Polskie służby prowadzą właśnie największe pod względem liczby zaangażowanych instytucji, ekspertów i funkcjonariuszy śledztwo od czasu II wojny światowej. Chodzi oczywiście o ustalenie, jak doszło do eksplozji na torach na trasie Warszawa-Lublin. W śledztwo zaangażowano CBA, poproszono o pomoc amerykańskie NSA oraz europejskie agencje Europol i Interpol — ustalili autorzy podcastu W związku ze śledztwem Mariusz Gierszewski z Radia ZET i Dominika Długosz z Newsweeka.
- Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękuję, że nas czytasz
Foto: Newsweek
— Dwie osoby z obywatelstwem ukraińskim stoją za ostatnimi aktami dywersji na kolei — mówił premier Donald Tusk w Sejmie. Przekazał, że sprawcy „od dłuższego czasu” współpracowali z rosyjskimi służbami.
Pomoc CBA i system Echelon
Jak ustalili nasi dziennikarze, do śledztwa zaangażowano wszystkie polskie służby specjalne. Poproszono o pomoc nawet Centralne Biuro Antykorupcyjne, które co prawda nie zajmuje się ściganiem takiej przestępczości, ale ma — jak powiedzieli rozmówcy autorów podcastu — „zasoby informatorów”. Chodzi o to, żeby połączyć wiedzę i zasoby wszystkich służb specjalnych w Polsce. Centralne Biuro Antykorupcyjne może dysponować wiedzą z prowadzonych przez siebie spraw, która rzuci nowe światło na kontakty osób odpowiedzialnych za działania dywersyjne.
Wśród ekspertów, których włączono do śledztwa, znaleźli się fachowcy ds. mechanoskopii i pirotechniki z Wojskowego Instytutu Technicznego Uzbrojenia i Wojskowej Akademii Technicznej.
Śledczy zebrali na miejscu setki odcisków palców, a także przejęli nagrania z monitoringu stacji benzynowych, sklepów i posesji prywatnych w promieniu 10 km od zdarzenia. Na miejscu pracowały także policyjne psy tropiące.
Według naszych informatorów poproszono także amerykańską służbę wywiadu NSA o dane z globalnej sieci wywiadu elektronicznego Echelon. System gromadzi i analizuje transmisje fal elektromagnetycznych z całego świata, czyli rozmowy telefoniczne, transfery plików, e-maile.
Miejsce eksplozji nie było wybrane przypadkowo
Te wszystkie działania przyniosły efekt w postaci bardzo szybkiego zidentyfikowania potencjalnych sprawców sabotażu. Ale po tym zdarzeniu widać, że Polska jest w tej chwili celem nie tylko drobnych akcji sabotażowych, ale także bardzo poważnych działań,
Związani ze służbami rozmówcy autorów podkastu „W związku ze śledztwem” podkreślali, że wybór odcinka, na którym doszło do eksplozji, z pewnością nie był przypadkowy. W tym miejscu tory lekko skręcają i są położone na dość wysokim nasypie. Wykolejenie pociągu w takich warunkach doprowadziłoby do prawdziwej katastrofy. Umieszczenie trzech ładunków w niewielkich odległościach od siebie miało sprawić, że prawdopodobieństwo wypadku wzrośnie.
W dodatku miejsce jest położone na trasie kolejowej z Warszawy na wschód, do Dęblina i Lublina. Ta linia kolejowa może być strategiczna w przypadku przemieszczania uzbrojenia na granicę. Nasi rozmówcy podkreślają, że między innymi dlatego od początku zakładano działanie służb Federacji Rosyjskiej. Rosyjskie służby często „pokazują” swoim działaniem, że coś wiedzą. Tu pokazały, że wiedzą, że właśnie ta linia kolejowa może służyć do przetransportowania wyrzutni Himars czy Tomahawk na wschodnią granicę, a także, że w Dębllinie stacjonują ukraińskie samoloty transportowe. Miejsce zdarzenia jest także bardzo niedaleko wojskowego centrum logistycznego.
Inne incydenty
Ale to nie pierwszy tego typu incydent. Sabotaże w Polsce zdarzają się niemal od początku wojny. Dwa największe tego typu zdarzenia to pożar centrum handlowego na Marywilskiej w Warszawie i pożar fabryki farb we Wrocławiu. W sprawie Marywilskiej skazano trzy osoby.
„Wszyscy trzej oskarżeni zostali skazani za udział w zorganizowanej grupie działającej w Polsce, na Litwie, Łotwie, w Ukrainie i Rosji, mającej na celu popełnianie przestępstw o charakterze sabotażowym i terrorystycznym, polegających na podpalaniu obiektów wielkopowierzchniowych położonych na terenie państw należących do Unii Europejskiej. Przestępstwa te popełniano w celu poważnego zastraszenia wielu osób oraz wywarcia wpływu na opinię publiczną. Oskarżeni działali wspólnie i w porozumieniu ze sobą oraz z innymi ustalonymi osobami, wobec których postępowanie jest kontynuowane” — informował rzecznik Prokuratury Kraowej prok. Przemysław Nowak.
Osoba odpowiedzialna za pożar we Wrocławiu usłyszała także wyrok 8 lat więzienia. Nie przypadkiem często są to Ukraińcy. Rosjanie specjalnie angażują osoby z ukraińskimi paszportami do prowadzenia tego typu akcji. Chodzi o dodatkowy element wojny hybrydowej, a mianowicie wzbudzenie niechęci do Ukraińców i podkręcenie nastrojów społecznych. Jak wynika z analizy ResFutura, w rosyjskiej sieci od kilku dni budowana jest narracja o tym, że w Polsce zaczęła funkcjonować partyzantka, która ma na celu sprzeciwienie się pomocy dla walczącej Ukrainy i planom NATO. Według rosyjskiej narracji ma być ona organizowana przez przeciwników obecności Ukraińców w Polsce.
„W analizowanych materiałach wskazywano, że „polscy partyzanci” to najczęściej przedstawiciele trzech środowisk:
- Antywojenni obywatele Polski, przeciwni dostawom broni na Ukrainę,
- Ukraińscy dezerterzy i uchodźcy wojskowi, którzy rzekomo infiltrują system logistyczny,
- Radykalne grupy polityczne (konserwatywno-nacjonalistyczne lub antysystemowe), mające działać w opozycji do struktur NATO” — czytamy w analizie Res Futura.
Fatalne reakcje polityków
Istotna jest także reakcja polskich polityków, która była dość daleka od idealnej. Początkowo najwyraźniej podjęto decyzję, że należy tonować nastroje, żeby nie doprowadzić do paniki. Ale chyba nie wszyscy politycy koalicji rządzącej zauważyli, że sytuacja dość szybko się zmieniła i nie ma co już ukrywać, że mamy do czynienia z sabotażem. Zwłaszcza że premier osobiście ogłaszał to na swoich social mediach.
Jednocześnie opozycja nie powstrzymała się od mocno polaryzujących komentarzy, które z założenia miały uderzać w rząd, ale spowodowały tylko dodatkowy chaos. PiS oskarżając rząd o zaniedbania, tym razem nie przewidziało, że zarabia na tym przede wszystkim Konfederacja i Konfederacja Korony Polskiej Grzegorza Brauna.
„W związku ze śledztwem”
Ona jest czołową dziennikarką polityczną, on — uznanym reporterem śledczym. Prywatnie Dominika Długosz i Mariusz Gierszewski są małżeństwem z niemal 20-letnim stażem, a teraz łączą siły również jako współprowadzący podcast „W związku ze śledztwem”.
Nowe odcinki podcastu będą ukazywać się w każdy wtorkowy wieczór na stronie Newsweek.pl, w aplikacji Onet Audio, a także na kanałach Radia ZET i Newsweek Polska na YouTube.