii niezbędne uzbrojenie, co w ich sytuacji jest niezwykle istotne. Polska w wielu przypadkach mogłaby się uczyć. Niestety tak się nie dzieje.
