Czułem, że to jest coś więcej niż objaw choroby — mówi w podcaście „Awantura o Chopina” Eryk Kulm, który wcielił się w jego postać w filmie „Chopin, Chopin!”.
Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękujemy, że z nami jesteś!
Foto: Newsweek
Z okazji XIX Konkursu Chopinowskiego uruchomiliśmy podcast. Zaproszeni eksperci dyskutują w nim o specyfice konkursowych zmagań. Nasi goście to dziennikarka Anna S. Dębowska, Jan Popis, twórca konkursu pianistycznego w Słupsku, oraz pianista Paweł Kowalski.
Chopin to rewolucjonista: wprowadził zmiany absolutnie nowatorskie w pisaniu muzyki na fortepian — mówił w podcaście pianista Paweł Kowalski. Tłumaczył, że Chopin zaproponował odkrywcze pomysły dotyczące układu rąk na klawiaturze. I trzecia, najważniejsza rzecz: był melodystą. Tak o jego muzyce mówi się na świecie. 90 proc. muzyki, którą Chopin skomponował, jesteśmy w stanie zaśpiewać, zagwizdać. Ludzie, którzy na co dzień nie mają nic wspólnego z muzyką, są w stanie zanucić mniej więcej 15 tematów z Chopina. Nie ma drugiego takiego kompozytora i dlatego Konkurs Chopinowski jest monograficzny i tak ważny na skalę światową — podkreślają krytycy.
Jan Popis zwraca uwagę, że aby grać dobrze Chopina, trzeba wniknąć w różne etapy jego twórczości. Na poprzednim konkursie wykrystalizował się styl z warszawskiego okresu twórczości, czyli bardzo klasyczny. Pytanie, co zaprezentują pianiści na XIX Konkursie. Osobny wątek dotyczy jurorów, których byli uczniowie startują w konkursie. Można przypuszczać, że siłą rzeczy życzliwiej odbierają styl gry, który sami wykreowali. Pedagodzy też między sobą rywalizują. Ich wychowankowie są często elementem rywalizacji. W poprzednich edycjach mieliśmy tego egzemplifikację. W udostępnionej publicznie punktacji widać było, że jurorzy głosowali oczywiście za uczestnikami, ale też przeciwko sobie. Jakby były między nimi jakieś animozje.
W drugiej części podcastu gośćmi byli Eryk Kulm, odtwórca głównej roli w filmie „Chopin, Chopin!”, i reżyser filmu Michał Kwieciński. Zanim opowiedzieli o szczegółach realizacji filmu, o tym, czy Eryk Kulm został wybrany z castingu, kto naprawdę gra muzykę Chopina w „Chopin, Chopin!”, zdali egzamin z kultury. Może nie był najtrudniejszy, ale nie wszyscy pamiętają, na jakim banknocie widniała podobizna Chopina, ile miał lat, kiedy skomponował pierwszy utwór, i wreszcie — co było jego pasją poza muzyką.
Po pytaniach pół żartem, pół serio pytamy o to, dlaczego film kosztował 70 mln zł, czy filmowy Paryż to naprawdę Paryż i czy fakt, że film nie będzie reprezentował Polski na Oscarach, był dla autorów dużym rozczarowaniem.
Oto fragment rozmowy z Erykiem Kulmem i Michałem Kwiecińskim.
Katarzyna Janowska: Co wiedziałeś o Chopinie, kiedy decydowałeś, czy robić o nim film?
Michał Kwieciński: Uwierz mi, że nic. Zacząłem go poznawać po przeczytaniu wielu książek i biografii.
K.J.: Na pewno wiedziałeś jedno, że był polskim kompozytorem i pianistą.
M.K.: To akurat wiedziałem, podobnie jak to, że był słabiutki, że stale kasłał i że wolno chodził. Tymczasem okazało się, że był to zupełnie inny człowiek niż ten, który funkcjonuje w powszechnym odbiorze. Prosty przykład: z przekazów wynika, że Chopin szybko chodził.
K.J.: Od niemal pierwszej sceny wiemy, że Chopin umiera. Co jakiś czas potwornie kasłał. Jak się uczyłeś tego kaszlu?
Eryk Kulm: Czułem, że to jest coś więcej niż objaw choroby. W toku pracy zrozumiałem, że ten kaszel ma podłoże psychosomatyczne. Wcześniej na gruźlicę zmarła jego siostra Emilka. Ale było coś jeszcze. On nie lubił występów publicznych, stresował się w takich sytuacjach, a od dziecka był do tych występów nakłaniany. Od wczesnej młodości musiał się maskować. Kaszel, oprócz tego, że był spowodowany chorobą, mógł być też reakcją na tę część życia, która została mu narzucona. Ta myśl była dla mnie impulsem do zagrania tych scen.
K.J.: Wszyscy są ciekawi, czyje dłonie widzą na klawiaturze?
E.K.: Aktora, który gra Chopina. To jest drażliwe pytanie, dlatego że nie podjąłbym się tej roli, gdybym nie wierzył, że nauczę się grać.
