Zamierzam przygotować projekt ustawy, który skomplikuje proces ewentualnego wychodzenia Polski z Unii Europejskiej, polexitu – deklarował w styczniu Szymon Hołownia.
Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękujemy, że jesteś z nami!
Foto: Newsweek
Był to początek kampanii prezydenckiej, ale problem zasygnalizowany przez marszałka Sejmu jest najzupełniej realny. Już w 2018 r. prof. Ewa Łętowska ostrzegała: „W 2010 r. wprowadzono zmianę w ustawie z 2000 r., o umowach międzynarodowych (…). No i w tych przepisach zawarto taką zmianę, że zwykła większość parlamentarna plus stosowna notyfikacja przez prezydenta ewentualnej decyzji wystarczą”. I mamy polexit.
W kwietniu zeszłego roku, w przeddzień 20-lecia naszej obecności w Unii, Fundacja im. Schumana i Konferencja Ambasadorów RP apelowały: „Problem ten nabrał znaczenia w świetle doświadczeń brexitu oraz okresu rządów PiS. Proponujemy, aby wprowadzić do ustawy o umowach międzynarodowych względnie – o ile byłaby taka możliwość – do Konstytucji RP procedurę analogiczną do wymaganej w toku ratyfikacji traktatu akcesyjnego”.
W ferworze kampanii prezydenckiej Szymon Hołownia prawie dotrzymał słowa – grupa posłów Polski 2050 wniosła projekt ustawy wzmacniający naszą obecność w UE koniecznością rozpisania referendum na temat ewentualnego polexitu. 20 marca odbyło się pierwsze czytanie na forum Sejmu i projekt przejęła komisja spraw zagranicznych. Opinię wyraził nawet Sąd Najwyższy w osobie I prezes Małgorzaty Manowskiej – i jest to opinia pozytywna: „Przedstawiona argumentacja pokazuje, że koncepcja wprowadzenia wymogu rozstrzygania o wystąpieniu z Unii Europejskiej w drodze referendum krajowego zasługuje na aprobatę”.
Problem w tym, że projekt kurzy się od marca w komisji spraw zagranicznych i nie słychać, żeby miał trafić pod obrady Sejmu (nie ma go w porządku obrad najbliższego posiedzenia, nawet w rezerwie). Po sromotnej przegranej w wyborach prezydenckich Szymon Hołownia ewidentnie stracił miętę do ustawy utrudniającej polexit. A szkoda, bo mimo ostatnich wybryków Andrzeja Dudy to on dawałby większą nadzieję na podpisanie takiej nowelizacji. Karolowi Nawrockiemu na pewno bliżej do Konfederacji i skrajnych polityków PiS.
A tu hasła polexitu zaczynają krążyć coraz śmielej. W zeszłym tygodniu pohukiwał o tym poseł Dariusz Matecki. Co jakiś czas polexitem straszy Janusz Kowalski. Można rzecz bagatelizować: kim jest Matecki czy Kowalski, by przejmować się ich fobiami? Ale warto przypomnieć, że referendum dotyczące brexitu premier David Cameron rozpisał po to, żeby spacyfikować eurosceptyków z własnej partii. Był przekonany, że zwolenników Unii będzie więcej. Nie docenił siły dezinformacji w mediach społecznościowych, a kampania przed brexitem stała się polem doświadczalnym dla manipulacji na masową skalę.
Owszem, nawet bezpiecznik w postaci referendum nie jest stuprocentową gwarancją, że naród nie podejmie głupiej decyzji, ale naszym eurosceptykom byłoby jednak odrobinę trudniej zrealizować mokry sen Władymira Putina o osamotnionej Polsce poza Unią Europejską.
