— To jest najważniejsza marka polskiej kultury na świecie. Nie wykorzystano szansy promocji młodych, wrażliwych, utalentowanych pianistów i pianistek — uważa pianista Paweł Kowalski, jeden z gości podcastu „Awantura o Chopina” Katarzyny Janowskiej. — Zastanawiam się, czy nie przegrał konkurs. Ktoś nam psuje świetną imprezę — dodaje muzykolog Jan Popis.
- Więcej ciekawych historii przeczytasz na stronie głównej „Newsweeka”
Dziękujemy, że jesteś z nami!
Foto: Newsweek
Zwycięzcą XIX Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Fryderyka Chopina został Eric Lu, reprezentujący Stany Zjednoczone. Jedyny Polak w finale Piotr Alexewicz zajął piąte miejsce. — Zastanawiam się, czy nie przegrał konkurs. Ktoś nam psuje świetną imprezę — tak werdykt jury ocenia muzykolog Jan Popis, jeden z gości podcastu Katarzyny Janowskiej „Awantura o Chopina”.
Zamknięty krąg
— Konkurs chopinowski to znak naszej kultury, absolutnie pozytywny znak. I jeśli nie będziemy utrzymywać jego poziomu, to będą nam się wymykały pewne sprawy. Konkurs od trzech lat tego nie czyni — mówi Popis. Zwraca uwagę, że konkurs chopinowski powinien być otwarty na nowości. W mojej ocenie konkurs przynajmniej od trzech edycji czegoś takiego nie czyni. Nie jest tym forum, gdzie ścierają się rzeczywiście różne poglądy, różne estetyki, oryginalne talenty, a nie tylko kreacje przygotowane poprzez występujących na scenie, kreacje stworzone przez pedagogów i niestety również jurorów. To jest taka troszeczkę gra w zamkniętym kręgu — uważa Popis.
Prowadząca podcast „Awantura o Chopina” Katarzyna Janowska zauważa, że zwycięzca Eric Lu jest uczniem jednego z jurorów. — Pan wypowiedział spokojnym tonem bardzo mocne stwierdzenie, że to zwycięstwo obniża rangę Konkursu Chopinowskiego. No to mocniej chyba być nie może — zwróciła się Janowska do Popisa.
Anna S. Dębowska, dziennikarka muzyczna, zastanawia się, czy to zwycięstwo odmieni przyszłość Erica Lu. — Na konkursie był całkowicie pozbawiony charyzmy. A przecież, jak się okazało, na przykład było tam kilka osób, które nie tylko wyróżniały się znakomitą pianistyką i muzykalnością, ale również pewnym rodzajem magnetycznej osobowości. Tymczasem Lu sprawiał wrażenie muzyka już wypalonego i to bardzo wcześnie wypalonego. No bo on jest przecież jednak bardzo młody — powiedziała Dębowska.
Pianista Paweł Kowalski uważa, że jury nie wykorzystało szansy promocji marki „konkurs chopinowski”. — To jest najważniejsza marka polskiej kultury na świecie. Nie wykorzystano szansy promocji młodych, wrażliwych, utalentowanych pianistów i pianistek. Jury po kolei, małymi garściami eliminowało ich z konkursu od pierwszego etapu poczynając — mówi Kowalski.
Kto niszczy konkurs chopinowski?
— Kto i w jaki sposób niszczy nam konkurs? — stawia pytanie Jan Popis. — Odpowiedzi na razie nie ma, ale to jest cały konglomerat różnych spraw.
— Na pierwszym froncie jury — podpowiada Janowska.
— To jest jeden z frontów, ale ich jest znacznie więcej. Kto kreuje estetykę grania Chopina na danym konkursie? Głównie pedagodzy i jurorzy. To jest zamknięty krąg. Tym bardziej, że skład jurorski od wielu lat się nie zmienia — opowiada Popis.
Janowska zwraca uwagę, że to nie pierwszy konkurs, na którym pojawiają się kontrowersje dotyczące nagrodzonych. — Przypomnijmy rok 2010 i pierwszą nagrodę dla Julianny Awdiejewej, która od razu weszła w konkurs, w sposób nie do końca czysty. Potem się okazało, że jej profesor nie zgłosił tego, że jest jej profesorem.
Czas na zmiany
Kowalskiemu nie podoba się, że niespełna 20–letnich wykonawców ocenia jury, które zbliża się do osiemdziesiątki. — Prestiż konkursu traci na tym, że rezultaty są dla większości ludzi, również tych, którzy się na tym znają zawodowo, tak jak my, kompletnie niezrozumiałe.
Popis zgadza się z tą tezą. — Kryzysy konkursu chopinowskiego wynikały z pewnej ortodoksji, która polegała na przejawianiu nienawiści do tego, co nie moje — mówi muzykolog i przypomina, że pod koniec lat 90. konkurs chopinowski prawie upadł. — Nie było wtedy pierwszej nagrody, a później też nie było pierwszej, tylko ex aequo. I coś się stało, że na konkurs po prostu przestali przyjeżdżać najlepsi. Konkurs z 2000 r. to było ratowanie, ratowanie na siłę pierwszej nagrody. Przepraszam, sam przy tym byłem, bo też pracowałem w obsłudze konkursu, co zrobić, żeby była pierwsza nagroda
W drugiej części podcastu Bartek Wasik, pianista, kompozytor i producent muzyczny dzieli się wiedzą o Chopinie, a także opowiada o swoich najlepszych imprezach, owacjach na leżąco i wielkiej przyjaźni z… kaczką.