Co jak co, ale ranking polskich prezydentów stworzony przez Karola Nawrockiego bardzo chciałbym przeczytać. O naszej historii najnowszej zbyt wiele by nie mówił, za to mnóstwo powiedziałby nam o Nawrockim.
Inspiracja jest oczywista i dla polskiego prezydenta zapewne nobilitująca. Donald Trump ni z tego, ni z owego opublikował niedawno własny ranking prezydentów Stanów Zjednoczonych. Gdyby istniał zdziwieniometr, żaden by nie drgnął na wieść, że za najlepszego prezydenta w 250-letniej historii Stanów Zjednoczonych Donald Trump uznał Donalda Trumpa. Nie to było jednak w tym rankingu najistotniejsze.
Zapomnijcie o logice — Trump do tworzenia rankingu podszedł jak do wszystkiego innego. Kilku prezydentów, m.in. tak ważnego dla amerykańskich konserwatystów Ronalda Reagana, w ogóle w zestawieniu zabrakło; wśród największych fajtłap, w kategorii „klęski”, wylądowali natomiast Joe Biden i Barack Obama. Obaj spadli nawet pod Jamesa Buchanana („poniżej średniej”), powszechnie obwinianego przez historyków o stworzenie warunków do wybuchu wojny secesyjnej. Z kolei Bill Clinton skończył wysoko, bo wśród średniaków, i gdyby to nie był zły żart, napisałbym, że Trumpem powodowały wspomnienia chwil spędzonych w towarzystwie wspólnego znajomego obu panów Jeffreya Epsteina. W sumie kategorii było sześć; na miejsce poniżej „największego”, czyli do kategorii „wielcy”, zakwalifikowali się m.in. Abraham Lincoln i Jerzy Waszyngton.
Wiele wskazuje na to, że grafikę i podział na kategorie (tam było pięć, bez „największego”, rzecz jasna) Trump wyciągnął z rankingu magazynu „Life” opublikowanego w listopadzie 1948 r. (znaczy pewnie: AI mu to znalazła). To tłumaczyłoby brak m.in. Reagana i obu Bushów. O dopisaniu znienawidzonych demokratycznych konkurentów Trump pamiętał, o republikańskich poprzednikach (również znienawidzonych) — nie.
Widać w tym rankingu ego przekraczające rozmiarami wszystko, co kiedykolwiek powstało, dezynwolturę w podejściu do faktów, małostkowość, ordynarne kłamstwa i kradzież własności intelektualnej. Słowem: widać w nim całego Donalda Trumpa. A jeśli dodamy, że kilka dni temu, po olbrzymiej dyskusji, która przetoczyła się przez amerykańskie media, ranking doczekał się aktualizacji, będzie w nim Trumpa jeszcze więcej. W jego świecie nie ma nic na stałe, wszystko można powiedzieć i ze wszystkiego się wycofać, nawet umowy międzynarodowe i traktaty pokojowe są jak aplikacje w smartfonie — nie istnieją finalne wersje. Trump przy drugim podejściu uzupełnił brakujących poprzedników, Busha seniora dał do kategorii „poniżej średniej”, junior zajął miejsce obok Bidena i Obamy, czyli na samym dnie. Największy pozostał największy.
Amerykańscy akademicy takie rankingi robią regularnie i przykładają do nich miary naukowe. Czołówka od wielu lat się nie zmienia (Lincoln, Franklin Delano Roosevelt, Waszyngton), od zakończenia pierwszej kadencji Trumpa od ostatniego miejsca oderwał się natomiast Buchanan. I biorąc pod uwagę to, jak wygląda druga kadencja, 15. prezydent może odetchnąć — nie zanosi się, by Trump nagle zamienił się w męża stanu.
Sami przyznajcie, nie jesteście ciekawi i ciekawe, jak wyglądałby ranking prezydentów III RP tworzony przez Karola Nawrockiego?
Czy generał Jaruzelski zostałby sklasyfikowany ponad Komorowskim? Które miejsce zająłby poprzedni lokator pałacu prezydenckiego? Wyżej umieściłby Nawrocki siebie czy jednak wynoszonego na ołtarze przez własne środowisko Lecha Kaczyńskiego?
Ile pytań, ile pól interpretacyjnych, ile możliwości do dyskusji, ile sposobności, by Nawrocki pokazał więcej, niżby chciał.
Lepsza niż ranking Nawrockiego byłaby chyba tylko możliwość przeczytania takiego zestawienia zrobionego przez historyków w — powiedzmy — 2076 r. Prezydentura Andrzeja Dudy do tego czasu zamieni się w fakt statystyczny, wiersz w tabelce, który musi tam być, ale mało kogo to interesuje. Ciekawsze jest jednak to, jak kolejne pokolenia podejdą do byłego kibola tłukącego się w lasach, podejrzewanego o wyłudzenie mieszkania od starszego człowieka? Podobnie jak współcześni: nie zauważą? Nie będzie to miało dla nich znaczenia? A może jednak historia osądzi Nawrockiego tak, jak na to zasługuje?
Złowrogi scenariusz jest taki, że Nawrocki nie jest jeszcze najgorszy, a rzeczywistość zaskoczy nas jeszcze nieraz. Tylko nie wystarcza mi wyobraźni, jak w takim wypadku będzie wyglądała codzienność za pół wieku.
